เรียนรู้ปฏิปาทพระเถระ ผู้นำพระพุทธศาสนาสู่โลกกว้าง พระผู้สร้างพระสงฆ์รุ่นใหม่ จากรากฐานของสังคมไทย ที่มีวัฒนธรรมแห่งความเป็นชนชาติไทยจนถึงปัจจุบัน ที่สืบเนื่องมาจากคุณธรรม จริยธรรม แห่งพระพุทธศาสนา จนก่อเกิด “สำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และความมั่นคงแห่งสถาบันชาติ พระศาสนา พระมหากษัตริย์”

วิถีแห่งผู้นำ : สมเด็จพระพุฒาจารย์ (เกี่ยว อุปเสโณ)

๑๐๓. กำเนิดสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ

๑๐๔. การดำเนินงานของสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ

 เรียบเรียงโดย พระครูอมรโฆสิต (ปรีชา สาเส็ง)

สำหรับสองบทนี้ ผู้เขียนเล่าย้อนไปถึงจุดกำเนิดของสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และความมั่นคงแห่งสถาบันชาติ พระศาสนา พระมหากษัตริย์ วัดสระเกศฯ

๑๐๓.กำเนิดสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม ฯ      

              สำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และความมั่นคง แห่งสถาบันชาติ พระศาสนา พระมหากษัตริย์  ก่อกำเนิดขึ้นเมื่อปีพุทธศักราช ๒๕๕๑  ในเดือนธันวาคม  อันเป็นเดือนมหามงคลสมัย  วันเฉลิมพระชนพรรษา  แห่งสมเด็จบรมบพิตร  พระราชสมภารเจ้า  พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช  รัชกาลที่ ๙  ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ  โดยมีสมมติฐานการจัดตั้งมาจาก  พื้นฐานของสังคมไทยที่มีความเจริญมั่งคง  วัฒนาสถาพร  มีวัฒนธรรมแห่งความเป็นชนชาติ  จนถึงปัจจุบัน  สืบเนื่องมาจากคุณธรรม จริยธรรม แห่งพระพุทธศาสนา

              เจ้าประคุณสมเด็จฯ เล็งเห็นภัยอันจะเกิดแก่สถาบันหลักของชาติดังกล่าว  เพื่อให้ทันกับภาวการณ์ของการเปลี่ยนแปลง  จึงได้จัดตั้งโครงการภายใต้ชื่อว่า  “โครงการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และความมั่นคง แห่งสถาบันชาติ พระศาสนา พระมหากษัตริย์”  ขึ้นมา  ให้เป็นหน่วยงานของคณะสงฆ์โดยมติมหาเถรสมาคม  ในการสนับสนุนการดำเนินภารกิจด้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเชิงรุก  ให้สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ  เป็นผู้สนับสนุนงบประมาณในการดำเนินการ  และให้มีคณะกรรมการดำเนินงานคณะหนึ่งเป็นการเฉพาะ  เพื่อให้เกิดความคล่องตัวในการปฏิบัติงาน  และบรรจุวัตถุประสงค์ของโครงการ อย่างมีประสิทธิภาพ  โดยมีสำนักงานตั้งอยู่ที่ ณ ศาลาเฉลิมพระเกียรติฯ  ภายในบริเวณพระบรมบรรพต (ภูเขาทอง)  วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร  ถนนจักรพรรดิพงษ์  แขวงบ้านบาตร  เขตป้อมปราบศัตรูพ่าย กรุงเทพมหานคร  และให้มีศูนย์ส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ  ในภูมิภาคต่างๆ  เป็นเครือข่ายการทำงานประกอบด้วย  คณะพระวิทยากรที่ให้การอบรม  เน้นทั้งเชิงรุกคุณภาพและเชิงปริมาณ โดยแบ่งคณะวิทยากร เป็น ๒ แนวทาง คือ

              พระวิทยากรกระบวนธรรม  เป็นการเน้นให้คำปรึกษา  ฟื้นฟู  เยียวยาจิตใจ  ดำเนินการโดย  กลุ่มเพื่อชีวิตดีงาม  ทำหน้าที่ในการการอบรมเชิงคุณภาพ  ใช้รูปแบบวิทยากรกระบวนการ  ตามหลักพุทธจิตวิทยากร  นันทนาการ  เพื่อไม่ให้เกิดความน่าเบื่อในการเข้ารับการอบรม  แล้วใช้กระบวนการจิตวิทยา กลุ่มปรับทัศนคติและพฤติกรรม  โดยได้นำหลักการสอนตามหลักไตรสิกขามาประยุกต์ใช้กับหลักจิตวิทยาการให้คำปรึกษาทั้งรายกลุ่มและรายบุคคล  ผู้เข้าร่วมกิจกรรมทุกคนจะมีส่วนร่วมในการทำงานของกิจกรรมอย่างเต็มที่

              พระวิทยากรบรรยายธรรม  เป็นการเผยแผ่หลักคำสอนที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับการประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน  การทำงาน  และการเรียน  ดำเนินการโดย กลุ่มใต้ร่มพุทธธรรม  ทำหน้าที่ในการอบรมเชิงปริมาณและคุณภาพ  เน้นการเคลื่อนที่เข้าหากลุ่มเป้าหมายไปบรรยายในสถาบันศึกษา  หน่วยงาน  หรือองค์กรต่างๆ ทั้งภาครัฐและเอกชน  ไม่จำกัดเวลา  จำนวนบุคคล  กลุ่มบุคคล  และสถานที่  โดยกิจกรรมปรับไปตามความเหมาะสมของผู้เข้ารับการฝึกอบรม  ถือเป็นการสร้างสรรค์ผลงานผ่านประสบการณ์ กระบวนการฝึกอบรมที่มีคุณภาพพร้อมให้มีการสอดคล้องกับชุมชนและสังคมไปพร้อมๆ กัน

๐๔.การดำเนินงานของสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ          

              ดังนั้น  การทำงานของสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ  เพื่อเป็นไปตามเป้าหมายในการพัฒนาศักยภาพของพระวิทยากรให้มีความสอดคล้องกับความต้องการของสังคม  และสถานการณ์ของบ้านเมือง  จึงต้องการขยายงานเพื่อสร้างพระวิทยากร  สร้างนักเผยแผ่  สร้างพระธรรมทูตอาสา  ตามแนวทางในการครอบคลุมทุกจังหวัดทั่วประเทศ  เพื่อให้การดำเนินงานของสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และความมั่นคงแห่งสถาบันชาติ พระศาสนา พระมหากษัตริย์  เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ  และพัฒนาพระวิทยากร  เพื่อสนับสนุนในการดำเนินการกิจด้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเชิงรุกของคณะสงฆ์ตามมติมหาเถรสมาคม

              อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๕ ตรี (๓) และวรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ.๒๕๐๕ แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ.๒๕๓๕  ประกอบคำสั่งประธานคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช  ประกาศ เมื่อวันที่ ๑ เดือน ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๑  และมติมหาเถรสมาคม ที่ ๔๑๖/๒๕๕๖ ในคราวประชุมมหาเถรสมาคม ครั้งที่ ๒๐/๒๕๕๖  เห็นชอบให้สำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และความมั่นคงแห่งสถาบันชาติ พระศาสนา พระมหากษัตริย์  เป็นหน่วยงานของคณะสงฆ์ในการสนับสนุนในการดำเนินการกิจด้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเชิงรุก  จึงได้มีนโยบายแผนการทำงานของสำนักงาน  ดังนี้

              ๑.การดำเนินการในด้านประชาสัมพันธ์

                           ๑.๑ ได้ตั้งกลุ่มผลิตสื่อธรรมะภายใต้ชื่อ  “จริยธรรม แชนแนลสื่ออาสา นำธรรมดี”  เพื่อให้เยาวชนจิตอาสาร่วมกันผลิตและเผยแผ่สื่อธรรมะผ่านระบบออนไลน์

                           ๑.๒ ได้สนับสนุนให้เยาวชนจิตอาสา  ผลิตบทเพลงธรรมะเพื่อใช้ในประกอบการอบรมในโอกาสต่างๆ ภายใต้ชื่อกลุ่ม “จริยธรรม มิวสิค”

                           ๑.๓ ได้จัดทำช่องทางการประชาสัมพันธ์ผ่านมือถือสมาร์ทโฟน  ภายใต้ชื่อโครงการ “จริยธรรม แอปพลิเคชัน” (jariyatam application) แอปฯ ที่นำวัดมาไว้บนมือถือ

                           ๑.๔ ได้จัดทำ “จริยธรรม อาร์ต” ดำเนินการโดยกลุ่ม “ต้นธารศิลป์” เพื่อสนับสนุนด้านศิลปวัฒนธรรม  แนวพุทธศิลป์

                           ๑.๕ ได้ผลิตสื่อ แอนิเมชันในวันสำคัญต่างๆทางศาสนา ในชื่อ “จริยธรรม แอนิเมชัน” เพื่อให้เยาวชน  ประชาชน  และผู้สนใจทั่วไป  เข้าใจวันสำคัญทางศาสนาได้ง่ายยิ่งขึ้น

                           ๑.๖ ได้จัดตั้งกลุ่มเขียนหนังสือธรรมะ  บทความ  ข่าว  สำหรับเผยแผ่ธรรมะ  ในวาระต่างๆ ภายใต้ชื่อกลุ่ม “จริยธรรม บุ๊ค”

                           ๑.๗ ได้ออกแบบการ์ตูนตุ๊กตา  “น้องคุณธรรม น้องจริยธรรม และน้องศีลธรรม” เพื่อแทนค่าความหมายของคำว่า “คนดี” ให้เห็นเป็นรูปธรรมที่สามารถสัมผัสได้  อันจะเป็นการกระตุ้นเตือนใจให้เกิดอนุสฺสติ  มีจิตสำนึกในการตั้งตน  และอยู่ในความดีงามตลอดไป

              ๒.การดำเนินการด้านส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม และเผยแผ่ธรรมะ

                           ๒.๑ ได้ร่วมกับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ  จัดทำโครงการ  “อบรมคุณธรรม จริยธรรม  ข้าราชการบรรจุใหม่  ของสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ”

                           ๒.๒ ได้ร่วมกับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ  จัดโครงการ  “อบรมข้าราชการระดับกลาง สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ”

                           ๒.๓ ได้จัดกิจกรรมเฉลิมฉลอง  เพื่อเข้าสู่ปีพุทธชยันตี ๒๖๐๐ ปี แห่งการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า

                           ๒.๔ ได้จัดโครงการประกวดภาพยนตร์สั้น “จริยธรรมชอร์ตฟิล์ม” ครั้งที่ ๑ เพื่อให้เยาวชนมีส่วนร่วมในการสร้างสรรค์ผลงานธรรมะผ่านภาพยนตร์  เกิดแนวความคิดในการนำหลักธรรมมาใช้ในชีวิตประจำวัน

                           ๒.๕ ได้ร่วมกับกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ  ออกแบบหลักสูตร “ผู้นำศาสนาเพื่อคุ้มครองสิทธิเสรีภาพและเสริมสร้างความสมานฉันท์”  เพื่อส่งเสริมให้พระสงฆ์  และประชาชนได้มีส่วนร่วมในการสร้างความสมานฉันท์ให้สังคมตั้งแต่ระดับล่าง คือ หมู่บ้านหรือชุมชน

                           ๒.๖ ได้ร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ออกแบบหลักสูตรการอบรมป้องกันการทุจริตในทุกระดับ โดยใช้กลไกทางศาสนาแก้ปัญหาคอร์รัปชัน

                           ๒.๗ ได้จัดโครงการและออกแบบหลักสูตรอบรม “โรงเรียนต้นแบบคุณธรรม จริยธรรมในฝันของครอบครัว”

                           ๒.๘ ได้จัดโครงการ “อบรมข้าราชการในสังกัดกรุงเทพมหานคร”

                           ๒.๙ ได้จัดโครงการ “อบรมบุคลากรที่ปฏิบัติงานด้านสาธารณสุข”

                           ๒.๑๐ สำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ ได้ร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการ กระทรวงวัฒนธรรม สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ จัดทำโครงการ “นำครูเข้าวัดปฏิบัติธรรม”

                           ๒.๑๑ ได้ร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ จัดทำโครงการ “นำนักเรียนเข้าวัดปฏิบัติธรรม”

                           ๒.๑๒ ได้จัดโครงการ “ยุวทูตพุทธชยันตี” สำหรับยุวชนผู้ตั้งใจใฝ่ความดี โดยการคัดเลือกให้เป็นตัวอย่างของยุวชนที่ดี

                           ๒.๑๓ ได้จัดโครงการประกวดภาพยนตร์สั้น “จริยธรรมชอร์ตฟิล์ม”  ภายใต้หัวข้อ “พุทธชยันตี ๒๖๐๐ ปีแห่งการตรัสรู้”  เพื่อให้เยาวชนมีส่วนร่วมในโอกาสเฉลิมฉลองพุทธชยันตี ๒๖๐๐ ปีแห่งการตรัสรู้  เกิดแนวคิดในการนำธรรมะไปประยุกต์มาใช้ในชีวิตประจำวัน

                           ๒.๑๔ ได้จักโครงการ “อบรมพระนักเขียน พุทธชยันตี เขียนความดีสู่สังคม”

                           ๒.๑๕ ได้จัดโครงการ “พระธรรมทูตอาสา ๕ จังหวัดชายแดนภาคใต้

                           ๒.๑๖ ได้จัดโครงการ “ อบรมพระวิทยากร สำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม”

                           ๒.๑๗ ได้จัดทำโครงการ “ลานธรรม ต้านยาเสพติด” โดยร่วมกับสถานีตำรวจนครบาลสำราญราษฎร์

                           ๒.๑๘ ได้จัดทำ “สารคดีส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม” โดยนักศึกษาจิตอาสา

                           ๒.๑๙ ได้จัดโครงการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ หลักสูตร “การบริหารโครงการ” ให้แก่พระวิทยากร ประจำสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ

                           ๒.๒๐ ได้จัดโครงการ “อุปสมบท เพื่อถวายเป็นพุทธบูชา ภายใต้ชื่อโครงการ “สันติธรรม”

                           ๒.๒๑ ได้จัดสร้างพระพุทธปฏิมากร เพื่อเป็นที่ระลึกในงานเฉลิมฉลองพุทธชัยตี ๒๖๐๐ ปีแห่งการตรัสรู้

                           ๒.๒๒ ได้ร่วมกับบริษัท บุญรอดบริวเวอรี่ จำกัด  จัดโครงการประกวดจัดบอร์ดนิทรรศการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม  หัวข้อ “พุทธชยันตี ๒๖๐๐ ปีแห่งการตรัสรู้”  ในระดับประเทศ  ชิงโล่ประทาน เจ้าประคุณสมเด็จพระพุฒาจารย์  ประธานคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช

                           ๒.๒๓ ได้จัดโครงการ “พุทธชยันตี ๒๖๐๐ ปี”  อัญเชิญพระบรมสารีริกธาตุ  สู่ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตขอนแก่น

              ๓. ด้านส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ ในระดับนานาชาติ

                           ได้จัดพิธีมอบรางวัล “Awakening Leadership Award” และประกาศเกียรติคุณแก่ผู้นำชาวพุทธ กว่า ๘๕ ประเทศทั่วโลก ณ องค์การสหประชาชาติ (UN) โดยมีเจ้าประคุณสมเด็จพระพุฒาจารย์ ประธานคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช เป็นประธาน

วิถีแห่งผู้นำ : สมเด็จพระพุฒาจารย์ (เกี่ยว อุปเสโณ) ๑๐๓. กำเนิดสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ ๑๐๔. การดำเนินงานของสำนักงานส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมฯ เรียบเรียงโดย พระครูอมรโฆสิต (ปรีชา สาเส็ง)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here