ร่วมสร้างบุญ สร้างมหาบารมี สร้างสามเณรพุทธศากยบุตร ตามรอย “ทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง” ฉบับ ญาณวชิระ ในโครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร ถวายเป็นพระราชกุศลแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง วันที่ ๒๖ มีนาคม – ๒๐ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๙

“เส้นทางชีวิตของบุคคลผู้หนึ่ง

กว่าจะก้าวไปสู่ความเป็นหนึ่งในโลก

ไม่ใช่เรื่องง่าย

ต้องผ่านเส้นทางที่ประกอบไปด้วยความอดทน

และเพียรพยายามนานาประการ”

วันอังคารที่ ๒๔ มีนาคม พ.ศ ๒๕๖๙ เวลา ๑๒.๓๐ น. 

พระเดชพระคุณพระพรหมสิทธิ กรรมการมหาเถรสมาคม เจ้าคณะภาค ๑๑  เจ้าอาวาสวัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร ได้เมตตามอบผ้าไตรจีวรและอัฐบริขารสำหรับเดินธุดงค์ แก่พระมหาสิทธิชัย สิทฺธิญาโณ เจ้าหน้าที่ฝ่าย IT วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร ประธานโครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร

สำหรับโครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร เป็นโครงการที่มุ่งให้สามเณรได้เรียนรู้เส้นทางมหาบุรุษผ่านการเดินธุดงค์รวมระยะทาง ๓๐ กิโลเมตร

และเรียนรู้อุปนิสัยแห่งมหาบุรุษ ๑๐ ประการ จากหนังสือทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง ฉบับ ญาณวชิระ เพื่อให้เหล่าสามเณรพุทธศากยบุตรได้เรียนรู้ว่า “เส้นทางชีวิตของบุคคลผู้หนึ่ง กว่าจะก้าวไปสู่ความเป็นหนึ่งในโลก ไม่ใช่เรื่องง่าย ต้องผ่านเส้นทางที่ประกอบไปด้วยความอดทนและเพียรพยายามนานาประการ”

โดยโครงการดังกล่าว จัดขึ้นเป็นปีที่ ๒ เพื่อน้อมถวายเป็นพระราชกุศลแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง“

ระหว่างวันที่ ๒๖ มีนาคม – ๒๐ เมษายน ๒๕๖๙ ณ พุทธสถานฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน ต.ทุ่งไชย อ.อุทุมพรพิสัย จ.ศรีสะเกษ

และในวันเดียวกัน พระราชกิจจาภรณ์ เมตตามอบ คติธรรม เป็นกำลังใจ สำหรับการเดินทางของสามเณรพุทธศากยบุตรในครั้งนี้ด้วย ดังนี้ …

“ ไม่มีความสำเร็จใด
ที่ไม่ผ่านการพิสูจน์
ไม่มีการเสียสละใด
ที่ไม่แลกมาด้วยหยาดเหงื่อและหยดน้ำตา
ไม่มีชัยชนะใด
ที่ไม่ใช้ความเพียรพยายาม ฯ ”

“ญาณวชิระ”

พระราชกิจจาภรณ์

ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดสระเกศ

The post “เส้นทางชีวิตของบุคคลผู้หนึ่ง กว่าจะก้าวไปสู่ความเป็นหนึ่งในโลก ไม่ใช่เรื่องง่าย…” พระเดชพระคุณพระพรหมสิทธิ เมตตามอบผ้าไตรจีวรและอัฐบริขารสำหรับเดินธุดงค์ แก่พระมหาสิทธิชัย สิทฺธิญาโณ ประธานโครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร appeared first on Manasikul Online.

๑. ชื่อโครงการ  “โครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร   สร้างมหาบารมีทศชาติ   ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง  เพื่อน้อมถวายเป็นพระราชกุศลแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง“ ปีที่ ๒

๒.  ข้อมูลพื้นฐานของโครงการ

       ๒.๑ ประเภทโครงการ

 ๒.๑.๑ การเผยแผ่พระพุทธศาสนา มีการอนุรักษ์ สืบสาน พุทธประเพณีศิลปะวัฒนธรรมอันดีงาม

             ๒.๑.๒ การศึกษาเรียนรู้ ๑๐ ปณิธานพระมหาบุรุษ จากหนังสือ ทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษไม่                  เปลี่ยนแปลง ฉบับ ญาณวชิระ

 ๒.๑.๓ การอบรมเรียนรู้ทั้งภาคปริยัติและปฏิบัติเพื่อส่งเสริมการพัฒนาจิต ด้วยหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ที่ถูกต้อง โดยยึดหลักไตรสิกขา อันมีพระรัตนตรัยเป็นสรณะ

        ๒.๒ ลักษณะโครงการ   

              – โครงการต่อเนื่อง

        ๒.๓ ระยะเวลาดำเนินโครงการ

              – เริ่มโครงการตั้งแต่วันที่ ๒๖ เดือนมีนาคม ถึงวันที่ ๒๐ เดือนเมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๙

๓. ผู้รับผิดชอบโครงการ

๓.๑   พระมหาสิทธิชัย  สิทธิญาโณ  พระเจ้าหน้าที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ (IT)  วัดสระเกศ  ราชวรมหาวิหาร              กรุงเทพมหานครฯ  ประธานโครงการ                                                          

   ๓.๑.๑ พุทธสถานฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

๓.๒   อุปถัมภ์โครงการโดย มูลนิธิบุญพระศาสนาสงเคราะห์

๓.๓   ที่ปรึกษาโครงการ

        ๓.๓.๑ คณะสงฆ์จังหวัดศรีสะเกษ

        ๓.๓.๒ คณะสงฆ์อำเภออุทุมพรพิสัย

        ๓.๓.๓ คณะสงฆ์วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร

        ๓.๓.๔ สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดศรีสะเกษ

        ๓.๓.๕ สภาวัฒนธรรมจังหวัดศรีสะเกษ /วัฒนธรรมจังหวัดศรีสะเกษ

๔.  หลักการและเหตุผล

                 สังคมไทยในอดีต ได้รับการกล่อมเกลาทางศีลธรรมจากการมีปฏิสัมพันธ์กับครอบครัว ชุมชน วัด อิทธิพลจากวิถีชีวิต สภาพแวดล้อม และระบบความสัมพันธ์ประเพณีเป็นสิ่งที่พุทธศาสนาให้ความสำคัญอย่างมาก พระพุทธองค์จึงทรงจัดตั้งคณะสงฆ์และบัญญัติวินัยขึ้นมา

คณะสงฆ์ก็คือสภาพแวดล้อมที่จะช่วยกล่อมเกลาภิกษุ ส่วนวินัยก็คือสิ่งที่มากำกับวิถีชีวิต สภาพแวดล้อม และระบบความสัมพันธ์ระหว่างภิกษุในหมู่สงฆ์ เป็นไปในทางที่ดีงาม ก่อให้เกิดวัฒนธรรมที่เกื้อกูลต่อความเจริญงอกงามทางธรรม ที่เป็นรากฐานของศีลธรรมระดับวัฒนธรรมเป็นแต่ว่ามีขอบเขตเฉพาะในหมู่สงฆ์เท่านั้น   

วินัยที่พระพุทธองค์ทรงบัญญัติแก่คณะสงฆ์ เป็นแบบอย่างของการวางระเบียบชีวิตและระบบสังคมเพื่อให้เอื้อต่อความเจริญงอกงามของธรรมในระดับบุคคล สำหรับศีลธรรมของผู้คนในสังคมวงกว้างนั้น ก็ต้องการระบบสังคมที่เกื้อกูลเช่นเดียวกัน สิ่งสำคัญในการช่วยเผยแผ่พระพุทธศาสนา สู่วงกว้างอย่างเป็นระบบนั้นคือ สาวก ซึ่งเป็นผู้สืบทอดพระพุทธศาสนา ที่ต้องมีความรู้ จากการศึกษาพระธรรมวินัย และเรียนรู้การปฎิบัติที่ชัดเจนถูกต้อง และเรียกบุคคลเหล่านั้นว่า พุทธศากยบุตร

 ปัจจุบันการบวชในพระพุทธศาสนามี ๒ แบบ คือ บวชเป็นสามเณรเรียกว่า “บรรพชา” และบวชเป็นพระภิกษุเรียกว่า “อุปสมบท”  บรรพชา แปลว่า การบวช อรรถกถากล่าวว่า บรรพชา ชื่อว่า ปลอดโปร่ง และไม่มีความห่วงใยซึ่งตรงข้ามกับชีวิตของฆราวาส ที่เป็นทางคับแคบไม่ปลอดโปร่งต่อการสร้างบารมีเพื่อกำจัดกิเลสไปสู่อายตนนิพพาน   อุปสมบท แปลว่า การเข้าถึง หมายถึง การบวชเป็นพระภิกษุและภิกษุณี

ในยุคต้นของพระพุทธศาสนาพระสาวกทุกรูปล้วนเป็นพระภิกษุไม่มีพระสาวกที่เป็นสามเณร  เมื่อเจ้าชายสิทธัตถะทรงผนวชนั้นเรียกว่า เสด็จออกบรรพชา ต่อมาในภายหลังมีพุทธานุญาตให้มีการบวช เป็นสามเณร และให้ใช้คำว่า บรรพชาสำหรับการบวชเป็นสามเณร และใช้คำว่า อุปสมบทสำหรับการบวชเป็นพระภิกษุ

สามเณรองค์แรกในพระพุทธศาสนา คือสามเณรราหุล ท่านได้รับพุทธานุญาตให้บวช เมื่อครั้งที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จกลับกรุงกบิลพัสดุ์เป็นครั้งแรก เพื่อแสดงธรรมโปรดพระพุทธบิดาและพระประยูรญาติ ครั้งนั้นพระนางพิมพาทรงแนะให้ราหุลกุมารไปทูลขอสมบัติจากพระพุทธองค์ อันเป็นขุมทรัพย์คู่บุญที่เกิดขึ้นพร้อมกับการประสูติของพระองค์

พระพุทธองค์ทรงดำริว่า “กุมารนี้อยากได้ทรัพย์อันเป็นสมบัติของบิดา ทรัพย์นั้นไปตามวัฏฏะ มีความคับแคบ ช่างเถิด เราจักให้อริยทรัพย์ ๗ ประการ อันเราได้เฉพาะที่ควงไม้โพธิ์แก่เธอ จะทำเธอให้เป็นเจ้าของมรดกอันเป็นโลกุตระ” จึงทรงมีพุทธบัญชาให้พระสารีบุตรบรรพชาพระโอรสราหุลเป็นสามเณรด้วยวิธีไตรสรณคมน์ การบรรพชาด้วยวิธีนี้ ได้ใช้เป็นต้นแบบแห่งการบวชสามเณรตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา

 สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง พระบรมราชินีนาถในพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เป็นพระธิดาองค์ใหญ่ของพลเอก พระวรวงศ์เธอกรมหมื่นจันทบุรีสุรนาถ กับหม่อมหลวงบัว กิติยากร สมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี ในพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชทานนามว่า “สิริกิติ์” ซึ่งมีความหมายว่า “ผู้เป็นศรีแห่งกิติยากร”

ทรงพระราชสมภพเมื่อวันศุกร์ที่ ๑๒ สิงหาคม พุทธศักราช ๒๔๗๕ ที่บ้านพลเอก เจ้าพระยาวงศานุประพัทธ์ (หม่อมราชวงศ์สท้าน สนิทวงศ์) ผู้เป็นบิดาของหม่อมหลวงบัว ณ บ้านเลขที่ ๑๘๐๘ ถนนพระรามหก ตำบลวังใหม่ อำเภอปทุมวัน จังหวัดพระนคร ขณะนั้นเป็นระยะที่ประเทศเพิ่งเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์เป็นระบอบประชาธิปไตย ก่อนหน้านั้นพระบิดาของพระองค์ทรงดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเสนาธิการทหารบก มียศเป็นพันเอกหม่อมเจ้านักขัตร มงคล กิติยากร

    หลังจากเปลี่ยนแปลงการปกครองในวันที่ ๒๔ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๔๗๕  หม่อมเจ้านักขัตรมงคลทรงออกจากราชการทหาร โดยรัฐบาลแต่งตั้งให้ไปรับราชการในตำแหน่งเลขานุการเอกประจำสถานทูตสยาม ณ กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ประเทศสหรัฐอเมริกา ส่วนหม่อมหลวงบัวซึ่งมีครรภ์แก่ ยังคงพำนักอยู่ในประเทศไทยจนให้กำเนิดหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์แล้วจึงเดินทางไปสมทบมอบหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ให้อยู่ในความดูแลของเจ้าพระยาวงศานุประพัทธ์และท้าววนิดาพิจาริณีผู้เป็นบิดาและมารดาของหม่อมหลวงบัว
หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ต้องอยู่ห่างไกลบิดามารดาตั้งแต่อายุยังน้อยบางคราวต้องระหกระเห็นไปต่างจังหวัดตามเหตุการณ์ผันผวนทางการเมือง

 เช่น  ในพุทธศักราช ๒๔๗๖ หม่อมเจ้าอัปษรสมาน กิติยากร  พระมารดาของหม่อมเจ้า นักขัตรมงคล  ได้ทรงรับนัดดา  ตามเสด็จพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวไปสงขลาด้วย

 ปลายพุทธศักราช ๒๔๗๗ หม่อมเจ้านักขัตรมงคลทรงลาออกจากราชการกลับประเทศไทยพร้อมครอบครัว อันมีหม่อมหลวงบัว หม่อมราชวงศ์กัลยานกิติ์ บุตรคนโต และหม่อมราชวงศ์บุษบา บุตรีคนเล็กผู้เกิดที่สหรัฐอเมริกาแล้วมารับหม่อมราชวงศ์อดุลกิติ์ บุตรคนรอง กับหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ จากหม่อมเจ้า อัปษรสมานกลับมาอยู่รวมกันที่ตำหนักซึ่งตั้งอยู่ที่ถนนกรุงเกษม ปากคลองผดุงกรุงเกษม ริมแม่น้ำเจ้าพระยา

หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์เริ่มเรียนชั้นอนุบาลที่โรงเรียนราชินี ปากคลองตลาดในพุทธศักราช ๒๔๗๙ แต่เมื่อสงครามมหาเอเชียบูรพาลุกลามมาถึงประเทศไทย จังหวัดพระนครถูกโจมตีทางอากาศบ่อยครั้ง ทำให้การเดินทางไม่สะดวกและไม่ปลอดภัย ในพุทธศักราช ๒๔๘๓ จึงย้ายไปเรียนชั้นประถมและมัธยม ที่โรงเรียนเซนต์ฟรังซีสซาเวียร์คอนแวนต์ ถนนสามเสน เพราะอยู่ใกล้บ้านในระยะที่พอจะเดินไปโรงเรียนเองได้ หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์เริ่มเรียนเปียโนที่โรงเรียนเซนต์ฟรังซีสซาเวียร์คอนแวนต์ และในเวลาต่อมาได้ตั้งใจที่จะมีอาชีพเป็นนักเปียโน

หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ได้เผชิญสภาพของสงครามโลกมาเช่นเดียวกับคนไทยทั้งหลาย หม่อมเจ้านักขัตรมงคลผู้ทรงเป็นทหารเป็นผู้ปลูกฝังให้บุตรและ บุตรีรู้จักความมีวินัย ความอดทน ความกล้าหาญ ความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และความเสียสละ โดยอาศัยสถานการณ์ในสงครามเป็นตัวอย่าง และสงครามโลกก็ทำให้คนไทยทั้งปวงต้องหันหน้าเข้าช่วยเหลือกันในยามทุกข์ยาก สิ่งเหล่านี้จึงหล่อหลอมหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ให้มีความเมตตาต่อผู้อื่น และรักความมีระเบียบแบบแผนมาตั้งแต่เยาว์วัย

หลังจากสงครามสงบแล้ว นายกรัฐมนตรีในสมัยนั้นคือ นายควง อภัยวงศ์ ได้แต่งตั้งให้หม่อมเจ้านักขัตรมงคล เป็นอัครราชทูตประจำประเทศอังกฤษ หม่อมเจ้านักขัตรมงคลจึงทรงพาครอบครัวทั้งหมดไปด้วยในกลางพุทธศักราช ๒๔๘๙ ขณะนั้นหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์เรียนจบชั้นมัธยมปีที่ ๓ ของโรงเรียนเซนต์ฟรังซีสซาเวียร์คอนแวนต์แล้วระหว่างอยู่ที่ประเทศอังกฤษ หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์เรียนเปียโน ภาษาอังกฤษ และภาษาฝรั่งเศสกับครูพิเศษ แต่อยู่ที่อังกฤษได้ไม่นาน พุทธศักราช ๒๔๙๐ หม่อมเจ้านักขัตรมงคลก็ทรงย้ายไปเป็นอัครราชทูตประจำประเทศฝรั่งเศสและเดนมาร์ก ก่อนจะกลับมาเป็นเอกอัครราชทูตประจำประเทศอังกฤษ อีกครั้งหนึ่ง ระหว่างนี้หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ยังคงตั้งใจเรียนเปียโนอย่างขะมักเขม้น เพื่อเตรียมสอบเข้าวิทยาลัยการดนตรีที่มีชื่อเสียงของกรุงปารีส

 พุทธศักราช ๒๔๙๑ ขณะที่หม่อมเจ้านักขัตรมงคลและครอบครัวอยู่ในปารีส ได้รับเสด็จสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช ซึ่งโปรดเสด็จพระราชดำเนินไปทอดพระเนตรโรงงานทำรถยนต์ในกรุงปารีสอยู่เสมอ จนเป็น ที่คุ้นเคยและต้องพระราชอัธยาศัย ฉะนั้น เมื่อสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงประสบอุปัทวเหตุทางรถยนต์ในประเทศสวิตเซอร์แลนด์ต้องประทับรักษาพระองค์ในสถานพยาบาล จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้หม่อมหลวงบัวพาบุตรีทั้งสอง คือ หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ และหม่อมราชวงศ์บุษบา เข้าเฝ้า ทูลละอองพระบาทเยี่ยมพระอาการเป็นประจำ จนพระอาการประชวรทุเลาลง และเสด็จกลับพระตำหนักได้ สมเด็จพระราชชนนีได้รับสั่งขอให้หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์อยู่ศึกษาต่อที่เมืองโลซานน์ในโรงเรียนประจำชื่อโรงเรียน Riante Rive ซึ่งเป็นโรงเรียนที่มีชื่อเสียงในการสอนวิชาพิเศษแก่กุลสตรี คือ ภาษา ศิลปะ ดนตรี ประวัติวรรณคดี และประวัติศาสตร์

ต่อมาอีก ๑ ปี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้หม่อมเจ้า นักขัตรมงคลและครอบครัว มาเฝ้าทูลละอองพระบาท แล้วสมเด็จพระราชชนนีรับสั่งขอหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ต่อหม่อมเจ้านักขัตรมงคล และทรงประกอบพิธีหมั้นเป็นการภายในเมื่อวันที่ ๑๙ กรกฎาคม พุทธศักราช ๒๔๙๒ ทรงใช้พระธำมรงค์ที่สมเด็จพระราชบิดาทรงหมั้นสมเด็จพระราชชนนีเป็นพระธำมรงค์หมั้นแล้วโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ศึกษาต่อไป จนถึงกำหนดเสด็จนิวัตพระนคร จึงโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้หม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ตามเสด็จกลับมาถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดลในเดือนมีนาคมพุทธศักราช ๒๔๙๓

วันที่ ๒๘ เมษายน พุทธศักราช ๒๔๙๓ มีพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส ณ วังสระปทุม สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้าทรงเป็นประธาน พระราชทานน้ำพระพุทธมนต์และเทพมนตร์ สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชและหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ได้ทรงลงพระปรมาภิไธยและลงนามในทะเบียนสมรสตามกฎหมาย และในวันนั้นสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้ทรงสถาปนาหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์เป็น “สมเด็จพระราชินิสิริกิติ์”

วันที่ ๕ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๔๙๓ เป็นวันพระราชพิธีบรมราชาภิเษก สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงรับเฉลิมพระบรมนามาภิไธยว่า “พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว” และทรงเฉลิมพระอิสริยยศสมเด็จพระราชินีสิริกิติ์เป็น”สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินี”วันที่ ๕ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๔๙๓ ทั้งสองพระองค์เสด็จพระราชดำเนินกลับประเทศสวิตเซอร์แลนด์ เพราะแพทย์ผู้รักษาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวกราบบังคมทูลแนะนำให้ทรงพักรักษาพระองค์อีกระยะหนึ่ง

ในพุทธศักราช ๒๔๙๔ สมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินี มีพระประสูติการสมเด็จพระเจ้าลูกเธอเจ้าฟ้าอุบลรัตนราชกัญญา ฯ ณ เมืองโลซานน์ ประเทศสวิตเซอร์แลนด์เมื่อเจริญพระชันษาได้ ๗ เดือน ทั้งสามพระองค์จึงเสด็จนิวัตประเทศไทยประทับ ณ พระที่นั่งอัมพรสถาน พระราชวังดุสิต สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าวชิราลงกรณๆ ซึ่งปัจจุบัน คือ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณมหิศรภูมิพลราชวรางกูร กิติสิริสมบูรณอดุลยเดช สยามินทราธิเบศรราชวโรดมบรมนาถบพิตร พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิรินธรเทพรัตนสุดา ฯ ซึ่งปัจจุบันทรงได้รับการสถาปนาเป็นสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้ากรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาเจ้าฟ้ามหาจักรีสิรินธรมหาวชิราลงกรณวรราชภักดี สิริกิจการิณีพีรยพัฒน รัฐสีมาคุณากรปิยชาติ สยามบรมราชกุมารีและสมเด็จพระเจ้าลูกเธอเจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ ฯ  ซึ่งปัจจุบันทรงได้รับการสถาปนาเป็นสมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ได้ประสูติต่อมาตามลำดับ ณ พระที่นั่งอัมพรสถาน รวมพระราชโอรสและพระราชธิดา ๔ พระองค์

ปลายพุทธศักราช  ๒๔๙๘ สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสา อัยยิกาเจ้า ผู้ทรงดำรงตำแหน่งสภานายิกาสภากาชาดไทยเสด็จสวรรคต พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจึงทรงแต่งตั้งสมเด็จพระบรมราชินีให้ทรงดำรงตำแหน่งสภานายิกาแทนเมื่อวันที่ ๑๒ สิงหาคม พุทธศักราช ๒๔๙๙ และในปีเดียวกันนี้ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จออกทรงพระผนวชตามโบราณราชประเพณี จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมแต่งตั้งสมเด็จพระบรมราชินีเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

ภายหลังเมื่อทรงลาผนวชแล้วได้ทรงสถาปนาพระราชอิสริยยศสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีขึ้นเป็นสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินีนาถ นับเป็นสมเด็จพระบรมราชินีนาถพระองค์ที่สองของไทย ต่อจากสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ ซึ่งทรงปฏิบัติราชการแทนพระองค์เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินเยือนยุโรป

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถพระบรมราชชนนีพันปีหลวงได้ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจน้อยใหญ่ทั้งในฐานะที่ทรงเป็นสมเด็จพระบรมราชินีนาถของไทยและในฐานะคู่พระราชหฤทัยแห่งพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร กล่าวคือทรงช่วยแบ่งเบาพระราชภารกิจทั้งหลายไปได้เป็นอันมากทั้งยังมีพระราชดำริริเริ่มโครงการใหม่เพื่อช่วยเหลือประชาชนและพัฒนาประเทศอย่างอเนกอนันต์ซึ่งโครงการตามพระราชดำริได้ยังประโยชน์มหาศาลแก่ประชาชนสืบมาจนทุกวันนี้

          ตามที่สำนักพระราชวังได้ออกประกาศ เรื่อง สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จทรงสวรรคต เมื่อวันที่ ๒๔ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๘ ใจความว่า หลังจากที่คณะแพทย์ผู้ถวายการรักษา กราบบังคมทูลเชิญสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงเสด็จพระราชดำเนินไปประทับติดตามพระอาการประชวรที่โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย ตั้งแต่วันที่ ๗ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๒ พระองค์ทรงพระประชวรหลายครั้งและคณะแพทย์ตรวจพบความผิดปรกติของระบบต่างๆจึงต้องถวายการรักษาอย่างต่อเนื่อง

จนกระทั่งตั้งแต่วันที่ ๑๗ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๘ สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงทรงพระประชวรด้วยภาวะติดเชื้อในกระแสพระโลหิต แม้คณะแพทย์จะถวายการรักษาจนสุดความสามารถ แต่พระอาการประชวรทรุดหนักลงตามลำดับ และเสด็จสวรรคตเมื่อวันที่ ๒๔ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๘ เวลา ๒๑.๒๑ น. สิริพระชนมพรรษา ๙๓ พรรษา…

 ด้วยเหตุนี้ ในฐานะพุทธศาสนิกชน ที่มีความสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณ จึงได้ร่วมแสดงความไว้อาลัย จัดโครงการบรรพชาสามเณรภาคฤดูร้อนเพื่อน้อมถวายเป็นพระราชกุศลถวาย สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง 

ซึ่งโครงการบรรพชาสามเณรในพระพุทธศาสนา เป็นการเน้นสร้างศาสนทายาท ที่สำคัญต่อการสืบทอดอายุพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการเรียนรู้ศึกษา พระธรรมวินัย และการปฏิบัติธรรม อบรมจิตใจ และมีการออกจาริกธรรมตามพื้นที่ต่างๆ เพื่อสร้างศรัทธาและฝึกประสบการณ์ที่ยิ่งใหญ่ให้กับเด็กและเยาวชนที่เข้าร่วมโครงการซึ่งล้วนเป็นประโยชน์ในการตอบแทนบุญคุณบุพการีชน และสานต่อพุทธประเพณีอันดีงาม จรรโลงพระศาสนาให้สังคมปลื้มปิติใจ เป็นปีที่พสกนิกรชาวไทยสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณที่มีต่อพสกนิกรชาวไทย

และโครงการนี้ได้มุ่งเน้นที่รูปแบบการเรียนรู้และปฏิบัติธรรมเดินจาริกธรรมยาตรา ตลอดทั้งถอดบทเรียนที่สำคัญในการสร้างบารมีขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระชาติต่างๆนั้นที่เรียกว่า ทศชาติชาดก จากหนังสือ “ทศชาติ ปณิธาน มหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง ฉบับญาณวชิระ” โดยเริ่มโครงการตั้งแต่วันที่ ๒๖ เดือนมีนาคม ถึงวันที่ ๒๐ เดือนเมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๙

๕. วัตถุประสงค์

๕.๑ เพื่อเฉลิมพระเกียรติแด่ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๑๐ เนื่องในพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา ๖ รอบ ตามมติมหาเถรสมาคม ในการประชุมมหาเถรสมาคม ครั้งที่ ๘ /๒๕๖๗ คราวประชุมเมื่อวันที่ ๒๐ เดือนมีนาคม พ.ศ ๒๕๖๗ และเฉลิมพระเกียรติแด่พระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์

๕.๒ เพื่อน้อมถวายเป็นพระราชกุศลแด่ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง

๕.๓ เพื่อเรียนรู้รูปแบบแห่งการสร้างอุปนิสัยแห่งมหาบุรุษ ๑๐ ประการ จากหนังสือทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษ ไม่เปลี่ยนแปลง ฉบับ ญาณวชิระ

 ๕.๔ เพื่อปลูกจิตสำนึกที่ดีในการเป็นพลเมืองที่ดี และการดำรงตนเป็นพุทธศาสนิกชนที่ดี ด้วยการเรียนรู้หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา และนำมาใช้ในการอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างสันติสุข

 ๕.๕ เพื่อให้เด็กและเยาวชนที่มีความสนใจในการตอบแทนบุญคุณบุพการี ได้ฝึกฝนขัดเกลา พัฒนากายและจิตใจ ให้มีความอดทน วิริยะพากเพียร สร้างเป้าหมายที่ดีในชีวิต อย่างถูกต้องเหมาะสม

๕.๖ เพื่อเผยแผ่พระพุทธศาสนา ส่งเสริมการสร้างศาสนทายาท สืบต่ออายุพระพุทธศาสนา

๕.๗ เพื่อปฏิบัติบูชาอาจริยาจารย์ น้อมถวายมุทิตาแด่ พระพรหมสิทธิ ,พระศรีคุณาภรณ์ ตามประกาศราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๔๑ ตอนที่ ๑๙ ข วันที่ ๑๖ พฤษภาคม ๒๕๖๗ และตามประกาศ ราชกิจจานุเบกษา  เล่มที่ ๑๔๑  ตอนที่ ๗๙ ข  วันที่ ๑  ธันวาคม  ๒๕๖๗  น้อมถวายมุทิตาแด่ พระราชอุปเสนาภรณ์ ,พระราชกิจจาภรณ์,

๖. วิธีดำเนินการ

              ๖.๑  สถานที่ดำเนินการ พุทธสถานฮ่องธรรม   ต.ทุ่งไชย  อ.ทุมพรพิสัย จ.ศรีสะเกษ  ๓๓๑๒๐

              ๖.๒  วันที่จัดทำโครงการ  ๒๖ มีนาคม – ๒๐ เมษายน  ๒๕๖๙ 

              ๖.๓  ปฏิทินการดำเนินการ  

๘. พื้นที่เป้าหมาย

             – นักเรียน นักศึกษา  พื้นที่ จังหวัดศรีสะเกษ

             – จำนวนเป้าหมายผู้เข้าร่วมบรรพชาตามโครงการ จำนวน  ๖๙ รูป

๙. ผลที่คาดว่าจะได้รับ

 ๙.๑ ผู้เข้าร่วมโครงการได้มีจัดกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติเพื่อน้อมถวายแด่ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ  พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๑๐ เนื่องในพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา ๖ รอบ ตามมติมหาเถรสมาคม ในการประชุมมหาเถรสมาคม ครั้งที่ ๘ /๒๕๖๗ คราวประชุมเมื่อวันที่ ๒๐ เดือนมีนาคม พ.ศ ๒๕๖๗ และได้จัดกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติแด่พระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์

๙.๒ ผู้เข้าร่วมโครงการได้จัดกิจกรรมถวายเป็นพระราชกุศลแด่ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง

๙.๓ ผู้เข้าร่วมโครงการได้เรียนรู้รูปแบบแห่งการสร้างอุปนิสัยแห่งมหาบุรุษ ๑๐ ประการ จากหนังสือทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษ ไม่เปลี่ยนแปลง ฉบับ ญาณวชิระ

๙.๔  ผู้เข้าร่วมโครงการได้ปลูกจิตสำนึกที่ดีในการเป็นพลเมืองที่ดี และการดำรงตนเป็นพุทธศาสนิกชนที่ดี ด้วยการเรียนรู้หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา และนำมาใช้ในการอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างสันติสุข

๙.๕ เด็กและเยาวชนที่มีความสนใจในการตอบแทนบุญคุณบุพการี ได้ฝึกฝนขัดเกลา พัฒนากายและจิตใจ ให้มีความอดทน วิริยะพากเพียร สร้างเป้าหมายที่ดีในชีวิต อย่างถูกต้องเหมาะสม

๙.๖ ผู้เข้าร่วมโครงการได้เผยแผ่พระพุทธศาสนา ได้รับการส่งเสริมการสร้างศาสนทายาท สืบต่ออายุพระพุทธศาสนา

๙.๗ เพื่อปฏิบัติบูชาอาจริยาจารย์ น้อมถวายมุทิตาแด่ พระพรหมสิทธิ ,พระศรีคุณาภรณ์ ตามประกาศราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๔๑ ตอนที่ ๑๙ ข วันที่ ๑๖ พฤษภาคม ๒๕๖๗ และตามประกาศราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๔๑ ตอนที่ ๗๙ ข วันที่ ๑ ธันวาคม ๒๕๖๗  น้อมถวายมุทิตาแด่
พระราชอุปเสนาภรณ์ ,  พระราชกิจจาภรณ์,

๑๐. งบประมาณ

             ๑๐.๑ รับบริจาคจากผู้มีจิตศรัทธาทั่วไป

             ๑๐.๒  มูลนิธิบุญพระศาสนาสงเคราะห์

             ๑๐.๓  งบประมาณอุดหนุนจากหน่วยงานราชการ(ถ้ามี)

๑๑. สถานที่ดำเนินโครงการฯ

             ๑๑.๑ พุทธสถานฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน  ตำบลทุ่งไชย  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ

             ๑๑.๒ วัดและเครือข่ายแหล่งเรียนรู้ต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับโครงการในครั้งนี้

๑๒. การประเมินผลการดำเนินโครงการ

     มีการประชุมประเมินผลการดำเนินการโครงการ โดยคณะกรรมการเมื่อดำเนินการโครงการเสร็จและส่ง

     รายงานไปให้ผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ภายใน ๖๐ วัน นับแต่วันที่ดำเนินการโครงการเสร็จ

หมายเหตุ ภาพประกอบ จากโครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร  “ฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน : ฝึกฝนกาย พัฒนาจิตใจ สร้างบุญบารมี” โครงการบรรพชาสามเณรฤดูร้อน ๓๑ มีนาคม – ๑๙ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๗ ณ พุทธสถานฮ่องธรรม ต.ทุ่งไชย อ.อุทุมพรพิสัย จ.ศรีสะเกษ

The post  ปฐมบท “โครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร  สร้างมหาบารมีทศชาติ  ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง  เพื่อน้อมถวายเป็นพระราชกุศลแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง“ ปีที่ ๒ เริ่มแล้ว วันที่ ๒๗ มีนาคม – ๒๐ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๙ ณ พุทธสถานฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน จังหวัด ศรีสะเกษ appeared first on Manasikul Online.

ขุนเขาย่อมมีวันทลาย

สายน้ำย่อมมีวันเปลี่ยนทาง

แต่ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง

อนุโมทนาบุญเจ้าภาพผู้ร่วมถวายผ้าไตร “โครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร เฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวฯ รัชกาลที่ ๑๐ สร้างมหาบารมีทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษ ไม่เปลี่ยนแปลง”

ขออนุโมทนาบุญเจ้าภาพผู้ร่วมถวายผ้าไตร

๑. คุณสมจิต วงค์วรการ

๒. คุณพชรธร วงค์วรการ

๓. คุณณฐยา วงค์วรการ

๔. คุณชลวิภา สิงหลกะ

๕. คุณกฤษยาณี รัตนชัยชาญ

๖. คุณศศิกร ฉันท์เศรษฐ์

๗. คุณกิรณา วัฒนสินธุ์

๘. คุณธัญญ์นนท์ วัฒนาวรพงศ์

๙. คุณยุวดี ศรีคำชุม

๑๐. คุณวีณา วงค์วรการ พร้อมครอบครัว

๑๑. คุณสุปราณี มีพันลม

๑๒. คุณสุภาพรรณ คำศรีจันทร์

๑๓. คุณจิรสุทธิ์ วงศ์วรการ

“ขออวยพรให้ท่านจงเป็นผู้ถึงธรรมแห่งความสุข

ดังมโนประสงค์หมาย เดินทางแคล้วคลาดปลอดภัย

สุขภาพแข็งแรง เจริญทุกสมบัติ ไพบูลย์ผล”

“โครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร เฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวฯ รัชกาลที่ ๑๐ สร้างมหาบารมีทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษ ไม่เปลี่ยนแปลง”

“Ordination Project for Novice monks in Honor of His Majesty: Building the Great Perfections of the Ten Virtues of a Bodhisattva, with the Unwavering Determination of a Great Man.”

ฝึกฝน อุปนิสัยแห่งพระมหาบุรุษ

ตามรอย “ทศชาติ : ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง” ฉบับ ญาณวชิระ

ระหว่างวันที่ ๒๙ มีนาคม – ๑๙ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๘

ณ พุทธสถานฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

ติดต่อสอบถาม:

พระมหาสิทธิชัย สิทฺธิญาโณ ประธานโครงการฯ

โทร. ๐๖๒-๓๔๖-๕๖๓๒

พระมหาติ่ง มหิสสโร, ดร. ประธานดำเนินงานฯ

ติดตามข่าวสารและกิจกรรมได้ทางเพจ:

พุทธสถานฮ่องธรรม hongkham esaan

ร่วมสร้างมหาบารมีและสืบสานพระพุทธศาสนาพร้อมกัน

ในโครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร เฉลิมพระเกียรติ รัชกาลที่ ๑๐

ความนำ จากทศชาติ สู่ ทศบารมี

จากหนังสือ “ทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง” ฉบับ ญาณวชิระ

         พระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญพระบารมี ๑๐ ประการ เพื่อปรารถนาความเป็นพระพุทธเจ้ามาหลายภพหลายชาติ จนไม่อาจกำหนดได้ นับตั้งแต่เกิดเป็นสัตว์เดรัจฉาน เป็นมนุษย์สามัญ  เป็นมนุษย์ชั้นสูง จนถึงเป็นพระมหากษัตริย์ แต่ละพระชาติ ทรงบำเพ็ญแต่ละพระบารมี ด้วยจิตใจที่มั่นคง แน่วแน่ จนถึง ๑๐ พระชาติสุดท้าย ก่อนตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า ทรงบำเพ็ญพระบารมีอย่างยิ่งยวด ดังนี้

                 ๑. พระเตมีย์ ทรงบำเพ็ญเนกขัมมบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยการออกบวช เป็นการปลีกตัวปลีกใจ ออกจากการครองเรือน      

                 ๒. พระมหาชนก ทรงบำเพ็ญวิริยบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความเพียร  ความแกล้วกล้า ไม่เกรงกลัวอุปสรรค พยายามบากบั่น อุตสาหะ ไม่ทอดทิ้งธุระหน้าที่

                  ๓. พระสุวรรณสาม ทรงบำเพ็ญเมตตาบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความรัก ความปรารถนาดี มีไมตรี คิดเกื้อกูลให้ผู้อื่นและเพื่อนร่วมโลกทั้งปวง มีความสุขความเจริญ

                 ๔. พระเนมิราช ทรงบำเพ็ญอธิษฐานบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความตั้งใจมั่น การตัดสินใจเด็ดเดี่ยว วางจุดหมายแห่งการกระทำของตนไว้แน่นอน และดำเนินตามนั้นอย่างแน่วแน่

                 ๕. พระมโหสถบัณฑิต ทรงบำเพ็ญปัญญาบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความรอบรู้ ความหยั่งรู้เหตุผล เข้าใจสภาวะของสิ่งทั้งหลาย ตามความเป็นจริง และรู้จักแก้ไข ปฏิบัติจัดการต่าง ๆ  

                 ๖. พระภูริทัต ทรงบำเพ็ญศีลบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยการรักษากาย วาจา ให้อยู่ในหลักความประพฤติที่เป็นแบบแผนแห่งภาวะของตน ความประพฤติดีงามถูกต้อง             ตามระเบียบวินัย

                 ๗. พระจันทกุมาร ทรงบำเพ็ญขันติบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความอดทน ความทนทานของจิตใจ สามารถใช้สติปัญญาควบคุมตน ให้อยู่ในอำนาจเหตุผล และแนวทางความประพฤติ หรือการปฏิบัติที่ตั้งไว้ เพื่อจุดหมายอันชอบ  

                 ๘. พระนารทมหาพรหม ทรงบำเพ็ญอุเบกขาบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความวางใจเป็นกลาง ความวางใจสงบราบเรียบสม่ำเสมอ เที่ยงธรรม และดำรงอยู่ในธรรม ไม่เอนเอียง หรือหวั่นไหวไป ด้วยความยินดียินร้ายชอบชังหรือแรงเย้ายวนยั่วยุใด ๆ

                 ๙. พระวิธูรบัณฑิต ทรงบำเพ็ญสัจจบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยความตั้งมั่น ในสัจจะความจริง

                 ๑๐. พระเวสสันดร ทรงบำเพ็ญทานบารมี หมายถึง การบำเพ็ญบารมีด้วยการทุ่มเท อุทิศตนเสียสละแม้แต่สิ่งที่สละได้ยาก

         พระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญพระบารมี ละเอียดขึ้นไปตามลำดับ ตั้งแต่ ขั้นธรรมดา เรียกว่า  “บารมี” ขั้นกลาง เรียกว่า “อุปบารมี” และขั้นสูงสุด เรียกว่า “ปรมัตถบารมี”

ขั้นธรรมดา พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญพระบารมี โดยไม่คำนึงถึงทรัพย์สมบัติ ยศถาบรรดาศักดิ์ และคนที่พระองค์รัก เพื่อบรรลุพระโพธิญาณแล้ว พระองค์ทรงสละได้ แม้กระทั่งทรัพย์สมบัติทั้งปวง ยศถาบรรดาศักดิ์ และคนที่พระองค์รัก

ขั้นกลาง พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญพระบารมี โดยไม่คำนึงถึงอวัยวะ ร่างกาย ทรงหวงแหนพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าหวงแหนอวัยวะ ร่างกาย เพื่อบรรลุพระโพธิญาณแล้ว พระองค์ทรงสละได้ แม้กระทั่งอวัยวะ และร่างกายของตน   

ขั้นสูงสุด พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญพระบารมี โดยไม่คำนึงถึงชีวิต ทรงหวงแหนพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าหวงแหนชีวิต เพื่อบรรลุพระโพธิญาณแล้ว พระองค์ทรงสละได้ แม้กระทั่งชีวิตของตน  

         บารมีทั้ง ๑๐ ประการ พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญละเอียดขึ้นไปตามลำดับ รวมเป็นบารมี ๓๐  ประการ ดังนี้

          ๑. เนกขัมมบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยการออกบวช เป็นการปลีกตัว ปลีกใจ ออกจากการครองเรือน ไม่เข้าไปเกี่ยวข้องกับสิ่งยั่วยุทางกายอันอาศัยเรือนเป็นเหตุ แม้จะยังไม่ออกบวช  ก็พรากกาย ออกไปจากความวุ่นวายของโลกในขณะนั้น เป็นกายวิเวก และการตั้งจิต ให้อยู่ในความสงบ เป็นจิตวิเวก เนกขัมมะ ขั้นสูงสุด หมายถึง การออกจากกิเลสทั้งปวง โดยมีความดับทุกข์ เป็นเป้าหมาย

         พระโพธิสัตว์ ได้ทรงปฏิบัติในเนกขัมมบารมี มาโดยลำดับ ตั้งแต่ขั้นธรรมดา จนถึงขั้นสูงสุด   บางพระชาติ ก็ออกบวช บางพระชาติ แม้ไม่ได้ออกบวช ก็ทรงดำรงตนอย่างมีสติ น้อมใจให้ออกจากกิเลสเครื่องเศร้าหมองต่าง ๆ ทรงบำเพ็ญเนกขัมมบารมี อย่างแรงกล้า ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) เนกขัมมบารมี ปลีกตัวออกไปจากความยินดีในทรัพย์สมบัติ ยศถาบรรดาศักดิ์ และ คนที่รัก ด้วยความรักในพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าทรัพย์สมบัติ ยศถาบรรดาศักดิ์ และคนที่รัก จึงตัดความห่วงใย ปลีกตนเองไปบำเพ็ญกายวิเวก คือ ความสงัดทางกาย ถึงแม้ทรัพย์สมบัติ ยศถาบรรดาศักดิ์ และคนที่รัก จะสูญสิ้นไป เพราะการบำเพ็ญเนกขัมมบารมี ก็เสียสละได้ ไม่ยอมละทิ้งปณิธาน   

         (๒) เนกขัมมอุปบารมี ปลีกตัวออกไปด้วยความรักในพระโพธิญาณ โดยไม่คำนึงถึงอวัยวะ  ร่างกาย จึงตัดความห่วงใย ที่มีต่ออวัยวะ ร่างกาย ปลีกตัวออกไปบำเพ็ญจิตวิเวก ด้วยการบำเพ็ญฌาน และสมาธิ เมื่อต้องบำเพ็ญเนกขัมมอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว ก็ไม่ห่วงใยอวัยวะ ร่างกาย แม้จะต้องสูญเสียอวัยวะ ร่างกาย ก็เสียสละได้ ไม่ยอมละทิ้งปณิธาน   

         (๓) เนกขัมมปรมัตถบารมี ปลีกตัวออกไปด้วยความรักในพระโพธิญาณ โดยไม่คำนึงถึงชีวิต   จึงตัดความอาลัยในชีวิต ปลีกตนบำเพ็ญอุปธิวิเวก คือ ความสงัดจากกิเลส ด้วยอริยมรรคญาณ  เมื่อต้องบำเพ็ญเนกขัมมปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้จะต้องสูญเสียชีวิต ก็เสียสละได้  ไม่ยอมละทิ้งปณิธาน   

         ๒. วิริยบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยความเพียร ความแกล้วกล้า ไม่เกรงกลัวอุปสรรค พยายาม บากบั่น อุตสาหะ ไม่ทอดทิ้งธุระ หน้าที่มีความเพียรพยายามอยู่ร่ำไป ไม่ท้อถอย จนกว่าจะประสบ ผลสำเร็จ เพียรพยายาม ไม่ทำสิ่งที่เป็นบาปอกุศล เพียรพยายาม ในการทำกุศลให้เกิดขึ้น และเพียรชำระจิตของตนให้ผ่องแผ้ว   

ความเพียรพยายาม มีหลายระดับ แต่ที่จะเป็นวิริยบารมี มุ่งเอาความเพียรพยายามให้ตนพ้นจากทุกข์ ความเพียรที่จะต้องตั้งไว้อย่างสูงสุด มี ๔ ประการ คือ  

         สังวรปธาน    เพียรระวังบาปอกุศลที่ยังไม่เกิด ไม่ให้เกิดขึ้น  

         ปหานปธาน   เพียรละบาปอกุศล ที่เกิดขึ้นแล้ว

         ภาวนาปธาน เพียรทำความดีที่ยังไม่เกิด ให้เกิดขึ้น  

         อนุรักขนาปธาน เพียรรักษาความดีที่เกิดขึ้นแล้ว ให้ตั้งอยู่

         เมื่อพระพุทธเจ้า ยังไม่ได้ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ได้ทรงบำเพ็ญวิริยบารมี อย่างแรงกล้า  ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) วิริยบารมี ความเพียรที่มุ่งหวังพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย รักในความเพียรพยายาม  เพื่อให้ได้มาซึ่งพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าเพียรพยายามให้ได้มาซึ่งทรัพย์สมบัติ ยศถาบรรดาศักดิ์ และ คนที่รัก เมื่อต้องเพียรพยายามให้ได้มาซึ่งพระโพธิญาณแล้ว จึงยอมตัดใจ สละได้แม้กระทั่งทรัพย์สมบัติ ยศถาบรรดาศักดิ์ และคนที่รัก   

         (๒) วิริยอุปบารมี ความเพียรที่มุ่งหวังพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย รักเพียรพยายาม  เพื่อรักษาไว้ซึ่งพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าเพียรพยายามรักษาอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องเพียรพยายามให้ได้มา ซึ่งพระโพธิญาณแล้ว ก็ไม่คำนึงถึงอวัยวะ ร่างกาย จึงยอมตัดใจสละได้ แม้กระทั่งอวัยวะ  ร่างกาย

         (๓) วิริยปรมัตถบารมี ความเพียรพยายามที่มุ่งหวังพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย รักเพียรพยายาม เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าเพียรรักษาชีวิต เมื่อต้องเพียรพยายามให้ได้มาซึ่งพระโพธิญาณแล้ว ก็ไม่คำนึงถึงชีวิต จึงยอมตัดใจสละได้ แม้กระทั่งชีวิต

         ๓. เมตตาบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยความรัก ความปรารถนาดี มีไมตรีจิต คิดเกื้อกูลให้ผู้อื่นและเพื่อนร่วมโลกทั้งปวง มีความสุข มุ่งประโยชน์สุขแก่เพื่อนมนุษย์และสัตว์ทั้งหลาย  

ความเมตตา เป็นพื้นฐานในการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล ทั้งเป็นพื้นฐานในการสร้างความสามัคคีของหมู่ชน ทำให้มองกันในแง่ดี ไม่มีอคติ ไม่โกรธ เกลียด ไม่เห็นแก่ตัว หวังดีต่อกัน  รับฟังกัน ด้วยความเข้าใจ   

ความเมตตาประกอบด้วย เมตตากายกรรม การช่วยเหลือเกื้อกูลซึ่งกันและกัน เมตตาวจีกรรม การพูดจากันดีด้วยถ้อยคำสุภาพอ่อนโยน ว่ากล่าวตักเตือนด้วยความหวังดี เมตตามโนกรรม การมองกันในแง่ดี มีความปรารถนาดี มีความหวังดี มีความสงสาร มีความเห็นใจ อยากช่วยเหลือ ให้พ้นทุกข์ คิด ทำแต่สิ่งที่จะอำนวยประโยชน์สุขให้แก่กัน    

เมื่อพระพุทธเจ้า ยังทรงเป็นพระโพธิสัตว์ ได้ทรงบำเพ็ญเมตตาบารมี อย่างแรงกล้า ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) เมตตาบารมี ความเมตตาที่มีพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย เมตตาตนเสมอด้วยเมตตาผู้อื่น และสัตว์อื่น รักความมีเมตตา ยิ่งกว่ารักทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องบำเพ็ญเมตตาบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ทรัพย์สมบัติ ก็สละได้  

         (๒) เมตตาอุปบารมี ความเมตตาที่มีพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย เมตตาตนเสมอด้วยเมตตาผู้อื่น และสัตว์อื่น รักความมีเมตตา ยิ่งกว่ารักอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องบำเพ็ญเมตตาอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้อวัยวะ ร่างกาย ก็สละได้  

         (๓) เมตตาปรมัตถบารมี ความเมตตาที่มีพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย เมตตาตนเสมอ  ด้วยเมตตาผู้อื่น และสัตว์อื่น รักความมีเมตตา ยิ่งกว่ารักชีวิต เมื่อต้องบำเพ็ญเมตตาปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิต ก็สละได้  

         ๔. อธิษฐานบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยความตั้งใจมั่น การตัดสินใจเด็ดเดี่ยว วางจุดหมาย  แห่งการกระทำของตนไว้แน่นอน แล้วดำเนินไปตามสิ่งที่ตั้งใจไว้ การอธิษฐานที่จะเป็นเหตุให้ได้บรรลุผลที่พึงประสงค์นั้น ต้องมีวิริยะ คือ ความเพียรพยายามอยู่ร่ำไป ไม่ท้อถอย มีขันติ คือ ความอดทน มีสัจจะ คือ ความจริงใจ และรักษาความตั้งใจ ไว้อย่างมุ่งมั่น ไม่หวั่นไหว  

         ลักษณะอธิษฐานธรรม ต้องประกอบด้วยปัญญา สิ่งนั้น ต้องเป็นจริง และมีความจริงใจ ซื่อตรง ต่อสิ่งที่อธิษฐาน  

         สิ่งที่ต้องอธิษฐานไว้ เป็นเป้าหมายสูงสุด คือ อธิษฐานให้สามารถพ้นทุกข์ได้   

เมื่อพระพุทธเจ้า ยังไม่ได้ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญอธิษฐานบารมีอย่างแรงกล้า ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) อธิษฐานบารมี อธิษฐานใจ ตั้งมั่นไว้ เพื่อให้ได้พระโพธิญาณ รักษาคำอธิษฐาน  เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่ารักษาทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องบำเพ็ญอธิษฐานบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว  แม้จะต้องเสียสละทรัพย์สมบัติไป ก็ไม่ยอมละทิ้งปณิธานที่ตั้งมั่นอธิษฐานไว้  

         (๒) อธิษฐานอุปบารมี อธิษฐานใจ ตั้งมั่นไว้ เพื่อให้ได้พระโพธิญาณ รักษาคำอธิษฐาน เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่ารักษาอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องบำเพ็ญอธิษฐานอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้จะต้องเสียสละอวัยวะ ร่างกายไป ก็ไม่ยอมละทิ้งปณิธานที่ตั้งมั่นอธิษฐานไว้  

         (๓) อธิษฐานปรมัตถบารมี การอธิษฐานใจ ตั้งมั่นไว้ เพื่อให้ได้พระโพธิญาณ รักษาคำอธิษฐาน เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่ารักษาชีวิต เมื่อต้องบำเพ็ญอธิษฐานปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว ม้จะต้องสละชีวิตไป ก็ไม่ยอมละทิ้งปณิธานที่ตั้งมั่นอธิษฐานไว้  

         ๕. ปัญญาบารมี การบำเพ็ญบารมี ด้วยความรอบรู้ ความหยั่งรู้เหตุผล เข้าใจสภาวะของสิ่งทั้งหลาย ตามความเป็นจริง ความรอบรู้ เป็นพื้นฐานที่ใช้พิจารณาไตร่ตรอง รู้จริงตามเหตุและผล ช่วยในการวินิจฉัยเรื่องราวที่ผ่านเข้ามา ให้รู้ว่า ผิด ถูก ชั่ว ดี อย่างไร อะไรจริง อะไรเท็จ และ อะไรเป็นสัจธรรม เลือกยึดถือเอาแต่สิ่งที่ถูกต้อง ละทิ้งสิ่งที่ไม่ถูกต้อง

         ปัญญาบารมี ขั้นสูงสุด มุ่งให้เกิดความพ้นทุกข์ ด้วยการอบรมศีล ให้เจริญ ศีลอบรมสมาธิ และ สมาธิอบรมปัญญา จนเกิดความรู้ในอริยสัจ ๔ คือ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค ทำให้เข้าใจสภาพธรรม ตามความเป็นจริง จนสามารถตัดกิเลสได้อย่างสิ้นเชิง  

เมื่อพระพุทธเจ้า ยังไม่ได้ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญปัญญาบารมี อย่างแก่กล้า  ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) ปัญญาบารมี การใช้ปัญญา เพื่อมุ่งหวังพระโพธิญาณ เป็นเบื้องหน้า รักการแสวงหาปัญญา เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าการแสวงหาทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องบำเพ็ญปัญญาบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว  แม้ทรัพย์สมบัติ ก็เสียสละได้

         (๒) ปัญญาอุปบารมี การใช้ปัญญา เพื่อมุ่งหวังพระโพธิญาณ เป็นเบื้องหน้า รักการแสวงหาปัญญา เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องบำเพ็ญปัญญาอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้อวัยวะ ร่างกาย ก็เสียสละได้  

         (๓) ปัญญาปรมัตถบารมี การใช้ปัญญา เพื่อมุ่งหวังพระโพธิญาณ เป็นเบื้องหน้า รักการ แสวงหาปัญญา เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าชีวิต เมื่อต้องบำเพ็ญปัญญาปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิต ก็เสียสละได้  

         ๖. ศีลบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยการรักษากายวาจาให้อยู่ในหลักความประพฤติ ที่เป็นแบบแผนแห่งภาวะของตน ความประพฤติดีงามถูกต้องตามระเบียบวินัย ระวังกาย ไม่ให้ทำร้ายผู้ใด หรือสัตว์ใด จนเกิดความลำบากเดือดร้อน การระวังวาจาไม่ให้กระทบกระทั่งผู้ใด หรือสัตว์ใด จนเกิดความลำบากเดือดร้อน ขั้นสูงสุด เพื่อจะรักษาศีลไม่ให้ถูกทำลาย จึงยอมสละได้ แม้กระทั่งชีวิต  

เมื่อพระพุทธเจ้า ยังไม่ได้ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญศีลบารมี อย่างแรงกล้า ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) ศีลบารมี การรักษาศีล โดยมีพระโพธิญาณ เป็นเป้าหมาย รักการรักษาศีลเพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าทรัพย์ เมื่อต้องบำเพ็ญศีลบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ทรัพย์สมบัติก็เสียสละได้

         (๒) ศีลอุปบารมี การรักษาศีล โดยมีพระโพธิญาณ เป็นเป้าหมาย รักการรักษาศีล เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องบำเพ็ญศีลอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว  แม้อวัยวะ ร่างกาย ก็เสียสละได้

         (๓) ศีลปรมัตถบารมี การรักษาศีล โดยมีพระโพธิญาณ เป็นเป้าหมาย รักการรักษาศีล  เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าชีวิต เมื่อต้องบำเพ็ญศีลปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิตก็เสียสละได้

         ๗. ขันติบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยความอดทน ความทนทานของจิตใจ สามารถใช้สติปัญญา ควบคุมตนให้อยู่ในอำนาจเหตุผล และแนวทางความประพฤติ หรือการปฏิบัติที่ตั้งไว้ เพื่อจุดหมาย    อันชอบ ในเบื้องต้น อดทนต่อความตรากตรำ ทั้งหนาว ร้อน หิว กระหาย อดทนต่อทุกขเวทนาในเวลาเจ็บไข้ได้ป่วย ขั้นสูงสุด สามารถทนต่อความเจ็บปวดใจ อย่างไม่เป็นธรรม อดทนต่อถ้อยคำที่คนอื่นดูถูกเหยียดหยาม  

เมื่อพระพุทธเจ้า ยังไม่ได้ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญขันติบารมี อย่างแรงกล้า  ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) ขันติบารมี ขันติที่บำเพ็ญด้วยมุ่งหวังพระโพธิญาณ เป็นเบื้องหน้า รักขันติ เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องบำเพ็ญขันติบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ทรัพย์สมบัติ ก็เสียสละได้

         (๒) ขันติอุปบารมี ขันติที่บำเพ็ญด้วยมุ่งหวังพระโพธิญาณ เป็นเบื้องหน้า รักขันติ  เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าอวัยวะ ร่างกายของตน เมื่อต้องบำเพ็ญขันติอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้อวัยวะ ร่างกาย ก็เสียสละได้

         (๓) ขันติปรมัตถบารมี ขันติที่บำเพ็ญด้วยมุ่งหวังพระโพธิญาณ เป็นเบื้องหน้า รักขันติ  เพื่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าชีวิตของตน เมื่อต้องบำเพ็ญขันติปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิต ก็เสียสละได้

         ๘. อุเบกขาบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยความวางใจเป็นกลาง ความวางใจสงบราบเรียบ สม่ำเสมอ เที่ยงธรรม และดำรงอยู่ในธรรม ไม่เอนเอียงหรือหวั่นไหวไป ด้วยความยินดียินร้าย ชอบ ชัง หรือแรงเย้ายวนยั่วยุใด ๆ แม้จะมีเหตุการณ์ที่ทำให้เกิดความลำบาก ยุ่งยากใจ ก็มีใจเป็นกลาง  ไม่โกรธ เกลียด มองทุกสิ่ง และยอมรับ ตามความเป็นจริง อุเบกขาในเบื้องต้น เป็นการยอมรับความจริงที่เกิดขึ้น โดยไม่ให้อคติมามีอิทธิพล ทำให้เอนเอียงไปด้านใดด้านหนึ่ง ด้วยอำนาจของความรัก ชัง อุเบกขาอย่างสูง ได้แก่ อุเบกขาในฌาน อันเป็นผลมาจากกำลังสมาธิที่เกิดจากความสงบระงับอย่างสูง

         เมื่อพระพุทธเจ้า ยังไม่ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ทรงบำเพ็ญอุเบกขาอย่างสูงสุด ขณะเกิดเป็นนารทมหาพรหม ดำรงอยู่ในอุเบกขาฌานอันเป็นสุข แต่เพื่อพระโพธิญาณแล้ว ทรงละวางความสุขจากอุเบกขาฌานนั้น ตั้งมั่นในพรหมวิหารธรรมอันบริสุทธิ์ คอยช่วยเหลือสัตว์โลก ผู้ประสบกับความลำบาก ดังนี้

         (๑) อุเบกขาบารมี อุเบกขาอันเกิดจากปัญญาของผู้บำเพ็ญเพื่อประโยชน์แห่งพระโพธิญาณ รักษาอุเบกขาอันเกิดจากปัญญา ยิ่งกว่าทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องบำเพ็ญอุเบกขาบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ทรัพย์สมบัติ ก็เสียสละได้

         (๒) อุเบกขาอุปบารมี อุเบกขาอันเกิดจากปัญญาของผู้บำเพ็ญเพื่อประโยชน์แห่งพระโพธิญาณ  รักษาอุเบกขาอันเกิดจากปัญญา ยิ่งกว่ารักษาอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องบำเพ็ญอุเบกขาอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้อวัยวะ ร่างกาย ก็เสียสละได้

         (๓) อุเบกขาปรมัตถบารมี อุเบกขาอันเกิดจากปัญญาของผู้บำเพ็ญเพื่อประโยชน์แห่งพระโพธิญาณ รักษาอุเบกขาอันเกิดจากปัญญา ยิ่งกว่ารักษาชีวิตของตน เมื่อต้องบำเพ็ญอุเบกขาปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิต ก็เสียสละได้  

         ๙. สัจจบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยความตั้งมั่นในสัจจะความจริง คือ ความซื่อตรง พูดไว้อย่างไร ก็ยอมรับอย่างนั้น ตั้งใจไว้อย่างไร ก็ทำอย่างนั้น มุ่งแสวงหาความจริง หรือความถูกต้อง  เที่ยงธรรม และรักษาความเที่ยงธรรมไว้ ลักษณะแห่งสัจจบารมีทางกาย ได้แก่ การตั้งสัจจะกับตนไว้ว่า จะไม่ทำสิ่งชั่วร้าย จะไม่พูดสิ่งชั่วร้าย จะทำแต่สิ่งที่ดีงาม จะพูดแต่คำจริง คำอ่อนโยน คำที่ทำให้เกิดความสามัคคี ก่อให้เกิดประโยชน์ จะไม่โลภ ไม่โกรธ ไม่หลง ไม่อิจฉาตาร้อน เมื่อตั้งสัจจะไว้อย่างนี้แล้ว ก็ตั้งหน้ารักษาสัจจะด้วยความซื่อสัตย์ต่อความตั้งใจของตน

         สัจจบารมีในขั้นต้น ได้แก่ ความซื่อสัตย์ต่อหน้าที่ ซื่อสัตย์ต่อการงาน ซื่อสัตย์ต่อบุคคล และ ซื่อสัตย์ต่อความเที่ยงธรรม สัจจบารมีขั้นสูงสุด เมื่อต้องรักษาสัจจะ ก็ยอมสละได้ แม้กระทั่งชีวิต  

เมื่อครั้งพระพุทธเจ้า ยังไม่ได้ตรัสรู้ ยังเป็นพระโพธิสัตว์ ได้บำเพ็ญสัจจบารมี อย่างแรงกล้า  ตามลำดับ ดังนี้

         (๑) สัจจบารมี สัจจะที่บำเพ็ญด้วยความหนักแน่น แน่นอน ยึดถือสัจจะต่อพระโพธิญาณยิ่งกว่าทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องรักษาสัจจบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ทรัพย์สมบัติ ก็เสียสละได้

         (๒) สัจจอุปบารมี สัจจะที่บำเพ็ญด้วยความหนักแน่น แน่นอน ยึดถือสัจจะต่อพระโพธิญาณยิ่งกว่ายึดถืออวัยวะ ร่างกายของตน เมื่อต้องรักษาสัจจอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้อวัยวะ ร่างกาย ก็เสียสละได้

         (๓) สัจจปรมัตถบารมี สัจจะที่บำเพ็ญด้วยความหนักแน่น แน่นอน ยึดถือสัจจะต่อพระโพธิญาณ ยิ่งกว่ายึดถือชีวิตของตน เมื่อต้องรักษาสัจจปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิต ก็เสียสละได้

         ๑๐. ทานบารมี การบำเพ็ญบารมีด้วยการทุ่มเทอุทิศตนเสียสละ แม้แต่สิ่งที่สละได้ยากการให้ เพื่อสงเคราะห์ผู้ที่ขาดแคลน เพื่อสงเคราะห์ผู้ที่ควรสงเคราะห์ เพื่อผูกมิตรภาพ เพื่อบูชาผู้ที่ควรบูชา  เพื่อตอบแทนคุณ หรือเพื่อการบำเพ็ญบุญ ในขั้นต้น ได้แก่ การสงเคราะห์ผู้อื่นและสัตว์อื่น ด้วยวัตถุสิ่งของ เรียกว่า “อามิสทาน” นับตั้งแต่ญาติพี่น้อง พวกพ้อง สมณะ และพราหมณ์ผู้ทรงศีล และสัตว์เดรัจฉาน ตามโอกาส โดยไม่คำนึงถึงทรัพย์สมบัติ อวัยวะ ร่างกาย และชีวิต

         ทานบารมี สูงขึ้นไป ได้แก่ การให้ธรรมะ เป็นทาน ตลอดจนการแนะนำสั่งสอนให้ผู้อื่นคิดดี  ทำดี ให้เขาสามารถครองชีวิตอยู่ได้ ด้วยความดีงาม เป็นการสงเคราะห์โดยธรรม เป็นการให้ปัญญา สามารถดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง และมีคุณค่า เรียกว่า “ธรรมทาน”

         พระโพธิสัตว์ ปรารถนาพุทธภูมิ ทรงสั่งสมทานบารมีมาช้านาน ทรงสละทรัพย์สมบัติที่หามาได้ด้วยความยากลำบาก สละอวัยวะ ร่างกายที่หวงแหนยิ่ง และสละชีวิต ที่สละได้แสนยาก ทานบารมี ของพระโพธิสัตว์ พอกพูนยิ่งขึ้นตามลำดับ จนเป็นทานที่มีความมั่นคงต่อการปรารถนาพระโพธิญาณ  ดังนี้

         (๑) ทานบารมี ทานที่บำเพ็ญด้วยการสละทรัพย์ โดยมีพระโพธิญาณเป็นเป้าหมาย หวงแหนพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าหวงแหนทรัพย์สมบัติ เมื่อต้องบำเพ็ญทานบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ทรัพย์สมบัติ ที่หามาได้ด้วยความยากลำบาก ก็ยอมสละได้

         (๒) ทานอุปบารมี ทานที่บำเพ็ญด้วยการสละอวัยวะ ร่างกาย หวงแหนพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าหวงแหนอวัยวะ ร่างกาย เมื่อต้องบำเพ็ญทานอุปบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้อวัยวะ  ร่างกาย ซึ่งเป็นสิ่งที่หวงแหนยิ่ง บุคคลเสียสละได้ยาก ก็ยอมสละได้

         (๓) ทานปรมัตถบารมี ทานที่บำเพ็ญด้วยการสละชีวิต หวงแหนพระโพธิญาณ ยิ่งกว่าหวงแหนชีวิต เมื่อต้องบำเพ็ญทานปรมัตถบารมี เพื่อพระโพธิญาณแล้ว แม้ชีวิต ซึ่งเป็นสิ่งที่หวงแหนยิ่ง เสียสละได้ยากยิ่ง ก็ยอมสละได้

The post อนุโมทนาบุญเจ้าภาพผู้ร่วมถวายผ้าไตร “โครงการบรรพชาพุทธศากยบุตร เฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวฯ รัชกาลที่ ๑๐ สร้างมหาบารมีทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษ ไม่เปลี่ยนแปลง” appeared first on Manasikul Online.

           “ในภูเขาหิมะอันเป็นดินแดนแห่งสรวงสวรรค์

ท่านคือต้นธารของความดีงามและสันติสุข

              องค์ทะไลลามะที่ ๑๔ ท่านเต็มเปี่ยมไปด้วยพลังนั้น

              ขอให้ท่านมีชีวิตอยู่ตราบจนสิ้นสังสารวัฏเทอญ …”

              ประชาชนจากทุกสารทิศทั่วโลกหลายแสนคน เปล่งบทภาวนานี้เป็นเสียงเดียวกันในวันสุดท้ายของงาน “กาลจักร ครั้งที่ ๓๒ : เพื่อสันติภาพโลก” ( Kalachakra 2012 for World Peace) ที่พุทธคยา สาธารณรัฐอินเดีย ระหว่างวันที่ ๓๑ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๕๕๔ ถึงวันที่ ๑๐ มกราคม พุทธศักราช ๒๕๕๕ ซึ่งเป็นช่วงเวลาพุทธชยันตี ๒๖๐๐ ปีที่พระพุทธเจ้าตรัสรู้อนุตรสัมมาสัมโพธิญาณพอดี

๑๐ มกราคม พุทธศักราช ๒๕๕๕ ณ ดินแดนแห่งการตรัสรู้ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ฉันยังจำภาพนั้นได้ พระผู้ใหญ่ทุกสายของทิเบตนอกแผ่นดินมาอยู่รวมกันที่นี่ เพื่อสวดมนต์และสอนหนทางของการเป็นพระโพธิสัตว์ให้กับทุกคนอย่างเสมอกัน ในพระราชวังกลางสายรุ้ง สถานปฏิบัติธรรมกลางแจ้งในพุทธคยา ที่ไม่มีตะปูตอกลงไปในไม้ไผ่ที่นำมาผูกกันแม้แต่เพียงตัวเดียว

และพระราชวังแห่งนี้ ซึ่งเป็นศาลาขนาดใหญ่ที่มีโครงสร้างเช่นเดียวกับมันดาลา ศูนย์กลางของจักรวาล ที่เคลื่อนไหว แปรเปลี่ยนตลอดเวลา หรืออีกความหมายหนึ่งก็คือ อาสนะของพระพุทธเจ้าตอนตรัสรู้ธรรม ที่สามารถจุคนได้หลายหมื่นคน แต่คนที่มาร่วมงานภาวนาเกินกว่านั้นมาก จนคนล้นออกมารอบนอกเป็นแสน ลำโพงสำหรับฟังธรรมบรรยายขององค์ทะไลลามะจึงถูกติดตั้งไปทั่วพุทธคยา แปลเป็นภาษาต่างๆ กว่าสิบภาษา และสามารถฟังผ่านวิทยุคลื่นสั้นในบริเวณพุทธคยาได้

และหลังจากงานภาวนาจบลง ศาลาขนาดใหญ่ก็พร้อมที่จะสลายตัวไปอย่างไร้ร่องรอย ไม่มีตะปูที่ต้องถอน เช่นเดียวกับสายลมอันบริสุทธิ์ที่มอบความสดชื่นให้กับทุกชีวิต แล้วก็ผ่านไปโดยไม่ต้องการแม้คำขอบคุณ และคำร่ำลา

              องค์ทะไลลามะ ก็เป็นเช่นสายลมอันบริสุทธิ์นั้น ท่านได้เดินทางมายังที่นี่ เพื่อสอนเรื่องปฏิจจสมุปบาท จากอวิชชา ความไม่รู้ สู่ความรู้แจ้งในกายใจ เพื่อการดับแห่งกิเลสตัณหาอันนำมาสู่การเกิดแห่งทุกข์ไม่สิ้นสุด สู่การดับอวิชชา บนเส้นทางที่พระพุทธเจ้าตรัสรู้ความจริงอันประเสริฐ ๔ ประการ คือ ทุกข์เหตุแห่งทุกข์ การดับทุกข์ และหนทางออกจากทุกข์ในสังสารวัฏ อันไม่ต้องให้เรากลับมาเกิดอีก

การค้นพบสายปฏิจจสมุปบาทแห่งการเกิดและดับของอวิชชาทำให้พระพุทธเจ้าออกจากทุกข์ในสังสารวัฏได้อย่างสิ้นเชิง

กาลจักร หรือ ปฏิจจสมุปบาท คือ วงล้อแห่งชีวิตที่ทำให้เราเวียนเกิดเวียนตาย อันเป็นราชาแห่งตันตระ หรือธรรมชาติอันยิ่งใหญ่ที่กุมหัวใจมนุษย์และสรรพชีวิตไว้ นี้คือสิ่งที่พระพุทธเจ้าทรงค้นพบในคืนวันแห่งการตรัสรู้ พระองค์มอบความรู้จากธรรมชาตินี้ให้กับทุกคนอย่างเสมอกัน ไม่ว่าจะเป็นใคร แม้แต่ชาวจีนจากแผ่นดินใหญ่ก็ได้รับสิทธิพิเศษในงานภาวนาที่ใกล้ชิดกับท่านมากที่สุด ตั้งแต่วันแรกจนถึงวันสุดท้าย

เหตุผลประการเดียวที่อยู่ในหัวใจของพระโพธิสัตว์บนดินที่เราสัมผัสได้คือ ความเมตตาและกรุณาอันไม่มีประมาณ เพื่อให้ทุกคนได้ค้นพบความจริงแห่งชีวิต ที่จะทำให้เราเห็นว่า แท้จริงแล้ว เราต่างเกิดมาจากครรภ์มารดาเดียวกัน คือ ธรรมชาติ ธาตุสี่ ดิน น้ำ ไฟ ลม และจิตวิญญาณที่ปรุงแต่งมาจากกิเลส กรรม และวิบากของเราเอง และเราจะออกจากสังสารวัฏนี้ไปได้ ก็ด้วยการเห็นตามความเป็นจริง แล้วเราจะหยุดกรรมที่จะเกิดขึ้นในปัจจุบันและอนาคตได้

              ดังที่ท่านอธิบายไว้ในวันก่อนๆ จากมหาปริพพานสูตรตอนหนึ่งว่า “ สาวกทั้งหลายที่ยังไม่สามารถเห็นซึ่งธรรมชาติแห่งพุทธะได้ เพราะญาณอันจิตรวมเป็นหนึ่งเดียวนั้นมันแข็งแรงกว่า และปัญญานั้นด้อยกว่า ส่วนเหล่าโพธิสัตว์สามารถเห็นได้ แต่ไม่ชัดเจน เพราะปัญญาของเขามั่นคงกว่า แต่สมาธิอันเป็นสมถะนั้นด้อยกว่า ขณะเดียวกัน ตถาคต สามารถเห็นทั้งหมด เพราะว่าเหล่าพระพุทธเจ้ามีจิตซึ่งประกอบไปด้วย สมถะวิปัสสนาเท่าเทียมกัน เนื่องด้วยอำนาจแห่งสมถะวิปัสสนา จิตจะไม่ถูกรบกวนด้วยลมแห่งความคิด เหมือนดังเช่น ตะเกียงไม่ได้รับการรบกวนจากลมฉันใดฉันนั้น …เรามาฝึกก็เพื่อตามรอยพระองค์ฺท่าน ดังนี้

              “สมถะ และวิปัสสนาสามารถกำจัดซึ่งมลทินของทุกสิ่งอันเป็นมิจฉาทิฐิ ดังนั้น เรามาฝึกทั้งสองอย่างตามรอยพระพุทธเจ้า ก็เพื่อที่เราจะได้เห็นแจ้งด้วยตัวเราเอง แล้วท่านจะไม่ถูกรบกวนด้วยทัศนะของผู้อื่นที่จะทำให้ท่านทุกข์อีก

ในพระสูตร ตะเกียงแห่งแสงจันทร์ กล่าวว่า ด้วยพลังแห่งสมถะภาวนา จิตนั้นจะแน่วแน่ และด้วยพลังแห่งปัญญา มันก็จะกลับเป็นดั่งเช่นภูเขา ดังนั้น ให้ดำรงไว้ซึ่งการปฏิบัติแห่งโยคี ในการเจริญสมถะและวิปัสสนาเถิด”

              ซึ่งในการปฏิบัติมีรายละเอียดมากมาย อยู่ในอริมรรคมีองค์ ๘ ประการ และสติปัฏฐาน ๔ ที่จะนำจิตเราให้เกิดความสงบจากสมาธิและพิจารณาความเป็นจริงจนเห็นไตรลักษณ์ อนิจจัง ทุกขัง และอนัตตา พิธีกรรมการสวดมนต์ภาวนาร่วมกัน ก็เป็นส่วนสำคัญที่จะทำให้จิตเกิดสมาธิ เพราะได้ระลึกถึงพระรัตนตรัย ทำให้จิตของผู้ปฏิบัติเป็นหนึ่งเดียว

และ การทำมณฑลทราย หรือ มันดาลา ศิลปะภาวนาที่สร้างสรรค์เพื่อเชื่อมโยงจิตกับจักรวาลเป็นหนึ่งเดียว เพื่อถวายเป็นพุทธบูชา เป็นการแสดงออกแห่งสภาวะของการรู้แจ้งในสัจธรรมอย่างถ่องแท้ของจิต เกี่ยวกับการเกิดขึ้้น ตั้งอยู่ และดับไปของสรรรพสิ่ง เพราะเมื่อทำมณฑลทรายสำเร็จแล้ว ก็จะเป่าให้ภาพนั้นมลายหายไป ซึ่งคล้ายกับสภาวะจิตเดิมแท้ของเราที่ไม่ใช่ตัวเรา แต่หลอมรมสัมพันธ์เกี่ยวเนื่องกับจักรวาลอย่างเป็นหนึ่งเดียว

สำหรับการเปิดตาที่สามด้วยสมาธิก็ทำให้เราพบว่า เราสามารถสื่อสารกับพลังงานทุกชนิดในจักรวาลนี้ได้ เพื่อช่วยเหลือทุกชีวิตโดยการเชื่อมโยงแปรเปลี่ยนพลังงานที่ไม่ดีไปสู่พลังงานที่ดีได้

การแจกหญ้ากุศะ ซึ่งเป็นหญ้าชนิดเดียวกับที่พระพุทธองค์นั่งเป็นบัลลังก์ในคืนวันแห่งการตรัสรู้นั้น เพื่อให้ทุกคนได้นำไปรองใต้หมอนและที่นอนเพื่อสำรวจความฝันของตน ซึ่งอาจจะเป็นนิมิตอันเป็นกำลังใจในการปฏิบัติของแต่ละคน 

              ทั้งหมดนั้น หัวใจสำคัญคือการเข้าถึงสุญญตาอย่างรวดเร็ว เพื่อที่จะใช้เวลาที่เหลืออยู่ในการเกื้อกูลเพื่อนมนุษย์และสรรพชีวิตนั่นเอง 

              สิ่งหนึ่งที่ท่านพร่ำสอนตามพระสูตรที่ท่านเป็นตัวอย่างของผู้ที่ปฏิบัติได้จริงก็คือ ให้เราพยายามบ่มเพาะกุศลอันเป็นสิ่งตรงกันข้ามกับอกุศลในจิต เช่นเมตตา ความรัก ความกรุณา ความอดทน ให้ฝึกภาวนาจนอยู่ในทุกลมหายใจเข้า-ออกของเรา 

              ท่านกล่าวว่า ถ้าเราบ่มเพาะคุณสมบัติที่เป็นอย่างนี้ คุณสมบัติของอกุศลจะค่อยๆ ลดลงไป แล้วความสุขที่แท้จริงคือความสุขทางจิตใจจะมาแทนที่

              “เพราะความสุขทางด้านร่างกาย หรือความสะดวกสบายภายนอกไม่ใช่เรื่องสำคัญที่สุด ความสำคัญคือ สภาวะของจิตที่มีความสุขต่างหาก  เพราะฉะนั้น สันติภาพภายนอกมาจากสันติภาพแห่งจิตใจ และถ้ารู้สึกไม่สบายใจ นั่นแสดงว่า เรากำลังเกิดความไม่มั่นคงทางใจเกิดขึ้น เพราะการไขว่คว้าหาอัตตา”

องค์ทะไลลามะที่ ๑๔

“ในการปฏิบัติทางพุทธศาสนา ถ้าเรามอบตัวกับพระพุทธเจ้าอย่างสิโรราบ จะเป็นการหยุดการไขว่คว้าหาอัตตา จากนั้น ตัณหากับอุปาทานก็จะลดลง มันเป็นเรื่องสัมพันธ์กัน เมื่อตัณหา อุปาทานลดลง ความสำคัญที่เราให้กับตัวอัตตาจะเล็กลง แล้วเราจะช่วยเหลือผู้อื่นได้มากขึ้น”

              ดังปรัชญาปารมิตาหทัยสูตร ที่กล่าว่า คเต คเต ปารคเต ปารสํคเต โพธิ สฺวาหา… ดูก่อนสารีบุตร รูปคือความว่าง ความว่างคือรูป รูปไม่เป็นอื่นจากความว่าง ความว่างไม่เป็นอื่นจากรูป แม้เวทนา สัญญา สังขาร และวิญญาณ ก็เป็นเช่นเดียวกันนี้ … เมื่อเราข้ามพ้นความเห็นผิด ก็จะบรรลุถึงนิพพานอันสมบูรณ์

จากหัวใจ … ‘ทะไลลามะ’ (Dalai Lama : from the Heart) ตอนที่ ๒๐ ตะเกียงแห่งแสงจันทร์ : บันทึกความทรงจำงานภาวนา “กาลจักร ครั้งที่ ๓๒ เพื่อสันติภาพของโลก” ( Kalachakra 2012 for World Peace) ณ พุทธคยา สาธารณรัฐอินเดีย โดย มนสิกุล โอวาทเภสัชช์ เรื่องและภาพ

ขอความเห็นถูก “สัมมาทิฏฐิ” จงบังเกิดมีแก่เราทุกคน

ขออุทิศการทำกุศลทั้งปวงแด่คุณแม่และน้องชายที่รักยิ่งของข้าพเจ้า

และสรรพชีวิตเพื่อนร่วมทุกข์ในสังสารวัฏ

The post จากหัวใจ … ‘ทะไลลามะ’ (Dalai Lama : from the Heart) ตอนที่ ๒๐ ตะเกียงแห่งแสงจันทร์ : บันทึกความทรงจำงานภาวนา “กาลจักร ครั้งที่ ๓๒ เพื่อสันติภาพของโลก” ( Kalachakra 2012 for World Peace) ณ พุทธคยา สาธารณรัฐอินเดีย appeared first on Manasikul Online.

“กางเกงอุบลลายผาแต้ม”
บอกเล่าเรื่องราวอีสานผ่านผืนผ้า

    กระแสความนิยมกางเกงช้างเติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว จนถูกนำมาเป็นหนึ่งในนโยบาย Soft Power  ที่รัฐบาลผลักดัน ให้เกิด ๑ ลาย ๑ จังหวัด 

     มีการพัฒนาคุณภาพกางเกง ทั้งลวดลาย สีสัน และเนื้อผ้าที่นำมาตัดเย็บ ตลอดจนมีการออกแบบดีไซน์ให้เหมาะกับอากาศประเทศไทย สะดวกต่อเคลื่อนไหวในทุกอิริยาบถ

     บางจังหวัดมาแบบฟูลออฟชั่น  จัดเต็มทั้งยางยืด เชือกผูกแบบนอกใน พร้อมกระเป๋าข้าง เรียกว่า เก็บทุกรายละเอียด 

    นอกจากจะสู้กันด้านคุณภาพแล้ว  เรื่องราวที่ใส่ลงไป ก็เป็นอีกสิ่งหนึ่งที่ถูกชูขึ้นมาเป็นจุดเด่น เพื่อสร้างคุณค่าให้กับกางเกง

     

สำหรับ “กางเกงอุบลลายผาแต้ม”

ได้ฉีกตัวออกมาจากขนบกางเกงช้าง

เลือกหยิบเอาวิถีความเป็นอุบล มาเป็นจุดเด่น

โดยผูกเรื่องราววิถีความเป็นอีสานใส่ลงไป

เพื่อให้ผืนผ้ามีชีวิต

ทำให้ “กางเกงอุบลลายผาแต้ม” มีเส้นเรื่องเป็นของตัวเอง

         ทวิช สังข์อยู่ เล่าถึงที่มาของการออกแบบกางเกงอุบล “ลายผาแต้ม” ว่า มีแรงบันดาลใจมาจากการสนทนากับน้องสาวที่ร้านกาแฟแพรว “แพรวคอฟฟี่” บ้านปากน้ำ (บุ่งสระพัง) ตำบลกุดลาด อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี  จึงได้นำเอาวิถีชีวิตชาวอีสาน มาเป็นฐานความคิดในการออกแบบ

        การดีไซน์ก็ให้เหมาะกับอากาศประเทศไทย เน้นความสะดวกต่อเคลื่อนไหวในทุกอิริยาบถ เนื้อผ้าที่เลือกใช้ ต้องมีความพริ้วไหว เพื่อให้เกิดคลื่นริ้วผ้า เวลาเดินจะทำให้เหมือนปลากำลังแหวกว่ายตามกัน เหมือนควายกำลังชนกัน เหมือนกองคาราวานเกวียนกำลังเดินตามกัน

        กางเกงแต้มอุบล จึงมีทั้งวัวควาย,เกวียน และชีวิตชาวนา โดยใช้ฮูปแต้ม ผาแต้ม ขับเน้นให้อัตลักษณ์ความเป็นอุบลราชธานี เด่นชัดยิ่งขึ้น เรียกกันว่า “กางเกงวัวควายลายผาแต้ม”

        แต่สิ่งที่ขาดไม่ได้ คือ การนำดอกสะแบงมาผูกกับลายกางเกง เพราะเป็นดอกไม้ที่แสดงถึงความผูกพันของคนอีสานที่มีต่อถิ่นฐานบ้านเกิด

ที่มาของสีกางเกงอุบล ลายผาแต้ม

  ทวิช สังข์อยู่ เล่าถึงจุดเด่นของกางเกงอุบลลายผาแต้มว่า ออกแบบมาตั้งแต่การเลือกใช้โทนสีหลัก การให้สีกางเกงแต่ละสีต้องมีความหมาย โดยเลือกใช้โทนสีจากแม่น้ำมูล "มูลสีคราม" สีเขียวจากดอกบัวตูม สีดินจากผาแต้ม และสีดำจากสีถ่าน  เป็นสีหลักในการออกแบบ  และได้ใช้วิธีดึงสีจากภาพเขียนตามสิมในภาคอีสาน มาเทียบค่าสี แล้วใส่น้ำหนักแสงลงไป เพื่อให้ใกล้เคียงกับระยะการมองเห็นจริงมากที่สุด

    สีที่ใช้ จะเน้นโทนสีที่สะดุดตา เพื่อสร้างแรงจูงใจในการมอง อย่างแดงสีดิน จะเป็นสีที่สุกสว่าง มีความเข้มลึก ใช้วิธีเติมดำลงไป ยิ่งเวลากระทบกับแสง และพริ้วไหวไปตามการประทะของลม ยิ่งทำให้กางเกงมีความโดดเด่น

     การเติมดำลงไปในอัตราส่วนที่พอเหมาะ นอกจากจะเป็นการเพิ่มน้ำหนักสีให้ได้ความลึก เหมาะกับระยะการมองเห็นแล้ว ยังช่วยการดร๊อปของสี ขณะนำไปพิมพ์ลงบนผิวผ้าอีกด้วย

     การใช้ “แดงสีดิน”  ในกางเกงลายผาแต้ม มาจากโทนสีดิน ที่ใช้ในฮูปแต้ม ผาแต้ม  อำเภอโขงเจียม ซึ่งเป็นภาพจำของจังหวัดอุบลราชธานี สื่อความหมายถึงการแสดงความเคารพต่อผืนแผ่นดิน และธรรมชาติ ที่เราพึ่งพาอาศัยทำมาหาเลี้ยงชีพ

      "ครามสีมูล" มาจากโทนสีของแม่น้ำมูล “โขงสีปูน มูลสีคราม” สื่อความหมายถึง แม่น้ำที่เป็นเหมือนเส้นเลือดใหญ่ หล่อเลี้ยงชีวิตชาวอุบลมาตั้งแต่บรรพกาล จนชาวอุบลเรียกตัวเองว่า "ลูกแม่มูล"

      นอกจากสีครามจะเป็นสัญลักษณ์ของสีแม่น้ำมูลแล้ว สีคราม ไม่ว่าจะเป็น “ฟ้าคราม” "น้ำเงินคราม" "เขียวคราม" หรือ "แดงคราม" ยังถูกนำมาย้อมเป็นสีเสื้อผ้า เครื่องนุ่งห่ม ของชาวอีสานอีกด้วย   
 
      จากการสอบถามข้อมูลคนเฒ่าคนแก่ในหมู่บ้านปากน้ำ พบว่า ชาวบ้านในอดีต นิยมเลี้ยงครั่งที่ต้นแกนา เพื่อนำมาย้อมผ้า โดยนำฟางข้าวไปผูกไว้ตามกิ่งต้นแก เพื่อให้ครั่งมาเกาะแล้วใช้กิ่งต้นแกสร้างรัง เป็นการเลี้ยงครั่งตามธรรมชาติ

     ด้วยความที่ครั่งให้สีแดงเข้ม บางครั้ง ชาวบ้านก็เรียกแดงครั่งตามภาษาปากว่า “แดงคราม”

     "เขียวบัวตูม" มาจากโทนสีดอกบัวตูม ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ประจำจังหวัดอุบลราชธานี สื่อความหมายถึง ความอุดมสมบูรณ์  ความรุ่งเรือง และความงดงามของเมืองแห่งธรรม

ทวิช สังข์อยู่ อธิบายเพิ่มว่า ที่จริงลายแต้มอุบล ควรจะมีดอกบัวและต้นเทียนพรรษา ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของเมืองอุบล แต่เลือกใช้สีดอกบัวตูมเป็นสัญลักษณ์แทน เนื่องจากเห็นว่า ดอกบัว และ เทียนพรรษา อยู่ในฐานะของกราบไหว้บูชา จึงเลี่ยงที่จะนำมาใส่บนกางเกง

“ดำสีถ่าน” มาจากโทนสีถ่าน ที่ชาวอีสานเผาถ่านเลี้ยงชีพ ซึ่งพบเห็นโดยทั่วไป สื่อความหมายถึง ความหนักแน่น ขยัน อดทน

วิถีชีวิตชาวอีสาน คือ แรงบันดาลใจการออกแบบลายผ้าแต้มอุบล

ทวิช สังข์อยู่ ได้เล่าถึงที่มาของลวดลายกางเกงแต้มอุบล เอาไว้ ดังนี้

ฮูปแต้มดวงตาสวรรค์ในลายผ้า

   ดวงตาสวรรค์ หนึ่งในฮูปแต้ม บนผาแต้ม เป็นดวงตาที่เฝ้ามองความเป็นไปของลูกหลานชาวเมืองอุบล มานับพัน ๆ ปี ได้ถูกนำมารังสรรค์ ขึ้นใหม่ ให้กลับมาโลดแล่นอีกครั้ง ผ่านการออกแบบลวดลายบนผืนผ้า
    หากมองลึกลงไปในฮูปแต้มดวงตา เราจะรู้สึกสัมผัสได้ ถึงแววตาของผู้เฒ่าใจดี เฉกเช่นเดียวกับดวงตาของพ่อใหญ่-แม่ใหญ่ ที่เฝ้ามองลูกหลาน ด้วยความห่วงใย เอื้ออาทร แต่ดวงตาบนผาแต้ม เฝ้ามองผู้คนมารุ่นแล้วรุ่นเล่า นับพัน ๆ ปี

ฮูปแต้มชาวนาในลายผ้า

   ภาพชีวิตชาวนาเมื่อหลายพันปี ถูกส่งต่อสู่ปัจจุบัน ผ่านฮูปแต้ม  แสดงถึงความผูกพันระหว่างคน ควาย และผืนนา ที่มีมาอย่างยาวนาน

    แม้ผ่านมานับพันปี ชีวิตชาวนาก็ไม่ได้ต่างไปจากฮูปแต้ม ผู้คนยังมีชีวิตผูกพันอยู่กับควาย ทุ่งนา และต้นข้าว 

    วิถีชีวิตชาวนาอีสานในแต่ละปี หมดจากหน้านา  ก็ตัดไม้เผาถ่าน หมดจากเผาถ่าน เข้าเมษาหน้าสงกรานต์ ก็แห่ดอกไม้ สรงน้ำพระ ฝนแรกฮวยรดหน้าดิน หอมกลิ่นฝนใหม่ อบอวลไปทั่วทุ่ง  ก็ขึ้นไฮ่ ไถไฮ่สักหลุมหยอดปอด

   พอถึงเดือนพฤษภา ฝนเริ่มหนาเม็ด ปอขึ้นสูงเท่าเอว ก็เสียหญ้าปอ แล้วใส่ปุ๋ยเร่งให้ปอโต จากนั้นก็แบกไถ แบกคราดลงนา ตกกล้าดำนา พอดำนาเสร็จ ถึงเดือนตุลาคม ปอโตได้ที่ ก็ตัดมัดใส่เกวียนขนลงแช่น้ำ ปอเปื่อย ก็ลอกปอ ตีปอ หาบขึ้นราวตากให้แห้ง แล้วมัดใส่เกวียนขนไปชั่งกิโลขาย

    ต้องฝืนอาบน้ำทั้งลม ทั้งหนาว ต้องใช้เฟืองแห้ง-ใช้ซางมะพร้าวขัดถูตัว ล้างกลิ่นปอเน่า 

    ผ่านมานับพันปี ชีวิตชาวนาก็ไม่ได้ต่างไปจากฮูปแต้ม ยังคงผูกพันอยู่กับวัวควาย  ผืนนา  และต้นข้าว

ฮูปแต้ม ตุ้ม ปลาบึก เต่า รอยมือ และ สายน้ำ ในลายผ้า

     “ตุ้ม” คือ เครื่องมือจับปลาชนิดหนึ่ง  สานจากริ้วไผ่ รูปร่างคล้ายข้อง มีงาแซงอยู่ด้านข้าง เป็นลิ้นสำหรับดักปลา ถักจากด้ายและริ้วไผ่

    ฮูปแต้มตุ้มดักปลา  ปลาบึก เต่า รอยมือ และ สายน้ำ เป็นภาพเขียนที่แสดงถึงความสัมพันธ์ระหว่างคนกับเครื่องมือหากินทางน้ำ ที่มีมาอย่างยาวนานนับพันปี
 
    ตุ้มมีหลายชนิด หลายขนาด ทั้งชนิดสานตาห่าง ใช้ในน้ำลึก สำหรับดักปลาใหญ่ และชนิดสานตาถี่ ใช้ในน้ำตื้น สำหรับดักปลาเล็ก เรียกว่า “ตุ้มลาน”  

    เหยื่อสำหรับใส่ตุ้มล่อปลา จะทำจากข้าวปลาย ปั้นเป็นก้อน แล้วนึ่งให้สุก ใส่ไว้ในตุ้ม แล้วหย่อนลงไว้ในน้ำ ให้ปลาเข้ามากินเหยื่อทางลิ้นตุ้ม 

    ส่วนตุ้มอีกชนิดหนึ่ง ทำรองรับปลาที่ก้นหลี่ ไม่มีเหยื่อล่อ จะมีขนาดใหญ่และยาว เรียกว่า “ตุ้มต่งปลา”

     การหาปลาของชาวอุบล มีหลากหลายวิธี ตั้งแต่แบบพึ่งพิงวิธีธรรมชาติ ไปจนถึงใช้เครื่องมือจับปลา เช่น กางมอง ไหลมอง ลงเยาะ ใส่บั้งลัน ใส่จั่น ใส่ลอบ ลงต้อน ใส่ไซ ใส่เบ็ด สักสุ่ม ส้อนสวิง ส้อนกะแหง่ง เป็นต้น

   ฮูปแต้มตุ้มดักปลา ปลาบึก เต่า รอยมือ และ สายน้ำ  ถูกนำมารังสรรค์ขึ้นมาใหม่ ผ่านลวดลายบนผืนผ้า

ดอกสะแบงในลายผ้า

     ดอกสะแบง เป็นดอกไม้ที่เป็นสัญลักษณ์ของความเป็นอีสาน เป็นดอกไม้ที่สะท้อนถึงความผูกพันที่คนอีสานมีต่อถิ่นฐานบ้านเกิด 

    เมื่อถึงเดือนเมษาเข้าหน้าแล้ง  ดอกสะแบงออกดอกแดงเต็มต้น ทุ่งนาอีสานยามนี้ เปลวแดดเป็นตัวเต้นยิบ ๆ  ลมหัวกุดหอบเฟืองแห้งขึ้นบนอากาศ ดอกสะแบงหลุดจากขั้ว หมุนคว้างตามกัน สุดแรงลม ตกลงกองทับถมกันแดงเต็มพื้น มวลความเงียบเหงา แผ่ปกคลุมไปทั่วผืนนา เดินไปทางไหน ก็ได้กลิ่นใบไม้ และหญ้าแห้ง อบน้ำหมอกโชยติดจมูก

      คนอยู่ทางบ้านเห็นดอกสะแบง ก็ใจวี่ใจวอน คิดถึงคนไกลบ้าน  ส่วนคนไกลบ้าน ออกไปทำงานหาเงินส่งกลับมาจุนเจือครอบครัว นึกถึงดอกสะแบงกลางทุ่ง ก็คิดถึงคนอยู่ทางบ้าน 

   นอกจากนั้น ถึงหน้าบุญเดือนสี่ หรือบุญผะเหวด บางท้องที่ยังนิยมเก็บดอกสะแบงมาย้อมสี ร้อยพวงมาลัยประดับประดาตามศาลาหรือบริเวณวัดอีกด้วย

     ดอกสะแบง เป็นดอกไม้ที่สะท้อนถึงความผูกพัน ที่คนอีสานมีต่อถิ่นฐานบ้านเกิดได้แจ่มชัด การผูกลวดลายกางเกงด้วยดอกสะแบง จึงเป็นส่วนผสมที่ลงตัว ของการออกแบบกางเกงอุบลลายผาแต้ม 

งัวเกวียนในลายผ้า

    เกวียน คือ พาหนะที่มีความจำเป็นในการเดินทางของผู้คนในยุคก่อน บ้านไหนเฮือนไหนมีเกวียน ก็สะดวกในการไปนาไปไร่ ทั้งยังใช้รับจ้างขนไม้ ขนถ่าน ขนข้าว ขนปอ หาเงินมาจุนเจือครอบครัวได้อีกด้วย

    คนมีนาไกล ไปมาลำบาก ต้องมีเกวียนเอาไว้เทียวนา 

     แต่ถึงแม้จะมีเกวียนก็ไม่ใช่ว่าจะขับเกวียนเทียวนาทุกวัน หากไม่ขนข้าวของ หรือขนฝุ่นใส่นา*ก็จะไม่เอาเกวียนไปนา ต่างคนต่างเดิน ไล่วัวไล่ควายตาม ๆ กันไป (*ฝุ่น คือ ปุ๋ยคอก)

     บางคนไม่มีเกวียน ก็มีรถเข็ญ พอได้ขนข้าวขนของไปนาไปไร่ ตื่นเช้ามาได้ยินเสียงไก่ขัน ลุกนึ่งข้าวเป่าไฟ อย่าให้ทันแดดออก ต้องรีบเร่งไล่วัวไล่ควายออกจากคอกเมือนา ก่อนครูบาตอกโปง พ่อแม่ ปู่ ย่า ตายาย สอนกันมาอย่างนั้น

     ภาพคนขับเกวียน เป็นวิถีชีวิตชาวอีสานที่คุ้นตามาในอดีต ถูกปลุกให้กลับมามีชีวิตอีกครั้ง ผ่านลวดลายบนผืนผ้า

งัวควายในลายผ้า

    งัวควายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตคนอีสาน เป็นทั้งเพื่อน เป็นทั้งความหวังของครอบครัว 

     คนอีสานมีวัวควายไว้เป็นเพื่อน เห็นวัวเห็นควายเดินตามไร่ตามนาแล้ว ทำให้นาไม่เงียบเหงา มีวัวควายไว้ขี้ใส่นา  วัวควายขี้ใส่นา เหยียบย่ำไปมา ก็เป็นปุ๋ย  ถึงเวลาทำนา ข้าวก็งาม มีวัวควายแล้ว เหมือนมีข้าวมีของอยู่ในเรือน มีวัวควายอยู่ในบ้าน ทำให้สบายใจ 

    การมีวัวมีควายอยู่ในคอก นอกจากจะเป็นเครื่องมือในการทำไร่ไถนาแล้ว  จำนวนวัวควายในคอก ยังบ่งบอกถึงสถานะทางครอบครัวอีกด้วย 

    เวลาลูกออกเรือนไปมีครอบครัว  วัวควาย คือ ทรัพย์สินที่พ่อแม่จะแบ่งให้ลูก ไปสร้างเนื้อสร้างตัว

    เมื่อวัวควายมีความสำคัญกับวิถีชีวิตคนอีสาน การค้าขายวัวควาย จึงกลายเป็นอีกหนึ่ง ในช่องทางการทำมาหาเลี้ยงชีพของคนอีสาน

     รูปแบบการค้าวัวค้าควาย มีการเปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัย ผู้ที่ยึดอาชีพค้าวัวค้าควาย เรียกว่า “นายฮ้อยวัวนายฮ้อยควาย”  

    ในอดีต นายฮ้อยบางคน เดินทางค้าขายวัวควายข้ามจังหวัด จนชำนาญทาง ก็หันมารับจ้างคุมกองคาราวานเกวียน ขนของไปขายข้ามจังหวัดห่างไกล 

    ด้วยความที่นายฮ้อยเดินทางไปต่างถิ่น ต้อนวัวต้อนควายไปขาย ทำให้รู้จักภูมิประเทศและผู้คนมากมาย จึงกลายเป็นคนกว้างขวาง  ชีวิตของนายฮ้อยจึงโลดโผน เต็มไปด้วยตำนาน และเรื่องเล่าการผจญภัย ระหว่างการเดินทาง

   การเลือกใช้เกวียนเป็นหนึ่งในลวดลายบนผืนผ้ากางเกงอัตลักษณ์อุบล จึงเหมือนการปลุกคาราวานเกวียนให้กลับมามีชีวิตอีกครั้ง

กางเกงอุบลลายผาแต้ม

ที่ต่อยอดมาจากกางเกงช้าง

ได้ฉีกขนบกางเกงช้าง

ออกมาสร้างเส้นเรื่องลวดลายเป็นของตัวเอง

ให้ผืนผ้าบอกเล่าเรื่องราววิถีชีวิตชาวบ้าน

กำลังจะกลายเป็นแนวทางใหม่

ของการออกแบบลายกางเกงประจำท้องถิ่น

กางเกงอุบลลายผาแต้ม บอกเล่าเรื่องราวอีสานผ่านผืนผ้า

ออกแบบโดย ทวิช สังข์อยู่

The post “กางเกงอุบลลายผาแต้ม” บอกเล่าเรื่องราวอีสานผ่านผืนผ้า appeared first on Manasikul Online.

โครงการบรรพชาสามเณรภาคฤดูร้อน “ศากยพุทธบุตร” เฉลิมพระเกียรติ รุ่นที่ ๑

ถวายเป็นพระราชกุศล

สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

เนื่องในวันคล้ายวันพระราชสมภพ

สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

๒ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๗

ณ พุทธสถานฮ่องธรรม (ฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน)
“ฝึกฝนกาย พัฒนาจิตใจ สร้างบุญบารมี”

น้อมนำศาสตร์พระราชา สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน

ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

ตั้งแแต่วันที่ ๓๑ มีนาคม – ๑๙ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๗ จำนวน ๕๐ รูป

คณะสงฆ์ผู้จัดงาน

พระมหาติ่ง มหิสฺสโร,ดร.
ประธานสงฆ์ และ ประธานมูลนิธิบุญพระศาสนาสงเคราะห์

พระมหาสิทธิชัย สิทฺธิญาโณ วัดสระเกศราชวรมหาวิหาร
และ พระบุรินทร์ ฐานสมฺปนฺโน สำนักสงฆ์ พุทธสถานฮ่องธรรม อีสาน

อนุโมทนาบุญกับ พลตำรวจเอก เสรีพิศุทธ์ เตมียเวส

ประธานในพิธี โครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร รุ่นที่ ๑
“ฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน”
“ฝึกฝนกาย พัฒนาจิตใจ สร้างบุญบารมี”

“การบวช” อาจกล่าวได้ว่า เป็นนวัตกรรมที่ล้ำยุคที่เหนือกาลเวลาของมนุษยชาติ ที่พระพุทธเจ้าค้นพบความลับในธรรมชาติจากการบำเพ็ญเพียรอย่างอุกฤษฏ์ในวันวิสาขบูชาเมื่อสองพันหกร้อยกว่าปีก่อนจนบรรลุสัจธรรม พบความจริงอันประเสริฐ คือ อริยสัจสี่ประการที่สามารถนำจิตเราออกจากสังสารวัฏอันเวียนวนได้ด้วยอริยมรรคมีองค์ ๘ ประการ ที่สรุปย่อลงมาคือ ทาน ศีล ภาวนา

พระพุทธเจ้าเสด็จมาเพื่อบอกกับเราว่า มนุษย์พัฒนาได้ และไปถึงที่สุดของความเป็นมนุษย์ได้ คือไม่ต้องกลับมาเวียนว่ายตายเกิดในสังสารววัฏอีก ทรงไขความลับของธรรมชาติให้เราค้นพบว่า ตัวเราคือความสืบเนื่องของกิเลส กรรม และวิบากไหลวนอยู่ในกระแสของชีวิตไม่จบสิ้น และเราจะลาออกจากวงจรแห่งการเกิดแก่เจ็บตายได้ ก็ด้วยเส้นทางแห่งการตื่นรู้อย่างแท้จริง คือ การบวชตามรอยพระพุทธเจ้าเข้าสู่การเรียนรู้ชีวิตด้านในอย่างถ่องแท้ว่า เราเกิดมาทำไม มีชีวิตอยู่เพื่ออะไร และจะจากโลกนี้ไปอย่างไม่หวนคืนกลับมาอีกได้อย่างไร

ในธรรมนิพนธ์เรื่อง “ลูกผู้ชายต้องบวช” เรียบเรียงโดย ญาณวชิระ (พระมหาเทอด ญาณวชิโร อดีตพระราชกิจจาภรณ์) กล่าวถึง “สามเณรราหุล” สามเณรรูปแรกในพระพุทธศาสนา ไว้ในบรรพ์ที่ ๔ ตอนหนึ่งว่า

         สามเณรราหุลเป็นสามเณรรูปแรกในพระพุทธศาสนา ท่านเกิดในวรรณะกษัตริย์ ตระกูลศากยราช เป็นพระโอรสของเจ้าชายสิทธัตถะกับพระนางยโสธรา หรือพิมพา เป็นพระราชนัดดาของพระเจ้าสุทโธทนะ กษัตริย์ผู้ครองเมืองกบิลพัสดุ์   ประสูติวันที่เจ้าชายสิทธัตถะเสด็จออกผนวช 

วันนั้น เจ้าชายสิทธัตถะทรงได้สดับข่าวพระโอรสประสูติ จึงออกพระโอษฐ์ว่า

“ราหุลัง ชาตัง ราหุลัง ชาตัง”

แปลว่า “บ่วงเกิดขึ้นแล้ว บ่วงเกิดขึ้นแล้ว เครื่องพันธนาการเกิดขึ้นแล้วแก่เรา”

ตั้งแต่นั้นมาพระราชกุมารจึงได้พระนามว่า “ราหุล” ท่านออกบรรพชาขณะมีอายุได้ ๗ ขวบ ภายหลังจากที่พระพุทธเจ้าเสด็จไปโปรดพระญาติที่กรุงกบิลพัสดุ์ และเป็นผู้ที่ทำให้เกิดข้อกำหนดในการบวชว่า ผู้ที่จะบวชต้องได้รับอนุญาตจากบิดามารดาก่อน                                                      

               ราหุลกุมารได้รับคำชี้แนะจากพระมารดา ให้ไปขอราชสมบัติจากพระพุทธเจ้า ขณะนั้นพระพุทธองค์พร้อมทั้งภิกษุสงฆ์จำนวนมากกำลังเสด็จออกบิณฑบาตอยู่ในพระนคร ราหุลกุมารได้ติดตามพระพุทธองค์ไปจนถึงนิโครธาราม วัดที่พระญาติสร้างถวายในโอกาสที่พระองค์เสด็จกลับพระนคร

พระพุทธเจ้าทรงเห็นว่า ราหุลกุมารขอทรัพย์สมบัติที่เป็นโลกิยะอันเป็นของชาวโลก จะต้องประสบกับความยากลำบากไม่มีสิ้นสุด พระองค์ประสงค์ที่จะให้พระราหุลได้ทรัพย์สมบัติที่เป็นโลกุตตระ ที่เที่ยงแท้ยั่งยืน จึงมอบให้พระสารีบุตรเป็นพระอุปัชฌาย์บรรพชาให้พระราหุลกุมาร

ธรรมนิพนธ์เรื่อง “ลูกผู้ชายต้องบวช” เรียบเรียงโดย ญาณวชิระ
(พระมหาเทอด ญาณวชิโร อดีตพระราชกิจจาภรณ์)

พระสารีบุตรบรรพชาให้พระราหุลกุมารด้วยวิธีติสรณคมนูปสัมปทา คือ ให้เปล่งวาจาขอถึงไตรสรณคมน์ว่าเป็นที่พึ่งที่ระลึก  และได้ใช้เป็นรูปแบบการบรรพชาสามเณรมาจนถึงปัจจุบัน

นับตั้งแต่วันที่บวช สามเณรราหุลเป็นผู้สนใจในการศึกษา เป็นผู้ว่าง่ายอยู่ง่าย ไม่ถือตนเองเป็นโอรสของพระพุทธเจ้า มีความเคารพในพระสงฆ์เป็นอย่างมาก สามเณรราหุลลุกขึ้นแต่เช้าตรู่ลงมากอบทรายเต็มกำมือ แล้วตั้งจิตอธิฐานว่า “วันนี้ขอให้เราได้ฟังคำแนะนำสั่งสอนจากพระพุทธเจ้าและพระอุปัชฌาย์มากเท่าเม็ดทรายในกำมือของเรานี้” 

ความเป็นผู้ไม่ถือตัวว่าง่ายอยู่ง่ายของพระราหุล ปรากฏตามประวัติของท่านว่า ครั้งหนึ่งพระสงฆ์จากชนบทจำนวนหนึ่งมาพักที่วัดเชตวัน เพื่อเข้าเฝ้าฟังธรรมจากพระพุทธเจ้า เนื่องจากพระวินัยห้ามพระภิกษุนอนในที่เดียวกันกับผู้ที่ไม่ใช่พระภิกษุ สามเณรราหุลไม่มีที่นอน จึงต้องหลบไปนอนในห้องส้วมของพระพุทธเจ้า พระพุทธองค์ไปพบเข้ากลางดึกจึงนำท่านกลับมาพักที่พระคันธกุฎีของพระองค์ และทรงลดหย่อนผ่อนปรนสิกขาบทข้อที่ว่า ห้ามพระภิกษุนอนในที่มุงบังเดียวกันกับผู้ที่ไม่ใช่พระภิกษุเกินหนึ่งคืน โดยทรงขยายเวลาออกไปเป็น ๓ คืน และพระพุทธเจ้าได้ให้โอวาทแก่สามเณรราหุล ให้เห็นโทษของการพูดเท็จ โดยพระองค์ทรงนำน้ำมาเป็นตัวอย่าง

พระองค์ทรงยกภาชนะสำหรับใส่น้ำล้างพระบาทขึ้น เทน้ำลงนิดหนึ่งแล้วตรัสถามว่า  “เห็นน้ำที่เราเทลงนิดหนึ่งนี้ไหม  ราหุล”  สามเณรราหุลกราบทูลว่า  “เห็นพระเจ้าข้า” 

“ราหุล คนที่พูดเท็จทั้ง ๆ ที่รู้ ก็คือคนที่เทคุณความดีออกจากตนทีละนิด เหมือนเทน้ำออกจากภาชนะนี้” 

ครั้นแล้วพระองค์ก็เทน้ำจนหมด  แล้วตรัสถามอีกว่า “เห็นน้ำที่เราเทออกหมดนี้ไหม ราหุล”

สามเณรราหุลกราบทูลว่า “เห็นพระเจ้าข้า”

  “ราหุล คนที่พูดเท็จทั้ง ๆ ที่รู้ ย่อมเทคุณความดีออกหมด เหมือนน้ำที่เราเทออกหมดนี้”

 เสร็จแล้วทรงคว่ำภาชนะลง ตรัสว่า “ราหุล เห็นไหมภาชนะที่เราคว่ำลงนี้”  

“เห็นพระเจ้าข้า”  ราหุลกราบทูลพระพุทธเจ้า

“ราหุล คนที่พูดเท็จทั้งๆ ที่รู้ ย่อมคว่ำคุณธรรมของตนออกหมด เหมือนภาชนะคว่ำนี้” เสร็จแล้วทรงหงายภาชนะเปล่าขึ้น แล้วตรัสถามว่า  “ราหุล เห็นไหม ภาชนะเปล่าที่เราหงายขึ้นนี้ ไม่มีน้ำเหลือเลย” “เห็นพระเจ้าข้า”  “ราหุล คนที่พูดเท็จทั้ง ๆ ที่รู้ ย่อมไม่มีคุณความดีเหลืออยู่เลย ดุจภาชนะเปล่านี้”

สามเณรราหุลเป็นผู้กตัญญูรู้คุณยิ่ง

ครั้งหนึ่งสามเณรทราบว่า พระมารดาที่ออกบวชเป็นนางภิกษุณีประชวรโรคลม จะสงบระงับได้ด้วยการเสวยน้ำมะม่วงผสมน้ำตาลกรวด จึงรับอาสาหามาถวาย เข้าไปแจ้งพระสารีบุตร รุ่งเช้าพระสารีบุตรเข้าเฝ้าพระเจ้าปเสนทิโกศล โดยให้สามเณรรอที่โรงฉันแห่งหนึ่ง ก็ได้ตามความประสงค์โดยที่ไม่ต้องเอ่ยปากขอ

สามเณรราหุลมีความเคารพและความกตัญญูต่อพระสารีบุตร ผู้เป็นพระอุปัชฌาย์มาก  นอกจากท่านจะถือมารดาพระสารีบุตรเหมือนญาติผู้ใหญ่ โดยเรียกขานโยมมารดาของพระสารีบุตรว่า โยมย่า แล้ว เมื่อทราบว่า พระสารีบุตร องค์อุปัชฌาย์อยู่ทางทิศไหน ท่านก็จะนอนหันศีรษะไปทางทิศนั้นด้วย

ในพรรษาที่ ๕ หลังการตรัสรู้ของพระพุทธองค์ วันหนึ่งพระเจ้าสุทโธทนมหาราช ประชวรหนัก ทรงปวดตลอดพระวรกาย จึงทรงระลึกถึงพระราชโอรส และพระราชนัดดา

ขณะพระบรมศาสดา นำพระนันทะ พระอานนท์ ตลอดจน พระอรหันต์ ๕๐๐ รูป เสด็จกลับกรุงกบิลพัสดุ์  สามเณรราหุลก็ได้ตามเสด็จด้วย  พระพุทธเจ้าทรงลูบพระศิระเกล้า พระนันทะลูบพระสรีระกายข้างขวา พระอานนท์ลูบพระสรีระกายข้างซ้าย  ส่วนสามเณรราหุลลูบพระปฤษฎางค์  เมื่อพระโรคาพาธทั้งปวงระงับสิ้น พระพุทธองค์จึงตรัสอนิจจาทิสังยุตต์ตลอดคืนโปรดพระพุทธบิดา จนบรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์*

*”พระอรหันต์” นั้นหมายถึง ไม่มีอัตตาตัวตนอีกต่อไป เป็นผู้ไกลจากกิเลสโดยสิ้นเชิง กำจัดกิเลสได้หมดสิ้นไปจากใจ ลาออกจากสังสารวัฏแล้ว คือ ไม่กลับมาเวียนว่ายตายเกิดอีกต่อไป เรียกว่า เรียนจบหลักสูตรชีวิตที่พระพุทธเจ้าค้นพบเพื่อไม่ต้องกลับมาทุกข์อีกอนันตกาล และเมื่อยังไม่ละสังขารก็อาศัยกายและใจที่หมดจด สะอาด สว่าง สงบ คอยบอกทาง แนะทางออกจากทุกข์ในสังสารวัฏตามรอยองค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้าให้มนุษย์ไปสู่ความพ้นทุกข์ได้อย่างสิ้นเชิง

เมื่อสามเณรราหุลมีอายุได้ ๒๐ ปี ได้ฟังธรรมของพระพุทธเจ้าพลางพิจารณาตามพลาง เมื่อจบพระธรรมเทศนาท่านก็ได้บรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์

และจุดเริ่มต้นของโครงการบรรพชาสามเณรภาคฤดูร้อน “ศากยพุทธบุตร” รุ่นที่ ๑ ถวายเป็นพระราชกุศล สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ณ พุทธสถานฮ่องธรรม จังหวัดศรีสะเกษ ก็เพื่อ การเรียนรู้เพื่อเพิ่มทักษะแห่งการใช้ชีวิตในกระแสของความสงบ

คือจุดเริ่มต้นที่ดีคือการ ควบคุมจิตใจของตนเองให้เป็นกุศล ไม่เบียดเบียนใคร ไม่คิดห่มเหงใคร และสิ่งสำคัญ ไม่ลดทอนความตั้งใจของใคร ตั้งมั่นในความเพียร สิ่งเหล่านี้เรียกว่า

“สร้างบุญ สร้างบารมี ฮ่มธรรม ฮ่องคำอิสาน”

—————

โครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร
“ฮ่องธรรม ฮ่องคำอิสาน”
“ฝึกฝนกาย พัฒนาจิตใจ สร้างบุญบารมี”

โครงการบรรพชาสามเณรฤดูร้อน
๓๑ มีนาคม – ๑๙ เมษายน พุทธศักราช ๒๕๖๗
ณ พุทธสถานฮ่องธรรม ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

ติดต่อสอบถามได้ที่ พระมหาติ่ง มหิสฺสโร,ดร. ๐๘๓-๗๒๙-๘๒๙๗
ประธานสงฆ์ และ ประธานมูลนิธิ บุญพระศาสนาสงเคราะห์ จังหวัดศรีสะเกษ

ขอให้ความดีคุ้มครองทุกท่าน

พระมหาติ่ง มหิสฺสโร,ดร.

ปณิธานของการบวช

พระมหาติ่ง มหิสฺสโร,ดร.
ชีวิตนี้เพื่อการอุทิศตน

เผยแผ่พระพุทธศาสนาในด้านสาธารณสงเคราะห์

ประวัติและผลงาน คุณูปการ จริยาวัตร :

พระมหาติ่ง มหิสฺสโร,ดร.

 ตำแหน่งปัจจุบัน

ประธานมูลนิธิบุญพระศาสนาสงเคราะห์ และประธานสงฆ์พุทธสถานฮ่องธรรม

๑.

พระมหาติ่ง  มีฉายาว่า  มหิสฺสโร หมายถึง ผู้มีความเป็นใหญ่ในที่ทั้งปวง หรือ หรือผู้มีศักดิ์ใหญ่ อายุ  ๓๖  ปี พรรษาที่  ๑๖ การศึกษา ป.ธ.๓ , น.ธ.เอก และ ปริญญาเอก  ปัจจุบันจำพรรษา ณ พุทธสถานฮ่องธรรม  ตำบลทุ่งไชย  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ                                  

๒. สถานะเดิม 

ชื่อ ติ่ง  นามสกุล  ทองหล่อ  เกิดวันที่  ๑๙  เดือน  พฤศจิกายน  พุทธศักราช  ๒๕๓๐  บิดา นายสมาน  ทองหล่อ  มารดา  นางมะลิวัลย์  ทองหล่อ  ณ  บ้านบึง เลขที่ ๑๗ หมู่ที่  ๔  ตำบลตูม  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ 

๓. บรรพชา 

วันที่ ๑ เดือน เมษายน พุทธศักราช ๒๕๔๖ ณ  วัดบ้านบึง ตำบลตูม  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ  พระอุปัชฌาย์  พระครูวรรณสารโสภณ  วัดนาครินทร์  ตำบลตูม  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ

๔. อุปสมบท

วันที่  ๒๗  เดือน  พฤศจิกายน  พุทธศักราช ๒๕๕๐ ณ  วัดพงพรต  ตำบลหนองห้าง  อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ พระอุปัชฌาย์ พระราชกิตติรังษี เจ้าคณะจังหวัดศรีสะเกษ  วัดเจียงอีศรีมงคลวราราม  ตำบลเมืองใต้ อำเภอเมือง จังหวัดศรีสะเกษ  ปัจจุบันใบสุทธิสังกัดวัดบ้านบึง ตำบลตูม อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ

๕. วิทยฐานะ

๑) สำเร็จการศึกษาปริญญาเอก สาขาวัฒนธรรมศาสตร์ มหาลัยมหาสารคาม 

 ๒) สอบได้  น.ธ.เอก  สำนักเรียนวัดจำปา  อ.กันทรารมย์  จ.ศรีสะเกษ 

๓) สอบได้  ป.ธ.๓  สำนักเรียนวัดสระกำแพงใหญ่  อ.อุทุมพรพิสัย  จ.ศรีสะเกษ

 ๔) การศึกษาพิเศษ  จบหลักสูตรอบรมพระธรรมทูตสายต่างประเทศ รุ่นที่ ๒๓ 

๕) ความชำนาญพิเศษ  อาจารย์สอนพิเศษ, วิทยากร, พิธีกร, บริหารการศึกษา ,ออกแบบกิจกรรมการเรียน และ การสอนที่สอดคล้องกับบริบทสถานศึกษา

๕. งานการศึกษาสงเคราะห์

  ๑) พุทธศักราช  ๒๕๕๒-๒๕๖๓  เป็นประธานกรรมการบริหารวิทยาลัยอาชีวศึกษาจุลมณีอุทุมพรพิสัย

๒) พุทธศักราช ๒๕๖๐ เป็นผู้อำนวยการศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์วัดบ้านค้อกำแพง 

๓) พุทธศักราช  ๒๕๖๔ เป็นที่ปรึกษาโรงเรียนบ้านโนนแดงโนนม่วง  

๔) พุทธศักราช  ๒๕๔๙- ปัจจุบัน เป็นวิทยากรอบรมและบรรยายสถานศึกษาต่างๆ  

๕) พุทธศักราช  ๒๕๖๕ เป็นวิทยากรบรรยายพิเศษ นักศึกษาวิศวกรสังคม มหาวิทยาลัยราชภัฎศรีสะเกษ

๖)  พุทธศักราช  ๒๕๖๕ -ปัจจุบัน จัดตั้งศูนย์เรียนรู้วิถีวัฒนธรรมชุมชนฮ่องคำอิสานโมเดล  ตามรอยพ่ออย่างพอเพียง ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง พ่อหลวง รัชกาลที่ ๙ 

๗) พุทธศักราช  ๒๕๖๓ – ปัจจุบัน เป็นศูนย์อบรมและพัฒนาคุณธรรมเด็กเยาวชนและประชาชนทั่วไป  

๘) พุทธศักราช  ๒๕๖๓ – ปัจจุบัน  จัดหาทุนสนับสนุนการศึกษาแก่เด็กนักรียนนักศึกษาที่ขาดแคลน 

๙) พุทธศักราช  ๒๕๖๐ – ปัจจุบัน จัดหาทุนสนับสนุนสร้างห้องน้ำโรงเรียนในชนบทที่ขาดแคลน  

๑๐) พุทธศักราช  ๒๕๔๙ – ปัจจุบัน เป็นพระธรรมวิทยากรจิตอาสา บรรยายอบรมป้องกันยาเสพติดแก่นักเรียนนักศึกษาและประชาชนทั่วไป ตามสถานศึกษาต่างๆ ฯลฯ                      

๖) งานการเผยแผ่   

  ๑) เป็นพระธรรมทูตสายต่างประทศ  รุ่นที่  ๒๓ 

 ๒) ปัจจุบันเป็นศูนย์อบรมและพัฒนาคุณธรรมเด็กเยาวชนและประชาชนทั่วไป 

 ๓) ปัจจุบัน เป็นวิทยากรอบรมคุณธรรมและอาจารย์บรรยายสถานศึกษาต่างๆ 

๔) ปัจจุบันจัดตั้งศูนย์เรียนรู้วิถีวัฒนธรรมชุมชนฮ่องคำอิสานโมเดล  

๕) ปัจจุบันเป็นประธานดำเนินการก่อตั้งมูลนิธิบุญพระศาสนาสงเคราะห์ และดำเนินการเผยแผ่กิจกรรมสำคัญทางพระพุทธศาสนาและการสาธารณสงเคราะห์ 

 ๖) เป็นประธานจัดโครงการบรรพชาสามเณรพุทธศากยบุตร  เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๑๐ 

 ๗) เป็นประธานสงฆ์พุทธสถานฮ่องธรรม ในการปฏิบัติศาสนกิจเผยแผ่พระพุทธศาสนา

๗.งานการสาธารณูปการ  

   ๑) พุทธศักราช  ๒๕๕๐-๒๕๕๖  เป็นเลขานุการคณะกรรมการจัดสร้างวัดสุเทพนิมิต  บ้านหนองแปน  ตำบลสระกำแพงใหญ่  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ 

  ๒) พุทธศักราช  ๒๕๕๖-๒๕๖๓  เป็นเลขานุการคณะกรรมการจัดสร้างวัดป่าพรหมนิมิต  บ้านหนองเตา  ตำบลหนองไฮ  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ  

๓) พุทธศักราช ๒๕๖๔-๒๕๖๕  เป็นคณะร่วมดำเนินการจัดสร้างเสนาสนะสงฆ์และร่วมพัฒนาวัดป่าพิมลมังคลาราม  บ้านโนนแดงโนนม่วง  ตำบลทุ่งไชย  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ 

 ๔) พุทธศักราช  ๒๕๖๕ – ปัจจุบัน เป็นประธานสงฆ์ดำเนินการจัดสร้างเสนาสนะสงฆ์ ณ พุทธสถานฮ่องธรรม ซึ่งเป็นที่พักสงฆ์ ดังนี้ กุฏิ จำนวน ๕ หลัง  ห้องน้ำ จำนวน ๑๐ ห้อง ศาลาโรงธรรม ๒ หลัง

  ๕) พุทธศักราช ๒๕๖๖– ปัจจุบัน  จัดสร้างแหล่งกักเก็บน้ำเพื่ออุปโภคให้ชุมชน ความสูง ๑๕ เมตร

 ๖) พุทธศักราช ๒๕๖๖  จัดสร้างวิหารสิมน้ำประดิษฐานพระพุทธปุณณวชิรญาณมุนี                                    

๘. งานการสาธารณสงเคราะห์   

 ๑)  พุทธศักราช  ๒๕๖๐-๒๕๖๒   เป็นคณะกรรมการร่วมก่อตั้งกองทุนหลวงปู่สุข โกวิโท เพื่อพัฒนาโรงพยาบาลอุทุมพรพิสัย  ตำบลกำแพง  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ

๒) พุทธศักราช  ๒๕๖๓-๒๕๖๔  เป็นประธานคณะกรรมการกองทุนบุญนิธิพระศาสนาสงเคราะห์(เพื่อช่วยเหลือพระชราภาพและผู้ป่วยติดเตียง)

๓) พุทธศักราช  ๒๕๖๕- ปัจจุบัน  ร่วมสร้างบ้านให้ผู้ยากไร้จำนวน  ๖  หลัง                                                    

๔) พุทธศักราช  ๒๕๖๕  เป็นเจ้าหน้าที่ผู้ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน  ประจำจังหวัดศรีสะเกษ                             

๕) พุทธศักราช  ๒๕๖๕  เป็นประธานมูลนิธิบุญพระศาสนาสงเคราะห์                                                        

๖) พุทธศักราช ๒๕๖๒ เป็นประธานจัดสร้างหอประชุม หลวงปู่สุข โกวิโท มอบให้กับโรงเรียนอุทุมพรวิทยา ตำบลกำแพง อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ                                                                                                       

๗) พุทธศักราช  ๒๕๖๓ มอบสิ่งของช่วยเหลือผู้ป่วยติดเตียง ให้กับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลทุ่งไชยจำนวน ๕๓ ราย  และผู้ยากไร้ จำนวน  ๓๐๐ ราย ในเขตพื้นที่ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย                                                                                                          

๘) พุทธศักราช ๒๕๖๓ มอบสิ่งของช่วยเหลือผู้ป่วยติดเตียง ให้กับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกล้วยกว้าง จำนวน ๑๐๐ ราย และผู้ยากไร้ในเขตพื้นที่ตำบลกล้วยกว้าง อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ 

  ๙) พุทธศักราช  ๒๕๖๓ มอบสิ่งของช่วยเหลือผู้ป่วยติดเตียง ให้กับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบุสูง จำนวน ๑๐๐ ราย  และผู้ยากไร้ ในเขตพื้นที่ตำบลบุสูง อำเภอวังหิน จังหวัด ศรีสะเกษ  

๑๐) พุทธศักราช ๒๕๖๓  มอบสิ่งของช่วยเหลือผู้ป่วยติดเตียง ให้กับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกู่จำนวน ๑๐๐ ราย  และผู้ยากไร้ ในเขตพื้นที่ตำบลกู่ อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ   

๑๑) พุทธศักราช  ๒๕๖๔   มอบสิ่งของช่วยเหลือผู้ป่วยติดเตียง ให้กับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลทุ่งไชยจำนวน ๕๕ ราย  และผู้ยากไร้ จำนวน  ๑๓๐ ราย ในเขตพื้นที่ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ

๑๒) พุทธศักราช ๒๕๖๕  มอบสิ่งของช่วยเหลือผู้ประสบภัยน้ำท่วม ในเขตพื้นที่อำเภออุทุมพรพิสัย จำนวน ๖๒๐ หลังคาเรือน                                                                                             

๑๓) พุทธศักราช  ๒๕๖๕  มอบสิ่งของผู้สูงอายุ และผู้ยากไร้ขาดแคลน ชาวบ้านบึง ตำบลตูม อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ  จำนวน ๔๒ ราย  

๑๔) พุทธศักราช  ๒๕๖๕ เป็นประธานทอดถวายกฐิน แก่วัดที่ไม่มีเจ้าภาพ จำนวน ๓ วัด ดังนี้   ๑.ทอดถวายกฐินที่พักสงฆ์อุทยานธรรมชัยมงคล ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ ๒.ทอดถวายกฐินวัดโสนโพธาราม ตำบลกู่ อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ  ๓.ทอดถวายกฐินวัดบ้านบึง ตำบลตูม อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ 

๑๕) พุทธศักราช ๒๕๖๕  เป็นประธานดำเนินการบูรณศาลาการเปรียญวัดโสนโพธาราม  ตำบลกู่  อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ จำนวน ๑ หลัง  

๑๖) พุทธศักราช  ๒๕๖๕   เป็นประธานดำเนินการจัดสร้างห้องน้ำมอบให้โรงเรียนบ้านบึงกระโพธิ์ จำนวน ๒ หลัง เป็นจำนวน ๘ ห้อง  

๑๗) พุทธศักราช  ๒๕๖๖– ปัจจุบัน เป็นประธานสงฆ์ดำเนินการก่อสร้างอาคารเรียนโรงเรียนบ้านโนนแดงโนนม่วง ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ  โครงสร้างคอนกรีต ๒ ชั้น งบประมาณที่ใช้ ๑๐ ล้านบาท ปัจจุบันอยู่ระหว่างกำลังดำเนินการก่อสร้างยังไม่แล้วเสร็จ  

๑๘) พุทธศักราช  ๒๕๖๖– ปัจจุบัน  เป็นประธานสงฆ์ดำเนินการก่อสร้างอาคารเรียนอนุบาล มอบให้โรงเรียนบ้านเทิน ตำบลบัวน้อย อำเภอกันทรารมย์ จังหวัดศรีสะเกษ ซึ่งปัจจุบันเสร็จเป็นที่เรียบร้อยแล้ว และส่งมอบเรียบร้อยสมบูรณ์ 

๑๙) พุทธศักราช  ๒๕๖๗ เป็นประธานดำเนินการจัดสร้างถนนคอนกรีต มอบให้ชุมชนบ้านโนนแดงโนนม่วง ระยะทาง ๑๗๐ เมตร งบประมาณ ๔๘๐,๐๐๐ บาท 

๒๐) พุทธศักราช ๒๕๖๗   เป็นประธานดำเนินการจัดสร้างถนนคอนกรีต มอบให้ชุมชนบ้านหนองโดน อำเภอสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี รวมระยะทาง ๑๖๐ เมตร งบประมาณ ๔๔๐,๐๐๐ บาท  

๒๑) พุทธศักราช ๒๕๖๗  ปัจจุบัน เป็นพระธรรมวิทยากรจิตอาสา บรรยายอบรมป้องกันยาเสพติดแก่นักเรียนนักศึกษาและประชาชนทั่วไป ตามสถานศึกษาต่างๆ ฯลฯ

๒๒) พุทธศักราช ๒๕๖๗ เป็นวิทยากรประจำศูนย์เรียนรู้วิถีวัฒนธรรมชุมชนฮ่องคำอิสานโมเดล  ตามรอยพ่ออย่างพอเพียง ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง พ่อหลวง รัชกาลที่ ๙

๒๓) พุทธศักราช ๒๕๖๗  กำลังดำเนินการก่อสร้างห้องน้ำมอบให้ผู้ยากไร้ บ้านสำโรง ตำบลทุ่งสว่าง อำเภอวังหิน จังหวัดศรีสะเกษ  จำนวน ๑ หลัง

๒๔) พุทธศักราช ๒๕๖๗  จัดสร้างและติดตั้งเครื่องกรองน้ำดื่มและเครื่องทำน้ำเย็นขนาดกลาง ส่งมอบเสร็จแล้วให้กับโรงเรียนบ้านแซร์สโบวว์ อำเภอภูสิงห์ จังหวัดศรีสะเกษ จำนวน ๑ ชุด

๒๕) พุทธศักราช  ๒๕๖๗  จัดสร้างและติดตั้งเครื่องกรองน้ำดื่มและเครื่องทำน้ำเย็นขนาดกลาง ส่งมอบเสร็จแล้วให้กับโรงเรียนบ้านกะดึ  ตำบลกู่  อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ  จำนวน ๑ ชุด

๒๖) พุทธศักราช ๒๕๖๗  จัดสร้างและติดตั้งเครื่องกรองน้ำดื่มและเครื่องทำน้ำเย็นขนาดกลาง ส่งมอบเสร็จแล้วให้กับโรงเรียนบ้านเกาะกระโพธิ์  อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ  จำนวน ๑ ชุด

๒๗) พุทธศักราช  ๒๕๖๗  จัดสร้างและติดตั้งเครื่องกรองน้ำดื่มและเครื่องทำน้ำเย็นขนาดกลาง ส่งมอบเสร็จแล้วให้กับโรงเรียนบ้านบึงกระโพธิ์ ตำบลตูม  อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ จำนวน ๑ ชุด

๒๘) พุทธศักราช ๒๕๖๖ เป็นประธานมอบทุนการศึกษา เด็กนักเรียนโรงเรียนบ้านโนนแดงโนนม่วง จำนวน ๔๖ ทุน เพื่อสนับการศึกษา

 ๒๙) พุทธศักราช ๒๕๖๖ มอบอุปกรณ์การเรียนและมอบอุปกรณ์กีฬาโรงเรียนต่างๆ ดังนี้ โรงเรียนบ้านกระดึ  ตำบลกู่  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ, โรงเรียนบ้านเกาะกระโพธิ์  ตำบลกู่  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ, โรงเรียนบ้านบึงกระโพธิ์  ตำบลตูม  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ, โรงเรียนบ้านกู่  ตำบลกู่  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ, โรงเรียนบ้านเทิน  ตำบลบัวน้อย  อำเภอกันทรารมย์  จังหวัดศรีสะเกษ, โรงเรียนบ้านพันลำ  ตำบลกู่  อำเภอปรางค์กู่  จังหวัดศรีสะเกษ, ศูนย์การศึกษาเรียนรู้เด็กพิเศษ  จังหวัดศรีสะเกษ, โรงเรียนบ้านโคก  ตำบลโคกจาน  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ และ โรงเรียนบ้านหนองนารีหัววัว  ตำบลบุสูง  อำเภอวังหิน  จังหวัดศรีสะเกษ 

 ๒๙) พุทธศักราช  ๒๕๖๗ มอบสิ่งของผู้ยากไร้และขาดแคลน หน่วยงานต่างๆ ดังนี้ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบุสูง  อำเภอวังหิน  จังหวัดศรีสะเกษ , โรงพยาบาลอำเภอวังหิน  จังหวัดศรีสะเกษ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลทุ่งไชย  อำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ และ โรงพยาบาลอำเภออุทุมพรพิสัย  จังหวัดศรีสะเกษ

รับรองว่าเป็นประวัติที่ถูกต้อง (พระมหาติ่ง  มหิสฺสโร) เจ้าของประวัติ

The post ปฐมบทแห่งการเรียนรู้พระพุทธศาสนาเพื่อการพ้นทุกข์ในสังสารวัฏ กับ “โครงการบรรพชาสามเณรภาคฤดูร้อน ศากยพุทธบุตร” รุ่นที่ ๑ ถวายพระราชกุศล สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ณ พุทธสถานฮ่องธรรม จังหวัดศรีสะเกษ appeared first on Manasikul Online.

เส้นทางศึกษาธรรมเพื่อเตรียมพร้อม “ตกกระไดพลอยกระโจน”

ของ มนสิกุล โอวาทเภสัชช์

ช่วงต้นเดือน และปลายเดือนกุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๗ ฉันเดินทางไปปฏิบัติธรรมที่ “ธรรมาศรมธรรมมาตา” สวนโมกขพลาราม อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี ช่วงสั้นๆ และไปเจอหนังสือเล่มนี้ที่ห้องสมุดธรรมาศรมธรรมมาตา จากนั้น ความทรงจำก็ค่อยๆ ปรากฏขึ้น

พอกลับมาบ้าน ก็มาดูที่ตู้หนังสือของตัวเอง มีอยู่สามเล่ม จำได้ว่า ตอนที่หนังสือเล่มนี้ตีพิมพ์ครั้งแรกในปีพุทธศักราช ๒๕๔๙ ฉันซื้อถวายวัดและแจกเพื่อนๆ หลายเล่มด้วยความปีติที่มี “ตัวเรา” อยู่ในหนังสือเล่มนี้ด้วย “หนึ่งในร้อย” เชียวนะ ฉันบอกกับตัวเอง แม้ยังละ “ตัวตน” ไม่ได้ แต่ก็ขอให้ตัวตนนี้ได้ทำประโยชน์ต่อสังคมและพระพุทธศาสนาต่อไป ถึงเป็นคนเล็กๆ ธรรมดาๆ ที่เคยเป็นนักข่าวมาสามสิบปี ที่สนใจในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในทุกๆ มุมมองที่ทำได้ก็ขอทำหน้าที่ต่อไปเรื่อยๆ เป็นธรรมทานจนกว่าลมหายใจสุดท้ายแห่งชีวิตมาเยือน เพราะไม่คิดว่าในที่สุด นิตยสารเนชั่นสุดสัปดาห์ ที่ฉันเคยทำงานด้วยความรัก ก็มาปิดตัวลงในปีพุทธศักราช ๒๕๖๐ ก็ตั้งใจว่าจะภาวนาไปให้ถึงที่สุดแห่งทุกข์ในชาตินี้ มาเป็นอนาคาริกา หายใจจนกว่าจะมีสติแและตายจากไป…

ก็เลยขอคัดเนื้อหาที่คุณศศิวิมล ช่วงยันยง จากสำนักพิมพ์สุขภาพใจ ในครั้งกระโน้นมาสัมภาษณ์ฉัน เมื่อตอนเป็นผู้ช่วยบรรณาธิการข่าว เนชั่นสุดสัดาห์ มาลงสักหน่อยหนึ่ง เพื่อเป็นกำลังใจให้ตัวเอง ( หากเราไม่ให้กำลังใจตัวเอง จะไปหากำลังใจจากไหนล่ะ) ดังนี้ …

เนื้อหาส่วนหนึ่งมีอยู่ว่า…
หากใครเป็นแฟนประจำของนิตยสาร เนชั่นสุดสัปดาห์ (ในอดีต) ย่อมจะต้องคุ้นเคยเป็นอย่างดีกับชื่อ มนสิกุล โอวาทเภสัชช์ หนึ่งในกองบรรณาธิการ เจ้าของหลายๆ คอลัมน์ อาทิ “ลมหายใจสีเขียว” นามปากกา “กานพลู” , “ปักกลดกลางป่ากระดาษ” นามปากกา “หมอนไม้” ซึ่งคอลัมน์แรก มีเนื้อหาว่าด้วยสุขภาพกาย-ใจ และอีกคอลัมน์ เป็นมุมมองการรเดินทางด้านในของชีวิต และนำบทสัมภาษณ์พระเถระ ครูบาอาจารย์สอนธรรม และการท่องเที่ยวทางธรรม ตลอดจนการไปปฏิบัติธรรรมที่วัดต่างๆ แล้วมาเผยแพร่ในบทสัมภาษณ์และรายงานพิเศษ เป็นต้น เรียกได้ว่า เป็นการงานแห่งความรักในการเผยแผ่ธรรมะแทบจะทุกลมหายใจเข้า-ออกเลยจริงๆ

วันหนึ่ง มนสิกุล เกิดคำถามกับชีวิต และได้ออกค้นหาคำตอบด้วยการจูงมือคุณแม่ไปปฎิบัติธรรมใน “โครงการฝึกอบรมตนเพื่อความมีชีวิตพรหมจรรย์ที่หมดจดงดงาม” ณ ธรรมาศรมธรรมมาตา สวนโมกขพลาราม อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นเวลา ๔ เดือน โดยการลาการทำงานแบบไม่รับเงินเดือน

จากวันแรกที่ไปสวนโมกขพลารามจนถึงวันนี้ ทำให้เธอเกิดพัฒนาการในการเรียนรู้ธรรมะจากบทบาทของผู้มาเยือน ชื่นชมธรรมชาติ อ่านหนังสือ จนที่สุดได้กลายเป็นผู้ปฏิบัติธรรมที่ทำงานถ่ายทอดเรื่องราวอันนำไปสู่ความสมดุลกายใจให้แก่ผู้อ่านในวงกว้าง ในนิตยสาร “เนชั่นสุดสัปดาห์” (ขณะนั้นปีพุทธศักราช ๒๕๔๙) ด้วยความเข้าใจในชีวิตมากขึ้น จากการนำธรรมะมาปรับใช้ในชีวิตประจำวัน แต่ความทุกข์ภายในใจลึกๆ ก็ยังไม่ได้รับการเยียวยา มันคืออะไรนะ ทุกข์ลึกๆ นี้

ในครั้งแรกของการไปสวนโมกข์ตั้งแต่เข้ามหาวิทยาลัยศรีนครรินทรวิโรฒ ประสานมิตร ( มศว ประสานมิตร ปี ๑ รุ่นพี่ที่คณะมนุษยศาสตร์ วิชาเอกศิลปะ (ปัจจุบันคือ คณะศิลปกรรมศาสตร์ ) พาไปรับน้องที่สวนโมกข์ ก็ให้ตื่นเต้นว่า วัดที่นี่มีโบสถ์เป็นธรรมชาติ เราเดินไปก็เจอธรรมะคือต้นไม้จะมีธรรมะคำสอนอยู่ทั่วไป ไม่ต้องนั่งฟังตลอดเวลาก็ได้ เราเลยเดินเที่ยว ได้สัมผัสธรรมชาติ ตอนนั้นอาจารย์ก็ให้ไปฟังท่านพุทธทาสบรรยายตอนเช้า ประมาณตี ๔ ทำวัตรเช้า ประมาณตี ๕ ฟังธรรม แต่นั่งหลับตลอดเลย ตอนนั้นมันง่วง แล้วเราก็ยังไม่รู้อะไร มาตอนนี้รู้สึกเสียดายมาก

หลังจากนั้นก็ไปอีกเรื่อย ๆ จนกระทั่งทุกวันนี้ผ่านมาประมาณ ๒๐ ปีแล้วยังไปอยู่เรื่อยๆ ตอนแรกๆ ก็คือไปเที่ยวเกาะพะงัน ถ้าขาไปไม่แวะสวนโมกข์ ขากลับเราต้องแวะ ไปเที่ยวแล้วแวะวัด คือไปกราบพระนั่นแหละ ดูโรงมหสพทางวิญญาณ ซึ่งเป็นงานศิลปะ เราได้เข้าไปดูภาพพุทธประวัติ ส่วนใหญ่แล้วจะแวะซื้อหนังสือก่อนกลับ

งานของท่านพุทธทาสเล่มแรกที่ได้อ่านแล้วรู้สึกชอบมากเลย ก็คือชอบภาพจาก หนังสือ”ภาพพุทธประวัติจากหินสลักยุคก่อนมีพระพุทธรูปในประเทศอินเดีย พุทธศักราช ๓๐๐ ถึง ๗๐๐” เป็นภาพก่อนที่จะมีการปั้นออกมาเป็นพระพุทธรูป ข้างในจะเป็นภาพความว่างทั้งหมด เวลาท่านเล่าถึงพระพุทธเจ้า ภาพจะแสดงออกเป็นดอกบัว เป็นสัญลักษณ์ทั้งหมด ทำให้เราเห็นตามว่า สมัยก่อนที่จะปั้นพระพุทธรูป คนโบราณไม่ผูกติดกับรูปเคารพ พระพุทธรูปมามีภายหลัง เพื่อให้เรามีสิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจแทนองค์พระสัมมาสัมพุทเจ้าในการเข้าถึงพระรัตนตรัย ก็รู้สึกดีนะ ดีมากเลย ที่ชาวพุทธผู้ปฏิบัติธรรมแล้ว ได้รับธรรมะอันเย็นใจแล้ว สงบจิตใจ ลดละเลิกกิเลสแล้ว ก็มาสร้างพระพุทธรูปเพื่อให้คนรุ่นหลังได้มีสิ่งเเคารพบูชาแทนองค์ท่าน

และภาพตัวแทนพระพุทธเจ้าในสมัยก่อนที่จะมีพระพุทธรูป คือ ความว่าง ก็รู้สึกดีเช่นกัน ที่ทำให้เราไม่ยึดติดในรูปเคารพ และกลับมาหาธรรมในตัวเรา

การไปสวนโมกข์ ทำให้รู้สึกว่าธรรมะคือธรรมชาติ เป็นการเชื่อมโยงเราในการสร้างงานศิลปะด้วย เพราะว่าตอนนั้นกำลังเรียนศิลปะและก็พยายามศึกษาตรงนี้ว่าเราจะทำงานศิลปะอย่างไรให้สามารถสื่อสารออกไปได้จากภายในใจออกสู่ภายนอกด้วยสายตาแห่งธรรม

จนป่านนี้ แม้ธรรมะก็ยังไม่ปรากฏในใจ ก็เลยนำหนังสือที่เคยสัมภาษณ์ไว้ มาเป็นกำลังใจตัวเองไปก่อนค่ะ

กำลังใจแห่งชีวิต บันทึกไว้ในความทรงจำ “ร้อยคน ร้อยธรรม ๑๐๐ ปีพุทธทาส” กับ เส้นทางศึกษาธรรมเพื่อเตรียมพร้อมตกกระไดพลอยกระโจนของมนสิกุล โอวาทเภสัชช์

ขอบพระคุณหนังสือ “ร้อยคน ร้อยธรรม ๑๐๐ ปีพุทธทาส” เนื่องในหนึ่งศตวรรษชาตกาลท่านพุทธทาสภิกขุ รวบรวมโดย สุขภาพใจ จัดพิมพ์โดย สำนักพิมพ์สุขภาพใจ บริษัท ตถาตา พับลิเคชั่น จำกัด พิมพ์ครั้งที่ ๑ : มีนาคม พุทธศักราช ๒๕๔๙

The post กำลังใจแห่งชีวิต บันทึกไว้ในความทรงจำ “ร้อยคน ร้อยธรรม ๑๐๐ ปีพุทธทาส” กับ เส้นทางศึกษาธรรมเพื่อเตรียมพร้อมตกกระไดพลอยกระโจนของมนสิกุล โอวาทเภสัชช์ appeared first on Manasikul Online.

“อาตมามาอยู่กับท่านตั้งแต่ปีพุทธศักราช ๒๕๔๖

เห็นปฏิปทาของท่านจากวัตรปฏิบัติของท่านมาโดยตลอด

ก็ซึมซับ ทั้งเรื่องการอ่านหนังสือ

และงานเผยแผ่พระพุทธศาสนา”

พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส “

อาจาริยบูชา ๑๖ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๗

ชาตกาล ๕๓ ปี พรรษาที่ ๓๐

“ญาณวชิระ”

พระอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์)

“ผู้จุดประกายแห่งชีวิต : จากใจศิษย์ พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส”

“อาจารย์คืออิฐก้อนแรก ที่สร้างแรงบันดาลใจในอุดมการณ์เผยแผ่พระพุทธศาสนา”

: พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร

ย้อนรำลึกในวันวาน พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส แห่งวัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร เล่าว่า เพราะเห็นท่านอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) สร้างพระเจดีย์และมีมุมมองในการสร้างอย่างลุ่มลึกถึงพระพุทธเจ้า จึงคิดอยากสร้างบ้าง และด้วยแรงแห่งศรัทธาในวัตรปฏิบัติของท่าน จึงเป็นแรงบันดาลใจจนกระทั่งสร้างสำเร็จแล้วที่แม่ฮ่องสอน โดยมีพระมหาฐานันดร เขมปญฺโญ และชาวบ้านมาช่วยกันสร้างพระเจดีย์ตั้งแต่สร้างฐานอย่างมั่นคงแข็งแรงแล้วค่อยๆ ก่ออิฐทีละก้อนๆ ด้วยความร่วมแรงร่วมใจของพระภิกษุสงฆ์และชาวบ้านบนยอดดอย

เป็นเวลากว่า ๒๐ ปี ที่พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส เรียนรู้การทำงานเผยแผ่พระพุทธศาสนาจากการทำให้ดู อยู่ให้เห็น เย็นให้สัมผัสของท่านอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) พร้อมกับครูบาอาจารย์อีกหลายท่าน ตั้งแต่อยู่ที่ในคณะ ๗ จนต่อมา ได้ย้ายตามท่านมาอยู่คณะ ๕ ซึ่งเป็นกุฏิหลวงพ่อสมเด็จพระพุฒาจารย์ (เกี่ยว อุปเสโณ)

        พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส เล่าว่า ตั้งแต่ปีพุทธศักราช ๒๕๔๘ ที่ได้บรรพชาเป็นสามเณรมาประมาณ ๓ ปี ตอนนั้นอยู่ในพรรษา  อาจารย์กำลังเขียนหนังสือ “ลูกผู้ชายต้องบวช” อยู่พอดี ท่านเขียนตอนเป็นพระมหา แต่ไม่เพียงเขียนหนังสือธรรมะเท่านั้น ท่านอาจารย์ยังปฏิบัติข้อวัตรตามพระธรรมวินัยอย่างเข้มข้้น

“เมื่อครั้งอยู่กับท่านอาจารย์ โดยปกติ ท่านจะนำพระบวชใหม่ออกบิณฑบาต อาตมาเป็นเณร ท่านก็ให้ไปอุปัฏฐากพระ ให้เดินตามหลังพระใหม่ คอยดูบาตรดูจีวรช่วยพระบวชใหม่ เพื่อให้เณรคุ้นเคยกับพระบวชใหม่ ท่านจะเดินนำหน้า 

ก่อนฉันเช้า ท่านจะพาพระใหม่และสามเณรจัดอาหารที่รับบิณฑบาตมา  ฝึกหัดวางจาน ช้อน วางแก้วน้ำ ผลไม้ และได้อุปัฏฐากท่านอาจารย์ด้วย  เพราะท่านฉันกับพระใหม่ทุกวัน ถ้าเป็นช่วงเข้าพรรษา

ในพรรษาหนึ่ง ท่านจะเขียนหนังสือได้เล่มหนึ่ง และในพรรษานั้น ท่านอาจารย์ก็เขียน ลูกผู้ชายต้องบวช เสร็จพอดี ก่อนหน้านั้นในปี พุทธศักราช ๒๕๔๕ ท่านก็เขียน “พุทธานุภาพ : อานุภาพแห่งพระพุทธองค์”  จากนั้นก็เขียน “ทศชาติ : ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง” ต่อจนจบ

“ในช่วงที่ท่านอาจารย์เขียนลูกผู้ชายต้องบวช  ก็ได้ชงกาแฟให้ท่านฉัน ซักจีวรให้ และพับให้เรียบร้อย ต้องคอยผลัดเวรกันกับเณรรูปอื่นปัดกวาดเช็ดถูห้องอาจารย์  ส่วนวันไหนต้องรื้อหนังสือออกมาทำความสะอาด มาปัดฝุ่นด้วย สามเณรในคณะจะชวนกันไปด้วยกันทุกรูป 

“ท่านบอกว่า ฝุ่นชอบเกาะหนังสือ หากปล่อยไว้นานๆ ไม่ดีกับสุขภาพ ต้องเอาออกมาทีละช่อง ทีละชั้น และต้องช่วยกันจำว่า หนังสือเล่มไหนอาจารย์เอาไว้ช่องไหน เวลาหยิบท่านจะได้จำของท่านได้ สิ่งที่ได้เรียนรู้ช่วงที่อยู่อุปัฏฐากท่าน ก็คือ ท่านชอบอ่านหนังสือ  ในห้องท่านจะมีหนังสือมาก หลากหลายด้าน มีตู้จัดเรียงไว้เป็นหมวดหมู่ ท่านจัดเรียงของท่านเอง เพราะเวลาหาจะได้รู้ว่า เล่มไหนอยู่ตรง และนานทีท่านก็จะโละไปบริจาคห้องสมุด อาตมาก็เลยชอบอ่านหนังสือไปด้วย

ที่จริง ท่านอาจารย์ ก็ไม่ได้บังคับให้ใครอ่าน ท่านไม่ได้บอกว่า หนังสือดีอย่างนั้น ดีอย่างนี้ แต่ท่านทำให้ดู อยู่ให้เห็น พอเห็นท่านอ่านก็ซึมซับการอ่านหนังสือจากท่านไปด้วยร้อยเปอร์เซ็นต์”

“ระหว่างที่อยู่กับท่านอาจารย์ ท่านก็พาทำกิจกรรมในคณะ ไม่ให้พระอยู่เฉย ท่านมีพลังมาก ๆ ตั้งแต่เป็นพระมหา ในการพาพระเณรทำงานพระศาสนาทุกด้าน บางที ท่านพาพระใหม่และสามเณรทาสีคณะด้วยตัวเอง พระใหม่รุ่นเก่าๆ ที่บวชอยู่กับท่านก็จะรู้”

“ตั้งแต่ทำความสะอาดกุฏิ ล้างคณะ ขัดห้องน้ำ ถูพื้น ทั้งพระเณรช่วยกัน ท่านจะสอนเสมอว่า ญาติโยมบริจาคให้เรามาอยู่ในวัด ในกุฏิ เราก็กตัญญูต่อสถานที่ ช่วยกันทำความสะอาด พระเณรก็ออกจากห้องมาช่วยกัน ทำให้ระยะห่างของพระเณรกับท่านน้อยลง ทำงานร่วมกันเป็นสิ่งดี คอยดูแลกุฏิให้สะอาด ของสังฆทานท่านจะไม่สะสม จะให้เณรคอยคัดของดีๆ ส่งไปให้วัดต่างๆ ในต่างจังหวัด ให้สำนักเรียนบาลีของสามเณรแต่ละรูป และโรงเรียนพระปริยัติธรรม ที่วัดบ้านเกิดท่านที่บ้านปากน้ำ บุ่งสระพัง จังหวัดอุบลราชธานี ก็ส่งไปให้พระเณรได้ใช้

“ตอนที่ท่านเป็นพระมหา ยังไม่ได้เป็นพระเถระรับภาระในการบริหารคณะสงฆ์ ท่านดูแลพระเณรในคณะ ๗ ของวัดสระเกศ พระเณรและญาติโยมจะอบอุ่นกันมาก  ต่อมา จึงย้ายมาคณะ ๕ เพื่อดูแลกุฏิหลวงพ่อสมเด็จ แต่ก็ดูแลคณะ ๗ ด้วย

ท่านเขียนหนังสือ และสนองงานหลวงพ่อสมเด็จ อาตมาได้มาอยู่กับท่านตั้งแต่ปีพุทธศักราช ๒๕๔๖ ได้เห็นปฏิปทาของท่านจากวัตรปฏิบัติของท่านมาโดยตลอด อาตมาก็ซึมซับมา ทั้งเรื่องการอ่านหนังสือ และงานเผยแผ่พระพุทธศาสนา

 “หากเห็นหนังสือดีๆ ที่ช่วยพัฒนาความคิด หรือเป็นความรู้ใหม่ๆ ท่านมักจะซื้อมาที่ละหลายๆ เล่ม ฝากลูกศิษย์คนนั่นคนนี้เสมอ จากที่อาตมาไม่ค่อยชอบอ่านหนังสือ ก็เริ่มอ่านมาเรื่อยๆ จนขนาดว่า ภายในหนึ่งปี อ่านหนังสือจบเป็น ๑๐๐ เล่ม สิ่งที่สังเกตได้ คือ การคิดการอ่าน มุมมอง เปลี่ยนไปจากเดิมมาก บางครั้ง  ได้หนังสือดีๆ มา อยากปิดห้องสัก ๗ วัน ไม่อยากให้ใครรบกวนเพื่อที่จะได้อ่านหนังสือ อ่านจบแล้วค่อยออกมาพบปะผู้คน”

          การอ่านอย่างมีสติ คือ การพัฒนาที่ดี

“อาจารย์ คือ ผู้จุดประกายให้อาตมามีอุปนิสัยรักในการอ่าน

การศึกษาหาความรู้ใหม่ๆ เพื่อพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง”

พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส

         พระมหาปฐมพงศ์ เล่าต่อมาว่า จากเดิมอาจารย์ซื้อหนังสือมาฝาก แต่ตอนนี้ เราไปหาซื้อเองแล้ว เพราะเรารู้ว่า จะศึกษาเรื่องอะไร ซื้อที่ไหน เราก็ไปเลือกหาเอง ไม่ต้องรบกวนอาจารย์แล้ว การอ่าน ทำให้เปิดกว้างทางความคิด ทำให้มีมุมมองที่หลากหลาย

ต่อมา ในปีพุทธศักราช ๒๕๕๑ พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส ได้เห็นการทำงานเพื่อส่วนรวมอย่างต่อเนื่องด้วยความทุ่มเทและเสียสละของท่านอาจารย์ ท่านเล่าให้ฟังว่า 

“ขณะนั้น อาจารย์ให้อาตมามาช่วยงานท่าน ตอนนั้น ท่านยังเป็นพระครูปลัดสุวัฒนธีรคุณ บางวันก็อยู่ที่อาคารเฉลิมพระเกียรติฯ กับท่านสองรูปจนดึกดื่น  อาตมาจะกลับทีหลังท่าน เพราะต้องคอยปิดประตูหน้าต่างหลังท่านกลับ บางวันดึกมาก อาตมาก็จำวัดที่นั่นเลย“

พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส

“ตอนนั้น เงียบมาก จนดูวังเวง  ภูเขาทองไม่มีคนอย่างทุกวันนี้ นักท่องเที่ยวก็ไม่มี พอ ๕ โมงเย็น แทบไม่มีคนเดิน อาจารย์ทำงานพระศาสนาทุกด้านอย่างไม่ได้คิดถึงตนเองเลยว่า ตัวเราต้องได้  ก่อนจะทำอะไร ท่านจะคิดรอบด้าน สอบถามคนนั่นคนนี้ ศึกษาจนแน่ใจว่าสิ่งที่คิดเป็นไปได้ และกราบเรียนหลวงพ่อสมเด็จแล้วจึงลงมือทำท่านดำเนินชีวิตตามปณิธานหลวงพ่อสมเด็จพระพุฒาจารย์ (เกี่ยว อุปเสณมหาเถระ) ว่า “อะไรก็ตามถ้าเราได้ สำนักไม่ได้ พระศาสนาไม่ได้ อย่าเอา ถึงแม้เราไม่ได้ แต่สำนักได้ พระศาสนาได้ ให้เอา เราได้ สำนักได้ พระศาสนาได้ ให้เอา รวมความ คือ จะทำอะไรก็แล้วแต่ ให้ถือพระศาสนาเป็นที่ตั้ง”

“ท่านอาจารย์ก็รับสืบทอดมา และทำงานพระศาสนาด้วยความเสียสละแรงกายแรงใจทุ่มเทการทำงานมาก เรียกว่า ท่านมอบลมหายใจให้พระพุทธศาสนาเลยก็ว่าได้

“ท่านต้องดูแล แก้ปัญหา และวางหลักยุทธศาสตร์ในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาให้กับพระหนุ่มเณรน้อยที่ทำงานโดดเดี่ยวอยู่ตามท้องถิ่นชนบทห่างไกล จากชายแดนใต้จนถึงดอยสูง ท่านเป็นเหมือนภูเขาให้ท่านเหล่านั้นพิง

ต่อมาในปีพุทธศักราช ๒๕๖๕ ธรรมนิพนธ์เรื่อง “ทศชาติ : ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง” ฉบับ ญาณวชิระ ได้รับการเรียบเรียงใหม่อีกครั้ง โดยพระเถระแห่งวัดสระเกศฯ ๕ รูป คือ หลวงพ่อธงชัย สุขญาโณ (อดีตพระพรหมสิทธิ) พระมหาสังคม ญาณวฑฺฒโน (อดีตพระราชอุปเสณาภรณ์) พระมหาเทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) พระมหาบุญทวี ปญฺญาวํโส (อดีตพระศรีคุณาภรณ์) และ พระมหาสมจิตร จิตฺตธมฺโม (อดีตพระครูสิริวิหารการ)

เพื่อเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เนื่องในโอกาสมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา ๙๐ พรรษา ๑๒ สิงหาคม พุทธศักราช ๒๕๖๕

โดย สำนักนายกรัฐมนตรี ร่วมกับ บริษัท เมืองโบราณ จำกัด และบริษัท อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน) และมอบให้แก่ส่วนราชการ ภาคเอกชน และประชาชนทั่วไป โดยไม่มีค่าใช้จ่าย จำนวน ๑๐,๐๐๐ เล่ม เพื่อถวายพระราชกุศล แสดงความจงรักภักดี และสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้ที่ทรงมีต่อพสกนิกรชาวไทย 

ในหนังสือ “ทศชาติ : ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง” ฉบับ ญาณวชิระ เล่มนี้ ไม่เพียงบ่งบอกถึงมโนปณิธานของพระโพธิสัตว์สิบชาติสุดท้าย ก่อนตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า จนกระทั่งหลุดพ้นจากความทุกข์ในสังสารวัฏอย่างสิ้นเชิงในพระชาติสุดท้ายเท่านั้น หากยังเป็นการตามรอยธรรมมโนปณิธานพระพุทธองค์ ของพระอาจารย์เทอด ญาณวชิโร และพระมหาเถระทั้งห้ารูป อย่างชัดเจนอีกด้วยว่า

“ขุนเขาย่อมมีวันทลาย

สายน้ำย่อมมีวันเปลี่ยนทาง

แต่ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง”

          พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส เล่าต่อมาว่า

อาตมาเห็นความเสียสละส่วนตัวของท่านเพื่อส่วนรวมมาโดยตลอด สิ่งที่อาตมาสัมผัสได้ คือ

          ๑. ท่านเป็นครูบาอาจารย์ที่ไม่ถือตัว รับฟังความคิดเห็นของผู้น้อย แล้วคอยเพิ่มเติมเสริมความคิดให้ และจะคอยสอบถามความเป็นไปอยู่เสมอ

๒.น้ำใจโอบอ้อมอารีต่อผู้คนทั้งปวง

๓.ดูแลศิษย์ด้วยสุจริต ยุติธรรม เปิดเผย  ไม่หลอกลวง คือ ไม่มีความลับในกำมือกับลูกศิษย์

๔.ดูแลคนใกล้ คนไกล ถ้าดีแล้วดูแลเสมอกัน

๕.คิดอย่างรอบด้านแล้วจึงทำ คือคิดทั้งเบื้องต้น เบื้องกลาง และเบื้องปลายแล้วจึงทำ

๖.ทำตามแบบแผนประเพณี ของบูรพาจารย์ ชำนาญในกลยุทธศาสตร์  ไม่ทำงานแบบโชว์ แต่ทำงานด้วยความเสียสละ เป็นแบบอย่างให้ลูกศิษย์ลูกหาได้เห็นการทำสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อคนอื่น ต่อส่วนรวม ต่อพระศาสนา

         “เรียกว่า เป็นต้นแบบของครูบาอาจารย์ในการทำงานเผยแผ่พระพุทธศาสนาที่พระเณรรุ่นหลังจากหลวงพ่อสมเด็จฯ ไม่อยู่ก็ได้ดำเนินชีวิต ดำเนินงานเผยแผ่ตามปฏิปทาของท่าน”

พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส 

มโนปณิธานของพระอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) ยังคงสืบทอดอยู่ในลมหายใจของพระเณรลูกศิษย์ทุกสารทิศ ประดุจเปลวเทียนที่หลอมละลายให้แสงสว่างแห่งปัญญาไปข้างหน้า เพื่อสร้างทางธรรมไปสู่ความหลุดพ้นจากความทุกข์ในสังสารวัฏ และยังสานสร้างทางให้ผู้คนเข้มแข็งทางจิตใจด้วยศีล สมาธิ และปัญญา ตามรอยธรรมองค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และพ่อแม่ครูอาจารย์ตลอดสาย อันเป็นฐานพระเจดีย์ที่มีชีวิตอย่างมั่นคงต่อไปไม่สิ้นสุด…

ดังที่ท่านกล่าวว่า

“ทุกซากปรักหักพังของพระเจดีย์

กรวดหิน ดินทรายทุกเม็ด

ที่แตกกระจายไป

ก็คือพระเจดีย์องค์เล็กๆ

มากมายนับไม่ถ้วน”

ญาณวชิระ

จาก รำลึกวันวาน …มโนปณิธาน พระราชกิจจาภรณ์ (เทอด ญาณวชิโร) ตอนที่ ๗๗ “เทียนพรรษาส่องสว่างที่ฐานพระเจดีย์ …แบบอย่างของครูบาอาจารย์ผู้มีชีวิตเพื่อส่วนรวม”

อาจาริยบูชา ๑๖ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๗ ชาตกาล ๕๓ ปี พรรษาที่ ๓๐ “ญาณวชิระ” พระอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) ผู้จุดประกายแห่งชีวิต : จากใจศิษย์ พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส 

ประวัติ พระมหาเทอด ญาณวชิโร นามปากกา “ญาณวชิระ”

อดีตพระราชกิจจาภรณ์ (เทอด วงศ์ชะอุ่ม ,ป.ธ.๖, พธ.ม. ) โดยสังเขป

เกิด : ที่บ้านปากน้ำ ตำบลกุดลาด อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี เมื่อวันอังคารที่ ๑๖ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๑๔

บิดา : นายเกิน วงศ์ชะอุ่ม

มารดา : นางหนูเพชร วงศ์ชะอุ่ม

บรรพชา : ณ วัดปากน้ำ (บุ่งสระพัง) จังหวัดอุบลราชธานี พุทธศักราช ๒๕๒๗ โดยมีพระครูภัทรววิหารกิจ (พร ภทฺทญาโณ) เป็นพระอุปัชฌาย์

อุปสมบท : ณ วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร โดยมีเจ้าประคุณสมเด็จพระพุฒาจารย์ (เกี่ยว อุปเสโณ) ประธานคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช เป็นพระอุปัชฌาย์ พุทธศักราช ๒๕๓๕ ได้รับฉายาว่า “ญาณวชิโร” หมายถึง ผู้มีปัญญาประดุจเพชร

การศึกษา : เปรียญธรรม ๖ ประโยค จากสำนักวัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร , ปริญญาโททางด้านปรัชญา จากมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

สมณศักดิ์ : พุทธศักราช ๒๕๔๙ ที่พระครูปลัดสุวัฒนธีรคุณ , พุทธศักราช ๒๕๕๓ ที่พระวิจิตรธรรมาภรณ์ ,พุทธศักราช ๒๕๕๙ – ๒๕๖๑ ที่ พระราชกิจจาภรณ์ และ พุทธศักราช ๒๕๖๑ – ปัจจุบัน พระมหาเทอด ญาณวชิโร

ตำแหน่งหน้าที่และงานเผยแผ่พระพุทธศาสนาในอดีต
– ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร
– อาจารย์พิเศษมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
– บรรยายพิเศษสถาบันพระปกเกล้า
– คณะกรรมการควบคุมวิทยานิพนธ์ มหาวิทยาศรีนครินทร์วิโรฒประสานมิตร

การบรรยายธรรม :
-อาจารย์พิเศษมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
-บรรยายพิเศษที่สถาบันพระปกเกล้า
-บรรยายที่กรมประชาสัมพันธ์
-บรรยายธรรมทางสถานีโทรทัศน์ช่องต่าง ๆ

การเผยแผ่ธรรมผ่านสื่อ รายการโทรทัศน์ในอดีต :
บรรยายธรรมทางสถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบก (ททบ.๕) รายการ ละครจากชีวิตจริง เรื่อง ๘๔,๐๐๐ พระธรรมขันธ์ ออกกาศทุกวันจันทร์ – พฤหัสบดี เวลา ๑๘.๐๐ น.
บรรยายธรรมทางสถานีโทรทัศน์ช่อง ๙ อสมท. รายการ “แสงธรรมส่องทาง” ทุกวันอาทิตย์ เวลา ๐๕.๓๐ – ๐๖.๐๐ น.
บรรยายธรรมทางสถานีโทรทัศน์ช่อง Thai PBS รายการ “พุทธภูมิสู่สุวรรณภูมิ” ทุกวันจันทร์ เวลา ๐๘.๓๐ – ๐๙.๐๐ น.
ฯลฯ

งานประพันธ์ :

– หลักการทำบุญและปฏิบัติธรรมในชีวิตประจำวัน
– พุทธานุภาพ อานุภาพของพระพุทธองค์

– ทฤษฎีเบื้องต้นแห่งปรัชญาไทย
– ทศชาติ ปณิธานมหาบุรุษไม่เปลี่ยนแปลง

– มหาสมัยสูตร
– ปาฏิหาริย์พระบรมสารีริกธาตุ (การ์ตูนแอนิเมชัน)
– ตำนานภูเขาทอง

-พุทธชยันตี ๒,๖๐๐ ปี แห่งการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า

– ลูกผู้ชายต้องบวช

– ไหว้พระสวดมนต์ก่อนนอน
– สมาธิเบื้องต้นสำหรับชาวบ้าน
– ประทีปธรรมแห่งแม่มูล

-หนึ่งหน้าประวัติศาสตร์แห่งการบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ

-บามิยัน ดินแดนแห่งประวัติศาสตร์อันรุ่งเรือง และมืดมนยาวนานแห่งพระพุทธศาสนา

-สุวรรณบรรพต สยามพุทธศิลป์

– ความเป็นมาของพระอภิธรรม
ฯลฯ

อาจาริยบูชา ๑๖ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๗ ชาตกาล ๕๓ ปี พรรษาที่ ๓๐* “ญาณวชิระ” พระมหาเทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) ผู้จุดประกายแห่งชีวิต : จากใจศิษย์ พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส 

* หมายเหตุ : เกี่ยวกับการนับพรรษา เนื่องจาก พระอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) อุปสมบทหลังออกพรรษา ในปีพุทธศักราช ๒๕๓๕ จึงนับพรรษาปีถัดไป คือ เริ่มนับพรรษาในปี พุทธศักราช ๒๕๓๖ – ๒๕๖๖ จึงนับได้ พรรษาที่ ๓๐ และย่างเข้าสู่พรรษาที่ ๓๑ ในปีพุทธศักราช ๒๕๖๗

The post อาจาริยบูชา ๑๖ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๗ ชาตกาล ๕๓ ปี พรรษาที่ ๓๐ “ญาณวชิระ” พระอาจารย์เทอด ญาณวชิโร (อดีตพระราชกิจจาภรณ์) ผู้จุดประกายแห่งชีวิต : จากใจศิษย์ พระมหาปฐมพงศ์ ญาณวํโส  appeared first on Manasikul Online.

๒๗ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๖๖
เป็นวันเยี่ยมสวนโมกข์ ตรงกับวันขึ้น ๑๓ ค่ำ เดือน ๑๐ ของทุกปี
เป็นวันทำวัตรท่านอาจารย์พุทธทาสภิกขุ ซึ่งเป็นวันขอขมาครูบาอาจารย์

ต่อมาท่านอาจารย์พุทธทาสภิกขุได้เปลี่ยนเป็น “วันเยี่ยมสวนโมกข์” และ วันนี้ในเวลาต่อมาก็ยังเป็น วันเผาสรีระสังขารท่านอาจารย์พุทธทาสภิกขุอีกด้วย คือวันที่ ๒๘ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๓๖

ในวันเยี่ยมสวนโมกข์วันนี้ จึงขอชวนท่านผู้อ่านมาเยี่ยม โรงมหรสพทางวิญญาณ ซึ่งท่านอาจารย์พุทธทาสสร้างขึ้นมา เพื่อให้เราศึกษาดูกายใจของเราเอง ผ่านภาพวาดที่เป็นปริศนาธรรมทางพระพุทธศาสนา

และเยี่ยมชม หนังสือสวดมนต์ทำวัตรเช้า-เย็น ฉบับสำนักสวนโมกขพลาราม ในบท “ทวัตติงสาการปาฐะ (พิจารณาอาการ ๓๒)” เพื่อเจริญจิตภาวนา กายคตาสติ พิจารณากายใจไปพร้อมๆ กัน

ใน คู่มืออุบาสก อุบาสิกา ภาค ๑-๒ ทำวัตรเช้า-เย็น และสวดมนต์พิเศษบางบท แปลไทย ของ สำนักสวนโมกขพลาราม ไชยา ซึ่งท่านอาจารย์พุทธทาส และคณะธรรมทานมูลนิธิ รวบรวมและแปลเป็นภาษาไทยไว้ โดยมีบทพิเศษอยู่หลายบท

หนึ่งในนั้น คือ บท ทวัตติงสาการะปาฐะ เป็นบทที่กลับมาพิจารณาอาการ ๓๒ กายคตาสติ อสุภกรรมฐาน ภายในกายเรานี้เอง จนกว่าจะเห็นความเป็นจริงของชีวิต อันประกอบด้วยธาตุทั้งหก คือ ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุลม ธาตุไฟ อากาศธาตุ และวิญญาณธาตุ ที่ห่อหุ้มจิตไว้ไม่ให้เห็นตัวจิตเอง ทำให้เราหลงไปกับสังขาร คือความคิดปรุงแต่ง เกี่ยวกับตัวเราไม่ตรงตามความจริง ทำให้เราหลงไปกับโลกมายาภายนอก ที่หลอกเราตลอดเวลา ทำให้กิเลสมีกำลังในการปรุงแต่งตัวตนต่อไปข้ามภพชาติ เพื่อการเกิดของกิเลสที่ไม่สิ้นสุดในสังสารวัฏ แต่การเห็นอาการ ๓๒ นี้ จะทำให้จิตกลับมาหากาย และอยู่กับกายตามความเป็นจริง เพื่อนำไปสู่การตัดภพชาติที่สั้นขึ้นๆ จนกว่าจะหมดความยึดถือในกายใจนี้ว่าเป็นตัวเราของเรา …

ความพิเศษของบทนี้ ก็คือ เวลาเราสวดอย่างตั้งใจให้มีสติอยู่กับทุกอักขระ เราจะเห็นไปตามแต่ละอาการ แต่ละส่วนในร่างกายที่มันกระเพื่อมไหว ไม่ได้อยู่นิ่ง ทุกอย่างเป็นสภาวะเย็น ร้อน อ่อน แข็ง ไม่เที่ยง และเมื่อเราสวดทุกวัน เราจะเห็นลึกลงไป ชัดขึ้นๆ เหมือนส่องแว่นขยายอวัยวะภายในร่างกายเราเอง เหมือนออกเดินทางเข้าไปในกายเราเอง ที่กกว้างใหญ่ไพศาล น่ากลัว ไม่น่าอยู่ จนกระทั่ง เราจางคลายความยึดถือในกายเรา จนเห็นตามความเป็นจริงของสิ่งที่มีอยู่ภายในกาย ด้วยใจที่มีสติปัญญามากยิ่งขึ้น

บทสวดมนต์พิเศษ “ทวัตติงสาการปาฐะ (อาการ ๓๒)” และที่มา

เพื่อการพิจารณากายคตาสติ และอสุภกรรมฐาน

“ทวัตติงสาการปาฐะ (อาการ ๓๒)”

(หันทะ มะยัง ทวัตติงสาการะปาฐัง ภะณามะ เส)

อะยัง โข เม กาโย กายของเรานี้แล

อุทธัง ปาทะตะลา เบื้องบนแต่พื้นเท้าขึ้นมา

อะโธ เกสะมัตถะกา เบื้องต่ำแต่ปลายผมลงไป

ตะจะปะริยันโต มีหนังหุ้มอยู่เป็นที่สุดรอบ

ปุโรนานัปปะการัสสะ อะสุจิโน เต็มไปด้วยของไม่สะอาดมีประการต่างๆ

อัตถิ อิมัสมิง กาเย มีอยู่ในกายนี้

เกสา   คือผมทั้งหลาย

โลมา  คือขนทั้งหลาย

นะขา  คือเล็บทั้งหลาย

ทันตา คือฟันทั้งหลาย

ตะโจ  หนัง

มังสัง  เนื้อ

นะหารู   เอ็นทั้งหลาย

อัฏฐิ   กระดูกทั้งหลาย

อัฏฐิมิญชัง    เยื่อในกระดูก

วักกัง  ไต

หะทะยัง       หัวใจ

ยะกะนัง       ตับ

กิโลมะกัง      พังผืด

ปิหะกัง      ม้าม

ปัปผาสัง   ปอด

อันตัง ไส้ใหญ่

อันตะคุณัง    สายรัดไส้

อุทะริยัง      อาหารใหม่

กะรีสัง อาหารเก่า

ปิตตัง น้ำดี

เสมหัง น้ำเสลด

ปุพโพ น้ำเหลือง

โลหิตัง     น้ำเลือด

เสโท    น้ำเหงื่อ

เมโท   น้ำมันข้น

อัสสุ   น้ำตา

วะสา  น้ำมันเหลว

เขโฬ   น้ำลาย

สิงฆานิกา    น้ำมูก

ละสิกา   น้ำมันไขข้อ

มุตตัง น้ำมูตร

มัตถะเก มัตถะลุงคัง    เยื่อในสมอง

เอวะ มะยัง เม กาโย กายของเรานี้อย่างนี้

อุทธัง ปาทะตะลา เบื้องบนแต่พื้นเท้าขึ้นมา

อะโธ เกสะมัตถะกา เบื้องต่ำแต่ปลายผมลงไป

ตะจะปะริยันโต มีหนังหุ้มอยู่เป็นที่สุดรอบ

ปุโรนานัปปะการัสสะ อะสุจิโน

เต็มไปด้วยของไม่สะอาดมีประการต่างๆอย่างนี้แลฯ

เมื่อกลับมาศึกษาที่มาของบทสวด “ทวัตติงสาการปาฐะ (อาการ ๓๒)” จาก อรรถกถา ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ ๓. พรรณนาทวัตติงสาการ  พรรณนาการสัมพันธ์แห่งบท  อาการ ๓๒ ไว้ตอนหนึ่งว่า   กรรมฐาน คือ กายคตาสติ เพื่อจิตตภาวนาของกุลบุตร ผู้มีประโยชน์อันบริสุทธิ์ด้วยสิกขาบท ซึ่งพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงสรรเสริญไว้โดยอาการเป็นอันมากในพระสูตรนั้นๆ อย่างนี้ว่า

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมอย่างหนึ่ง ภิกษุเจริญทำให้มากแล้ว เป็นไปเพื่อสังเวคะ (ความสลดใจ) ใหญ่ เป็นไปเพื่ออรรถะ (ประโยชน์) ใหญ่ เป็นไปเพื่อโยคักเขมะ (ความเกษมจากโยคะ) ใหญ่ เป็นไปเพื่อสติสัมปชัญญะ (ความระลึกรู้ตัว) ใหญ่ เป็นไปเพื่อได้ญาณทัสสนะ (ความเห็นแจ้ง) เป็นไปเพื่อทิฏฐธรรมสุขวิหาร (อยู่เป็นสุขในปัจจุบัน) เป็นไปเพื่อทำให้แจ้งวิชชาวิมุตติ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเหล่าใดไม่บริโภคกายคตาสติ ภิกษุเหล่านั้นชื่อว่าไม่บริโภคอมตะ ภิกษุเหล่าใดบริโภคกายคตาสติ ภิกษุเหล่านั้นชื่อว่าบริโภคอมตะ ภิกษุเหล่าใดไม่บริโภคกายคตาสติ ชื่อว่าไม่ได้บริโภคอมตะ ภิกษุที่บริโภคกายคตาสติ ชื่อว่าได้บริโภคอมตะ ภิกษุที่เสื่อมกายคตาสติ ชื่อว่าเสื่อมอมตะ ภิกษุที่ไม่เสื่อมกายคตาสติ ชื่อว่าไม่เสื่อมอมตะ ภิกษุที่พลาดกายคตาสติ ชื่อว่าพลาดอมตะ ภิกษุที่สำเร็จกายคตาสติ ชื่อว่าสำเร็จอมตะ ฯลฯ ( จาก พระไตรปิฎก อรรถกถา ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ อาการ ๓๒)

๒๗ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๖๖ วันเยี่ยมสวนโมกข์ ศึกษาบทสวดมนต์ “ทวัตติงสาการปาฐะ (พิจารณาอาการ ๓๒)”

The post ๒๗ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๖๖ วันเยี่ยมสวนโมกข์ ศึกษาบทสวดมนต์ “ทวัตติงสาการปาฐะ (พิจารณาอาการ ๓๒)” appeared first on Manasikul Online.

จากบทความเรื่อง “อานาปานสติภาวนา พูดกับผู้เข้าปฏิบัติธรรม ณ สวนโมกข์นานาชาติ วันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๖” โดย คุณเมตตา พานิช : วารสาร “ธรรมมาตา” ปีที่ ๑๗ เล่มที่ ๑ พฤษภาคม -มิถุนายน-กรกฎาคม -สิงหาคม พุทธศักราช ๒๕๖๖ : อุบาสิกาสุภาวิณี วิบูลย์เขตร์ บรรณาธิการ

เมื่อตอนสร้างสวนโมกข์เริ่มแรกเลยไม่มีพระพุทธรูป ท่านพุทธทาสต้องการทำตัวอย่างให้วัดในประเทศไทยเห็นว่า การสร้างโบสถ์ไม่จำเป็นจะต้องใช้เงินมาก ท่านถึงกับยอมยกสวนโมกข์ให้กรมการศาสนา สวนโมกขพลาราม หรือวัดธารน้ำไหล เดิมซื้อด้วยเงินของโยมแม่ท่าน เมื่อคิดก่อตั้งสวนโมกข์

คุณเมตตา พานิช

สองคนพี่น้อง (ท่านพุทธทาส และครูธรรมทาส พานิช )ไปขอเช่าที่วัดร้างที่พุมเรียง ชื่อวัดตระพังจิก ไม่มีที่ดินของตัวเอง ไม่มีทรัพย์สินอะไร แต่เมื่ออยากจะมีสำนักปฎิบัติธรรมของตัวเอง มาพบที่สวนเก่ารกร้างเจ้าของเป็นข้าราชการบำนาญทำสวนผลไม้ วัดธารน้ำไหลนี่แหละ ก็อยากจะได้ พอดีเจ้าของต้องการจะขาย คิดจะซื้อไว้ แต่ก็ไม่มีเงินซื้อ ท่านก็ไปขอจากโยมแม่ โยมแม่ของท่านก็เสียสละ ด้วยความมั่นใจในลูกชายว่าจะทำประโยชน์ได้ เพราะเลี้ยงมา เลี้ยงมาทั้งสองคนพี่น้อง จึงเห็นว่าเมื่อคิดทำอะไรจะเป็นประโยชน์

คนแก่ ๆ สมัยก่อนท่านจะมีเงินไว้

เรียกว่าเงินเพื่อนผี

เงินเพื่อนผีก็คงรู้จัก

ไว้เมื่อเจ็บไข้และเมื่อตายจะต้องมี

แต่เมื่อลูกชายขอ

หรือจะซื้อที่สร้างวัด

ท่านก็ยอมเสียสละ โยมแม่ท่านก็เสียสละ

คุณเมตตา พานิช

สุดท้ายก็ได้ซื้อ ซื้อมาเป็นของคณะธรรมทาน ไม่ได้ตั้งเป็นวัดอยู่นาน จนกระทั่งท่านพุทธทาสมีความคิดในเรื่องที่จะทำวัดตัวอย่าง อยากจะสร้างวัดตัวอย่างในประเทศไทย คือวัดไม่ต้องสร้างอุโบสถ ไม่ต้องสร้างสถูป สร้างเจดีย์ให้ใหญ่โต อยากจะสร้างวัดที่มีโบสถ์เป็นโบสถ์ธรรมชาติ ไม่ต้องลงทุนอะไรเลยลงทุนเพียงปักเสาปูน ที่เรียกว่าเสาแสดงเขตพัทธสีมา ปักไว้แสดงแนวเขตของพระอุโบสถ และก็ไปปรับที่บนยอดเขาให้ราบเรียบ แล้วสร้างเป็นโบสถ์ขึ้นมา ไม่ต้องมีหลังคา หรือสิ่งปลูกสร้างใด ๆ

ท่านจึงยอมที่จะยกสวนโมกขพลารามให้เป็นวัดธารน้ำไหล ให้กรมการศาสนา แล้วก็ขออนุญาตกรมการศาสนาทำโบสถ์แบบนี้ ทำไมถึงทำได้ เพราะสมัยนั้นท่านมีชื่อเสียงแล้ว ผู้หลักผู้ใหญ่รู้จักท่านมาก การจะสร้างโบสถ์แบบไม่เหมือนใคร แล้วก็ไม่มีพระพุทธรูปด้วย คือมีแต่ลานดินและต้นไม้ตามธรรมชาติเฉย ๆ ปักเสาสี่ต้นไว้เป็นเครื่องแสดงว่าเป็นโบสถ์ ในที่สุดท่านก็โอนที่ดินสร้างเป็นวัดธารน้ำไหล เป็นอย่างที่เห็นอยู่ในปัจจุบันนี้

เพื่อให้เห็นว่า การสร้างโบสถ์ไม่ต้องลงทุนอะไรให้ใหญ่โต วัดเวฬุวันที่เป็นวัดแรกในพระพุทธศาสนา ที่พระเจ้าพิมพิสารถวายให้กับพระพุทธองค์ เป็นพระราชอุทยานก็เป็นอย่างนี้ เรียกว่าสวนป่าไผ่ ไม่ได้มีสิ่งปลูกสร้างอะไร

ท่านก็ต้องการแบบนั้น ท่านอุตส่าห์เดินทางไปประเทศอินเดีย มีคนหลายคน มีลูกศิษย์ลูกหาพยายามชวนท่านพุทธทาสไปอินเดีย ท่านไม่ยอมไป แต่สุดท้ายท่านก็เกิดความคิดขึ้นอย่างหนึ่งว่า น่าจะไปอินเดียเพื่อไปถ่ายภาพ เอามาแกะเป็นภาพปูนหินสลักในตอนสร้างโรงมหรสพทางวิญญาณ ท่านจึงเดินทางไป เตรียมกล้องเตรียมอะไรไป ท่านมีความสามารถในการถ่ายภาพ แต่เดิมทั้งสองคนพี่น้องได้เปิดร้านถ่ายรูป รับจ้างถ่ายรูป ล้างรูปเอง

ท่านพุทธทาสก็มีความสามารถในการถ่ายรูปล้างรูป ท่านก็ทำเองได้หมดในสมัยนั้น เดินทางไปอินเดียไม่ได้ตั้งใจอย่างอื่น ตั้งใจจะไปถ่ายภาพพุทธประวัติที่เป็นการสร้างในยุคแรกๆ พุทธประวัติที่มีการปั้นเป็นภาพหินสลักในยุคแรก ไม่มีการปั้นรูปพระพุทธเจ้า เขาเว้นเป็นสัญลักษณ์ไว้เป็นที่ว่างบ้าง เป็นดอกบัวบ้างแทนพระพุทธเจ้า เขาาไม่ทำรูปพระพุทธเจ้า

ดังนั้นหลังจากพระพุทธเจ้าปรินิพพานมาเกือบพันปี ไม่มีการสร้างพระพุทธรูป การสร้างพระพุทธรูปเกิดขึ้นมาภายหลัง กลายเป็นรูปเคารพอย่างในปัจจุบัน ถ่ายภาพกลับมาท่านก็ให้แกะเป็นภาพปูนปั้นแล้วเอาไปติดไว้ตรงผนังรอบโรงมหรสพทางวิญญาณด้านนอก คนส่วนใหญ่ไม่ค่อยได้ดูกัน เพราะไม่มีใครอธิบายไม่มีใครแนะนำ แต่เป็นเรื่องสำคัญที่ท่านพุทธทาสต้องการให้พุทธบริษัทได้รู้ว่า ในสมัยพุทธกาลนั้นไม่มีการปั้นพระพุทธเจ้า พระพุทธเจ้าองค์จริงปั้นเป็นรูปไม่ได้

และเมื่อสร้างโบสถ์ในสมัยแรก ก็ไม่มีพระพุทธรูปเป็นพระประธาน ทำพิธีกรรมทางศาสนาแบบง่ายๆ แบบนั้น แต่ต่อมาก็มีการทำพระพุทธรูปไปวางอะไรต่ออะไรเข้าไปอีกเรื่องหนึ่ง คือต่อมาหลังจากนั้น

อานาปานสติภาวนา พูดกับผู้เข้าปฏิบัติธรรม ณ สวนโมกข์นานาชาติ (๒) “ด้วยความรักและความเสียสละของโยมแม่ท่านพุทธทาส ก่อเกิดสวนโมกขพลาราม ” โดย คุณเมตตา พานิช

จากบทความเรื่อง “อานาปานสติภาวนา พูดกับผู้เข้าปฏิบัติธรรม ณ สวนโมกข์นานาชาติ วันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๖” โดย คุณเมตตา พานิช : วารสาร “ธรรมมาตา” ปีที่ ๑๗ เล่มที่ ๑ พฤษภาคม -มิถุนายน-กรกฎาคม -สิงหาคม พุทธศักราช ๒๕๖๖ : อุบาสิกาสุภาวิณี วิบูลย์เขตร์ บรรณาธิการ

The post อานาปานสติภาวนา พูดกับผู้เข้าปฏิบัติธรรม ณ สวนโมกข์นานาชาติ (๒) “ด้วยความรักและความเสียสละของโยมแม่ท่านพุทธทาส ก่อเกิดสวนโมกขพลาราม ” โดย คุณเมตตา พานิช appeared first on Manasikul Online.