การแสดงความคิดเห็นในกลุ่มเพื่อน หรือกลุ่มต่างๆ ในวันนี้ จำเป็นอย่างมาก ที่จะต้องอาศัยการฟังอย่างลึกซึ้ง เพื่อความเข้าใจในตนเองก่อนเลย แล้วค่อยไปเข้าใจสิ่งต่างๆ ตามประสบการณ์ที่แต่ละคนพบเจอ จากนั้น เรานำมาใคร่ครวญพิจารณาในใจ ก็อาจพบความเข้าใจคนอื่นใหม่ ที่ไม่บาดเจ็บ เมื่อต้องปะทะกับความคิดเห็นที่ไม่ตรงกับใจเรา…

เมื่อวันที่ ๓๐ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๖๔ ที่ผ่านมา กลุ่ม ธรรมสัญจร ออนไลน์ ที่มีอาจารย์ นพพร เทพสิทธา ดำเนินการสนทนาเป็นไปอย่างราบรื่น มีบทสรุปเล็กๆ จากการฟังมาแบ่งปันกัน ในยามที่เราอาจอยากให้ใครสักคนฟังอย่างไม่ตัดสิน ขณะเดียวกัน เราก็ไม่อายที่จะแสดงความคิดเห็นของเราออกไปที่ต่างจากคนอื่น

“เพราะความคิดเห็นเป็นการแสดงธรรมที่ออกมาจากใจ” เมื่อโควิดระบาดกับการฟังอย่างลึกซึ้งของกลุ่มธรรมสัญจร โดย อาจารย์นพพร เทพสิทธา

“ขอขอบคุณความคิดเห็นที่หลากหลาย

ของทุกท่าน

ทุกความคิดเห็นไม่มีผิด ไม่มีถูก …

เพราะความคิดเห็น

เป็นการแสดงธรรมที่ออกมาจากใจ

ของแต่ละคน

ไม่เปรียบเทียบ

เป็นมุมมองที่มีทั้งข้อดีและข้อเสียของโควิด

จากประสบการณ์เฉพาะตนของแต่ละคน”

นพพร เทพสิทธา

เพระแท้จริงแล้ว หรือถึงที่สุดแล้ว มันเป็นเรื่องของเหตุปัจจัย โควิดไม่ได้เพิ่งมาวันนี้ แต่มีมานานแล้ว โลกกำลังบอกให้มนุษย์หยุด คือ กลับมาอยู่กับตนเองบ้าง หยุดที่จะทบทวนตัวเองบ้าง แต่มนุษย์ไม่เคยหยุด มีแต่ทำลายธรรมชาติ อย่างรู้ตัว และไม่รู้ตัว จึงเกิดปัญหาอย่างที่เป็นอยู่เป็นลูกโซ่ เป็นโดมิโน ไม่ได้เป็นประเทศเราประเทศเดียว แต่เป็นกันทั้งโลก

ผู้นำ เป็นเรื่องสำคัญมาก

ใช่ คนส่วนใหญ่บนโลกเดือดร้อน และแต่ละประเทศก็ต้องมีผู้นำที่ทำหน้าที่แก้ไขปัญหาและเยียวยาประชาชนให้ทันท่วงที แต่สำหรับประเทศไทยเล่า ก็ต่างมีมุมมองที่สะท้อนภาวะของผู้นำที่กำลังเป็นอยู่ เรื่องผู้นำ ก็สำคัญมาก ที่มีคนถามเกี่ยวกับผู้นำ ซึ่งในกลุ่มก็ยังมีความคิดเห็นที่หลากหลาย แต่การอธิบายของอาจารย์นพพรก็เรียกเสียงฮาได้ไม่น้อยเลย

การยกตัวอย่างผู้นำอย่างจีน เป็นตัวอย่างที่ดี และก็มีตัวอย่าง ผู้นำประเทศอื่นๆ อีกที่แก้ปัญหาเรื่องโควิดได้ดี เช่น ไต้หวันก็มีนโนบายที่รัดกุม ในเรื่องการป้องกันและรักษา เยียวยา ตลอดจนฟื้นฟู อย่างเป็นรูปธรรม นอกจากนี้ ผู้นำอีกหลายประเทศ เช่น สิงคโปร์ ก็ไปไกลแล้ว ว่าจะอยู่ร่วมกันโควิดอย่างไร เค้าก็นำเสนอวิถีชีวิตความเป็นอยู่ในประเทศของเขาให้เราดู ส่วนอีกหลายประเทศ ก็เริ่มผ่อนคลาย ไปพร้อมๆ กับมาตรการเยียวยา

ประเด็น วัคซีน โควิด อาจารย์นพพร มองให้เห็นอย่างเป็นธรรมว่า แมสก็คือ การที่เราต้องปิดอายตนะของเรา กลับคืนสู่การเรียนรู้ โลกภายในเราได้แล้ว เจลแอลกอฮอล์ ก็คือ ลมหายใจ ความรู้สึกตัว เป็นต้น ซึ่งเป็นวัคซีนที่ดีที่สุด ก็คือ สติ ปัญญาของเราเอง เมื่อเกิดมีขึ้นแล้ว ก็จะมองสถานการณ์ และเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นได้อย่าง เป็นธรรม
“โควิด อาจเป็นตัวเร่งความเพียรปฏิบัติ นำจิตไปสู่ความพ้นทุกข์ในสังสารวัฏ ให้เร็วขึ้น ดังที่พระพุทธเจ้าสอนไว้ว่า อย่าประมาท นั้นจริงเลย หลายคนกลับมาเร่งความเพียรจนให้เห็น อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ในจิตได้ไวขึ้น “

ประเด็นนี้ ก็จะทำให้ผู้ที่ไม่ได้เดือดร้อนเรื่องเศรษฐกิจ ให้กำลังใจตนเองได้ และมุ่งมั่น ในการปฏิบัติธรรมในช่วงวิกฤตินี้อย่างตั้งใจ แต่สำหรับผู้ที่เดือดร้อนทางเศรษฐกิจ ก็ต้องหาทางแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจก่อน เรียกว่า ทุกอย่าง ไม่ใช่เรื่องที่จะแก้ไขปัญหาทุกคนเหมือนกันในแบบเดียวกัน แต่ต้องดูว่า ปัญหาของแต่ละคนคืออะไร แล้วแก้ตามจุดที่เกิดปัญหานั้นของคนนั้นๆ ให้ออกจากปัญหาได้

สำหรับบทสวดมนต์ที่อาจารย์นพพรยกมา นอกจาก ธัมมจักกัปวัตนสูตร พระสูตรแห่งการนำจิตให้เดินอยู่บนทางสายกลาง ไม่สุดโต่งไปข้างใดข้างหนึ่งแล้ว ยังมีพระสูตร รัตนสูตร และโพชฌังคปริตร ด้วย ทำให้เห็นว่า เรามีพระพุทธคุณที่ดีมากหลาย ทุกบทเลยก็ว่าได้ ให้เรากลับมาหาตัวเรา กลับมาเยียวยารักษาตัวเรา ด้วยการฝึกเจริญสติ สมาธิ กับบทสวดมนต์จนกว่าจะเกิดความสงบในจิต เลือกบทที่เราชอบ แล้วสวดออกมาด้วยกำลังเสียงที่ชัดถ้อยชัดคำ มีสติไปกับอักขระ แล้วปัญญาจะเกิดขึ้น

นอกจากการเข้าใจความหมายในพระพุทธมนต์แล้ว ก็จะมองเห็นความจริงแท้คือ อนิจจัง ทุกขัง และอนัตตา จากจิตที่เกิดปัญญาของเราเอง เราจะขอบคุณทุกวิกฤติ ที่เป็นโอกาสให้เราเรียนรู้ว่าไม่มีอะไรเป็นของเราจริงๆ แม้แต่กายเรา ใจเรา ก็ต้องแตกสลายไปในวันหนึ่ง แปรรูปไป เป็นอื่น คืนสู่ธรรมชาติ และอาจกลับมาใหม่

ประเด็นนี้ ก็น่าเป็นอีกประเด็นที่น่าสนใจ คุยใน ธรรมสัญจรต่อไป เกี่ยวกับเรื่อง สวดมนต์อย่างไรให้เกิดปัญญา และ ธรรมวิถีใหม่ ชีวิตวิถีชีวิตใหม่ ไม่ใช่ชาตินี้ชาติเดียวซะแล้ว ที่ต้องเตรียมตัว จะทำให้เราไม่ประมาท ในการใช้ชีวิต และไม่อาลัย เวลาความตายมาเยือน เร่งทำวันนี้ให้ดีที่สุด

เพราะเราไม่รู้ว่าจะพบความทุกข์ที่สุดวันใด หรือวันนี้ก็อาจเป็นได้ เมื่อเราได้เตรียมตัวทุกวัน ในวันที่เรามีความทุกข์ที่สุด คือ ความเจ็บปวดจากร่ายกาย ที่จะแตกสลาย อาจมีความสุขในภพใหม่ข้างหน้า ก็เป็นได้ อย่างที่อาจารย์นพพรให้มุมมองไว้ แม้ไม่ได้กล่าวถึงชาติหน้าโดยตรง แต่การเตรียมตัววันนี้ ในวิถีพุทธ พร้อมเผชิญทุกอย่างด้วยสติ และปัญญา ตลอดจนการเกื้อกูลกัน ต่อผู้ที่ประสบความทุกข์ในช่วงนี้ให้ลุกขึ้นมาได้ ไม่ว่าจะช่วยเรื่องปัจจัย การงาน อาหาร หรืออะไรก็ตามจากความเมตตา กรุณา ต่อกัน จากส่วนลึกในหัวใจที่อยากช่วยให้เพื่อนมนุษย์พ้นทุกข์ ที่เราอาจจะรู้หรือไม่รู้ได้ว่า เราอาจจะเคยเป็นพ่อแม่ พี่น้อง กันมาก่อน ก็ช่วยให้หลายคนผ่านช่วงวิกฤติไปได้ และช่วยให้เขาเมื่อลุกขึ้นมาได้ เขาก็ไปช่วยคนอื่นๆ ต่อไปไม่สิ้นสุด

มองเศรษฐกิจพอเพียงแบบใหม่ในวิถีชีวิตใหม่

อีกประเด็นหนึ่ง คือ เศรษฐกิจพอเพียง อาจารย์นพพร สรุปว่า เศรษฐกิจพอเพียง นั้น ไม่ได้มองด้านเดียว แต่เป็นการมองอย่างเป็นองค์รวม และต้องการตลาดด้วย การยกตัวอย่าง สินค้าต้นทุน ๒๐ บาท แต่ทำไมจึงต้องขาย ๑๐๐ บาท เพราะต้องมองหลายอย่าง ต้นทุนที่แท้จริง ไม่ใช่ ยี่สิบบาท แต่มีค่าใช้จ่ายต่างๆ ประกอบอยู่ และต้องจ่าย จึงต้องขายในราคาหนึ่งร้อยบาท เพื่อจะได้มีจ่ายค่าใช้จ่ายต่างๆ และมีกำไร เป็นเงินใช้จ่ายและเก็บออมต่อไปในวันข้างหน้า ชีวิตจะเป็นอย่างไรไม่รู้ ทำงานต้องมีเงินออม ตัวอย่างนี้ ชัดเจนมาก ในการทำความเข้าใจกับ คำว่า “เศรษฐกิจพอเพียง” อย่างเป็นรูปธรรม นั่นก็คือ การมองเศรษฐกิจพอเพียงแบบใหม่ในวิถีชีวิตใหม่ มองด้วยความเข้าใจตามความเป็นจริง เพื่อการอยู่รอดของผู้ผลิต และผู้บริโภค ในยุคชีวิตวิถีชีวิตใหม่ที่อาจไม่ไกลเกินที่จะเป็นจริง

“เพราะความคิดเห็นเป็นการแสดงธรรมที่ออกมาจากใจ” เมื่อโควิดระบาดกับการฟังอย่างลึกซึ้งของ “กลุ่มธรรมสัญจร” โดย อาจารย์นพพร เทพสิทธา

The post “เพราะความคิดเห็นเป็นการแสดงธรรมที่ออกมาจากใจ” เมื่อโควิดระบาดกับการฟังอย่างลึกซึ้งของ “กลุ่มธรรมสัญจร” โดย อาจารย์นพพร เทพสิทธา appeared first on Manasikul Online.

         โลกไซเบอร์ หรือ โลกดิจิทัล เริ่มมีความสำคัญต่อมนุษยชาติมากขึ้นๆ  ทั้งในการทำงานและการใช้ชีวิตประจำวัน  ผู้คนจะหมกมุ่นอยู่กับโลกไซเบอร์มากกว่าโลกแห่งความเป็นจริง และ อาจถูกชักนำจนเกิดความรู้สึกว่า ดำรงชีพอยู่ไม่ได้ หากปราศจากโลกไซเบอร์

           สมดุลของมนุษย์ที่ค่อยๆ เสียไป เมื่อมนุษย์มีความเจริญทางด้านวัตถุมากขึ้น  จะยิ่งเสียหายหนักขึ้น เพราะถูกเทคโนโลยีครอบงำ  มนุษย์จะเกิดความหลงทะนงตน ด้วยความมั่นใจในความรู้ความสามารถที่ได้รับจากโลกไซเบอร์ จนละเลยโลกทางกายภาพ โลกทางสังคม และ โลกทางจิตวิญญาณ ทำให้วิวัฒนาการของมนุษย์หักเหทิศทางอย่างน่าเป็นห่วง

          อันตรายที่สุด ก็คือ

หยุดการเรียนรู้และฝึกฝนทางจิตวิญญาณ

ที่เป็นเป้าหมายสำคัญที่สุด

ของการเกิดเป็นมนุษย์

เพราะคิดว่า วิวัฒนาของโลกไซเบอร์

จะทดแทน หรือ เหนือกว่า

โลกทางจิตวิญญาณ ได้

นพพร เทพสิทธา

         จากตัวอย่างง่ายๆ ในสังคมเมืองยุคปัจจุบัน เกือบทุกคนไม่ว่า เด็กเล็ก วัยรุ่น ผู้ใหญ่ ผู้สูงวัย  ต่างมีโมบายโฟนหรือสมาร์ทโฟนเชื่อมโยงกับโลกไซเบอร์เกือบตลอดเวลา เพื่อใช้ติดต่อสื่อสาร  ใช้หาความสนุกสนานสำราญใจจากรายการบันเทิงที่เปิดดูได้ตลอดเวลา  ใช้บริโภคข่าวสารข้อมูลแสวงหาความรู้  ใช้บันทึกเรื่องราวของตนเองและเรื่องต่างๆ  ใช้สร้างสังคมใหม่ เปลี่ยนสถานะตนเองจากผู้ไม่มีใครรู้จัก (Nobody) กลายเป็น คนหนึ่ง (Somebody) ที่ยืนอยู่ในสังคมได้อย่างรู้สึกว่าตนมีคุณค่า และ ใช้ขยายเครือข่ายของตนให้กว้างออกไปทุกทิศทาง ทำให้ได้รับคุณค่าและถ่ายทอดคุณค่าผ่านเครือข่ายได้อย่างรวดเร็วมีประสิทธิภาพ  ฯลฯ

         แต่เมื่อพลิกเหรียญอีกด้านหนึ่งของโลกไซเบอร์ขึ้นมาดู ก็จะพบว่า มีโทษนานัปประการคอยอยู่เบื้องหน้า หากขาดความระมัดระวังและสติปัญญา 

นพพร เทพสิทธา

         การบริโภคข่าวสารข้อมูลและความรู้ที่มีมากเหลือล้นในโลกไซเบอร์  จนไม่สามารถแยกแยะได้ว่า อะไรเป็นจริงอะไรเป็นเท็จ  อะไรเป็นข้อมูลอะไรเป็นความเห็น อะไรเป็นขยะอะไรเป็นทอง  อาจทำให้สับสน หลงผิด  แยกแยะคุณค่าไม่ออก เสียเวลาเสพติดสิ่งที่ดูเหมือนดี แต่แท้จริงแล้วไม่มีคุณค่าอะไรต่อชีวิตเลย กลับทำให้เสียเวลาไปเปล่าๆ จนตายก็ยังไม่รู้ตัว   

         ยิ่งหากทำสิ่งผิดๆลงไป ตามพื้นฐานความเชื่อและความรู้ที่มี หรือ ตามอารมณ์พาไปไม่ทันยั้งคิด เช่น การแชร์ข้อมูลผิดๆ การให้ร้ายคนอื่นอย่างผิดๆ การกระทำของเราก็จะกระจายออกไปอย่างรวดเร็วในโลกไซเบอร์ สร้างกรรรมเวรให้กับตนเองและผู้อื่นที่รับต่อจากเราไปไม่รู้อีกกี่ทอด ด้วยความรู้เท่าไม่ถึงการณ์  ไม่รู้ว่ากรรมที่ทำ จะย้อนกลับมาสนองเมื่อใด  บางทีได้รับโทษภัยแล้ว ก็ยังไม่รู้เลยว่าเพราะทำกรรมอันใดไว้   และ เวรที่ผูกไว้ทางใจกับผู้อื่น  ก็ไม่รู้ว่าจะมัดโยงเราไว้ต่อไปอีกกี่ชาติภพ ถึงจะสิ้นเวรต่อกัน

         การหาความสนุกสนานสำราญใจจากรายการบันเทิงในโลกไซเบอร์  ทำให้เรามีความสุขเพียงชั่วขณะที่เสพ   ถ้าต้องการอีกก็ต้องเสพอีกไม่สิ้นสุด  เหมือนยาเสพติดชนิดหนึ่ง  เสพมากไปก็เป็นโทษ  ไม่เสพเลยดีที่สุด 

         โลกบันเทิงและโลกไซเบอร์

พาให้เราออกจากโลกแห่งความจริง

ไปหาความสุขได้เพียงชั่วขณะ 

ทำไมไม่แสวงหาความสุขที่ยั่งยืนกว่านั้น ?

นพพร เทพสิทธา

         การบันทึกเรื่องราวเก็บไว้ในโลกไซเบอร์  แม้นว่าจะช่วยขยายหน่วยความจำของเราออกไปอย่างไร้ขีดจำกัด  ช่วยแก้ปัญหา อยากจำกลับลืม   แต่คงไม่สามารถแก้ปัญหา อยากลืมกลับจำ  และ ยิ่งเก็บไว้มากๆ  กลับกลายเป็นภาระที่ต้องคอยดูแลรักษา เพื่อให้เป็นความทรงจำที่ดีอยู่เสมอ 

สุดท้ายก็ต้องหาวิธี เก็บเท่าที่จำเป็นและไม่เป็นภาระอย่างไร ? เก็บแล้วใช้อย่างไรให้มีคุณค่ากับชีวิต ?   โลกไซเบอร์อาจช่วยเราในเรื่องนี้ไม่ได้  ต้องใช้ปัญญาจากโลกจิตวิญญาณจัดการเรื่องนี้

       มนุษย์กำลังพยายามก้าวข้ามขีดจำกัดทางกายภาพ ด้วยการอวตารไปอยู่ในโลกไซเบอร์ และ ใช้เทคโนโลยีพัฒนาทักษะในระยะเวลาอันสั้น ทำให้สามารถทำในสิ่งที่เมื่อก่อนทำไม่ได้ นอกจากจะผ่านการฝึกฝนจนมีพลังจิตพิเศษ เช่น เห็นเรื่องราวที่เกิดขึ้นทุกแห่งในโลก เห็นอดีต และ คาดการณ์อนาคตได้อย่างแม่นยำ

            สิ่งที่น่าคิด ก็คือ ไม่ว่ามนุษย์จะเพิ่มขีดความสามารถเพียงใดในโลกไซเบอร์ แต่ก็จะยังมีข้อจำกัด ไม่สามารถไปได้ไกลกว่าขีดความสามารถของโลกไซเบอร์ หากยังพึ่งโลกไซเบอร์อยู่ ก็ไม่มีทางเก่งกว่า รู้มากกว่า คิดและทำได้ดีกว่า  ปัญญาประดิษฐ์ในโลกไซเบอร์  ยกเว้นบ่มเพาะปัญญาจากโลกทางจิตวิญญาณ

         โลกไซเบอร์

สามารถตอบโจทย์วิวัฒนาการ

ของชีวิตทางกายภาพได้ 

แต่ไม่สามารถตอบโจทย์วิวัฒนาการ

ของชีวิตทางจิตวิญญาณ 

โดยเฉพาะ การบ่มเพาะปัญญา

เพื่อสร้างความสุขที่ยั่งยืนให้แก่ชีวิต

นพพร เทพสิทธา

         พระพุทธศาสนา สอนให้มนุษย์บ่มเพาะปัญญาเพื่อวิวัฒนาการของชีวิตทางจิตวิญญาณ ด้วยการเดินบนทางสายกลาง หรือ มรรค ๘  เมื่อจิตตื่นรู้ ต่อความจริงตามธรรมชาติของชีวิต  ก็จะมีสันติสุขทุกลมหายใจโดยไม่อาศัยสิ่งใดๆอีกต่อไป เชื่อมโยงเป็นหนึ่งเดียวกับทุกสรรพสิ่งในโลกโดยไม่แบ่งแยก สร้างคุณค่าที่ยิ่งใหญ่ เปี่ยมด้วยความสะอาด สงบ สว่าง ให้แก่สังคมอย่างสมดุล

       หากสร้างสมดุลระหว่างโลกไซเบอร์และโลกทางจิตวิญญาณ ก็จะช่วยให้มนุษย์เดินอยู่บนทางสายกลางได้อย่างมั่นคงยิ่งขึ้น  โลกไซเบอร์ช่วยให้การสื่อสารต่างๆ เป็นไปอย่างรวดเร็ว แม้ไม่เท่าจิต  แต่ก็ตอบสนองได้รวดเร็วกว่าโลกทางกายภาพ เป็นกระจกเงาของจิต จึงใช้เป็นที่บ่มเพาะและทดสอบ มรรค ๘ ได้อย่างดีเยี่ยม โดยการเชื่อมโยง ความเห็นชอบ คิดชอบ วาจาชอบ กระทำชอบ เลี้ยงชีพชอบ พยายามชอบ สติชอบ และ สมาธิชอบ เข้ากับโลกไซเบอร์ ก็จะเป็นการสร้างทางสายกลางอีกสายหนึ่ง ในพระพุทธศาสนา ๔.๐

         การท่องไปในโลกไซเบอร์ ด้วย สติ อยู่กับปัจจุบัน โดยมองไปในโลกไซเบอร์ และ โลกทางจิตวิญญาณ ไปพร้อมๆกันเสมอ  จะทำให้จิตตื่นตัวตลอดเวลา และ ด้วยจิตตื่นรู้ นี่แหละ จะทำให้มนุษย์ใช้โลกไซเบอร์ได้อย่างมีคุณค่ามากขึ้นกว่าเดิม  เสริมซึ่งกันและกันอย่างสมดุล  มีแต่คุณ ไม่มีโทษ

นพพร เทพสิทธา

         แทนที่มนุษย์ จะใช้เทคโนโลยี แสวงหาโลกใหม่ ไปยังอีกฟากหนึ่งของจักรวาล

นำเทคโนโลยี มาช่วยให้มนุษย์ข้ามฟากวัฎสงสาร ได้อย่างเร็วที่สุด น่าจะดีกว่า

จากบทความที่เขียนลงใน หนังสือพิมพ์คมชัดลึก หน้า ธรรมวิจัย ฉบับวันที่ ๒๑ มีนาคม พ.ศ.๒๕๖๐ คอลัมน์ “พระพุทธศาสนา ๔.๐ “โลกไซเบอร์กับจิตตื่นรู้ สมดุลระหว่างสองโลก” โดย นพพร  เทพสิทธา

The post “โลกไซเบอร์กับจิตตื่นรู้ สมดุลระหว่างสองโลก” เขียนโดย นพพร เทพสิทธา appeared first on Manasikul Online.